Tầm soát ung thư cổ tử cung bao lâu một lần?

Chào bạn Lê Thị Thuỷ (36 tuổi) và quý bạn đọc đang theo dõi sức khỏe cổ tử cung định kỳ!

Ở tuổi 36, việc bạn duy trì thói quen đi khám và có kết quả xét nghiệm Pap smear năm trước hoàn toàn bình thường là một tín hiệu sức khỏe vô cùng đáng mừng. Tuy nhiên, việc bạn đặt câu hỏi: “Tầm soát ung thư cổ tử cung bao lâu một lần? Năm trước đã bình thường thì năm nay có cần làm lại không? Lịch kiểm tra thay đổi ra sao tùy thuộc vào loại xét nghiệm và tiền sử bệnh án?” chứng tỏ bạn là một người rất chủ động và sâu sát với sức khỏe của chính mình.

Trong thực tế lâm sàng, khoảng cách giữa các lần tầm soát không phải là một công thức cứng nhắc 1 năm/lần cho tất cả mọi người. Việc hiểu rõ lịch tái khám chuẩn y khoa theo khuyến cáo quốc tế sẽ giúp bạn vừa đảm bảo an toàn tuyệt đối, vừa tránh lãng phí thời gian và chi phí xét nghiệm không cần thiết.

Tần suất tầm soát ung thư cổ tử cung chuẩn y khoa theo từng loại xét nghiệm

Theo các khuyến cáo mới nhất từ Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS), Hiệp hội Soi cổ tử cung và Bệnh lý Cổ tử cung Hoa Kỳ (ASCCP) và Trường Đại học Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), đối với phụ nữ từ 30 đến 65 tuổi (nhóm tuổi của bạn Thuỷ), lịch tầm soát được chia theo các phương án kỹ thuật sau:

Phương án 1: Xét nghiệm HPV DNA đơn độc nguy cơ cao (Primary hrHPV Screening)

• Tần suất: 5 NĂM MỘT LẦN.
• Cơ sở khoa học: Nếu xét nghiệm HPV DNA độ nhạy cao của bạn trả về kết quả Âm tính với tất cả 14 chủng HPV nguy cơ cao, nguy cơ bạn phát triển tổn thương tiền ung thư mức độ cao (CIN 3) hoặc ung thư cổ tử cung trong vòng 5 năm tới là cực kỳ thấp (dưới 0.1%). Vì vậy, bạn hoàn toàn có thể an tâm giãn cách chu kỳ tầm soát lên tới 5 năm.

Phương án 2: Làm đồng xét nghiệm Co-testing (kết hợp cả HPV DNA + ThinPrep Pap smear)

• Tần suất: 5 NĂM MỘT LẦN.
• Cơ sở khoa học: Đây là phương án kiểm tra toàn diện và an toàn bậc nhất. Nếu cả xét nghiệm virus (HPV) và xét nghiệm tế bào học (ThinPrep) đều âm tính và bình thường, giá trị dự báo âm tính gần như tuyệt đối (99.9%). Bạn chỉ cần tái khám tầm soát chuyên sâu sau 5 năm.

Phương án 3: Chỉ làm xét nghiệm tế bào học Pap smear / ThinPrep Pap đơn độc

• Tần suất: 3 NĂM MỘT LẦN.
• Cơ sở khoa học: Nếu bạn chỉ thực hiện xét nghiệm tế bào học mà không làm xét nghiệm virus HPV (giống như lần khám năm trước của bạn Thuỷ), do độ nhạy của một lần làm Pap smear chỉ dao động từ 60–75%, khoảng cách an toàn tối đa được các hiệp hội y tế cho phép là 3 NĂM.
• Trả lời cụ thể cho trường hợp của bạn Thuỷ: Năm trước (cách đây 1 năm) bạn đã làm Pap smear và có kết quả bình thường. VỀ MẶT LÝ THUYẾT TẦM SOÁT TẾ BÀO HỌC ĐƠN ĐỘC, BẠN CHƯA BẮT BUỘC PHẢI LÀM LẠI PAP SMEAR NGAY TRONG NĂM NAY MÀ CÓ THỂ ĐỢI ĐẾN ĐỦ CHU KỲ 3 NĂM. Tuy nhiên, do bạn đã 36 tuổi và năm trước CHƯA LÀM XÉT NGHIỆM HPV DNA, lời khuyên y khoa tối ưu nhất là trong đợt khám phụ khoa năm nay, bạn nên bổ sung thêm xét nghiệm HPV DNA để thiết lập trạng thái Co-testing an toàn trọn vẹn trong 5 năm tới.

Lịch tái khám thay đổi như thế nào đối với các trường hợp có tiền sử đặc biệt?

Chu kỳ giãn cách 3 năm hay 5 năm chỉ áp dụng cho người có kết quả kiểm tra hoàn toàn bình thường và hệ miễn dịch khỏe mạnh. Bạn sẽ cần một lịch theo dõi dày đặc hơn nhiều nếu thuộc các tình huống sau:

Khi kết quả tầm soát có bất thường:

• Nếu HPV dương tính chủng nguy cơ cao không phải 16/18 nhưng Pap smear bình thường: Bác sĩ sẽ hẹn tái khám làm lại cả hai xét nghiệm sau 12 THÁNG để xem cơ thể đã tự đào thải virus hay chưa.
• Nếu HPV 16 hoặc HPV 18 dương tính: Bắt buộc phải SOI CỔ TỬ CUNG NGAY LẬP TỨC mà không được chờ đợi.
• Nếu Pap smear có biến đổi tế bào bất thường (ASC-US, LSIL, HSIL): Bác sĩ sẽ chỉ định soi cổ tử cung và sinh thiết định vị ngay, sau đó theo dõi mỗi 6 tháng đến 1 năm một lần tùy mức độ tổn thương mô học.

Tiền sử từng điều trị tổn thương tiền ung thư (CIN 2, CIN 3):

• Nếu bạn từng phải can thiệp khoét chóp cổ tử cung (LEEP hoặc phẫu thuật bằng dao lạnh CKC) để loại bỏ tổn thương CIN 2 hoặc CIN 3: Phác đồ quốc tế quy định bạn bắt buộc phải kiểm tra xét nghiệm HPV hoặc Co-testing định kỳ HÀNG NĂM LIÊN TỤC TRONG VÒNG 3 NĂM ĐẦU TIÊN. Sau đó, bạn vẫn phải tiếp tục duy trì lịch tầm soát định kỳ ít nhất trong vòng 25 năm liên tục, kể cả khi bạn đã bước qua tuổi 65.

Phụ nữ bị suy giảm miễn dịch:

• Người nhiễm HIV, người đang ghép tạng phải dùng thuốc ức chế miễn dịch chống thải ghép, hoặc người mắc bệnh tự miễn (như Lupus ban đỏ hệ thống) đang điều trị corticoid liều cao kéo dài: Nguy cơ nhiễm HPV dai dẳng và tiến triển thành ung thư nhanh gấp nhiều lần người bình thường. Nhóm này cần được tầm soát Pap smear HÀNG NĂM NGAY TỪ KHI BẮT ĐẦU CÓ QUAN HỆ TÌNH DỤC.

Khám phụ khoa định kỳ hàng năm khác gì với Tầm soát ung thư cổ tử cung?

Rất nhiều phụ nữ nhầm lẫn giữa hai khái niệm này:

• “Tầm soát ung thư cổ tử cung” (làm Pap/HPV): Có thể giãn cách 3 năm hoặc 5 năm một lần nếu kết quả âm tính.
• “Khám phụ khoa định kỳ”: BẮT BUỘC NÊN DUY TRÌ ĐỀU ĐẶN 1 NĂM MỘT LẦN (hoặc 6 tháng/lần). Dù năm nay bạn chưa đến hạn làm lại Pap smear, bạn vẫn nên đi khám phụ khoa hàng năm để bác sĩ:
• Đặt mỏ vịt kiểm tra âm đạo, phát hiện sớm các bệnh viêm nhiễm nấm, trùng roi, tạp khuẩn hoặc bệnh lây qua đường tình dục.
• Kiểm tra khí hư và độ pH âm đạo.
• Siêu âm đầu dò tử cung – phần phụ để kiểm tra u xơ tử cung, polyp buồng tử cung, lạc nội mạc tử cung và các khối u nang buồng trứng (vốn không thể phát hiện qua xét nghiệm Pap smear).

Kế hoạch hành động cụ thể cho bạn Lê Thị Thuỷ

Năm nay, ở tuổi 36, bạn hãy đến bệnh viện khám phụ khoa định kỳ thường quy. Hãy trao đổi với bác sĩ về kết quả Pap smear bình thường của năm trước và đề xuất làm thêm xét nghiệm HPV DNA. Nếu kết quả HPV DNA năm nay cũng âm tính, bạn sẽ có được “tấm vé an tâm” kéo dài trọn vẹn suốt 5 năm tới.

Để được quản lý hồ sơ theo dõi cổ tử cung định kỳ khoa học và chính xác, bạn có thể chủ động đặt lịch khám cùng các chuyên gia Sản phụ khoa qua App TCI Hospital: app.thucuc.vn.