Đã tiêm HPV có cần tầm soát cổ tử cung không?

Chào bạn Mai Thị Dung (30 tuổi) và quý bạn đọc đang có những thắc mắc sau khi hoàn thành tiêm phòng vaccine HPV!

Ở tuổi 30, việc bạn đã chủ động tiêm phòng đầy đủ các mũi vaccine ngừa virus HPV từ vài năm trước là một quyết định y tế dự phòng tuyệt vời, thể hiện tinh thần chăm sóc sức khỏe chủ động rất văn minh. Vaccine HPV thực sự là một trong những thành tựu vĩ đại nhất của y học hiện đại giúp loài người lần đầu tiên có khả năng phòng ngừa chủ động một căn bệnh ung thư ác tính nguy hiểm. Tuy nhiên, sau khi hoàn thành các mũi tiêm, một tâm lý chủ quan vô cùng phổ biến xuất hiện ở hàng triệu phụ nữ là: cho rằng mình đã được bảo vệ 100% vĩnh viễn, xem vaccine như một “lá bùa hộ mệnh tối thượng” và hoàn toàn không bao giờ đi khám phụ khoa hay làm xét nghiệm tầm soát định kỳ nữa.

Sự ngộ nhận này là một sai lầm y khoa nghiêm trọng có thể dẫn đến những hậu quả đáng tiếc. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết giá trị thực tế của vaccine HPV, lý do khoa học vì sao bạn vẫn bắt buộc phải đi tầm soát định kỳ và phác đồ theo dõi chuẩn mực dành riêng cho người đã tiêm phòng.

Lợi ích vượt trội không thể phủ nhận của vaccine phòng HPV

Vaccine HPV (như Gardasil 4 hoặc Gardasil 9) hoạt động bằng cách đưa các hạt giống virus (Virus-Like Particles – VLP) không chứa vật liệu di truyền vào cơ thể để kích thích hệ thống miễn dịch sản sinh ra lượng kháng thể trung hòa cực mạnh. Khi cơ thể tiếp xúc với virus HPV thật qua đường tình dục, các kháng thể này sẽ lập tức gắn kết và tiêu diệt virus trước khi chúng kịp xâm nhập vào tế bào biểu mô cổ tử cung:

• Hiệu quả bảo vệ vượt trội: Đối với vaccine Gardasil 9 (phòng ngừa 9 type HPV gồm 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52, 58), hiệu quả bảo vệ chống lại các tổn thương tiền ung thư cổ tử cung độ cao (CIN 2/3) và ung thư cổ tử cung do các chủng này gây ra lên tới TRÊN 95% ĐẾN 99% nếu được tiêm trước khi có quan hệ tình dục lần đầu.
• Giảm thiểu các bệnh lý liên quan: Vaccine còn giúp phòng ngừa hiệu quả mụn cóc sinh dục (sùi mào gà) và các ung thư khác do HPV gây ra như ung thư âm hộ, âm đạo, hậu môn và ung thư vòm họng.

Tại sao ĐÃ TIÊM ĐỦ VACCINE HPV VẪN BẮT BUỘC PHẢI TẦM SOÁT ĐỊNH KỲ?

Mặc dù vaccine rất xuất sắc, nhưng TẤT CẢ CÁC TỔ CHỨC Y TẾ HÀNG ĐẦU THẾ GIỚI (như Tổ chức Y tế Thế giới – WHO, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ – CDC, Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ – ACS và Trường Đại học Sản Phụ khoa Hoa Kỳ – ACOG) đều đưa ra khuyến cáo bắt buộc: NGƯỜI ĐÃ TIÊM PHÒNG VACCINE HPV VẪN PHẢI THỰC HIỆN TẦM SOÁT UNG THƯ CỔ TỬ CUNG ĐỊNH KỲ VỚI LỊCH TRÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP HOÀN TOÀN GIỐNG NHƯ NGƯỜI CHƯA TIÊM PHÒNG. Lý do nằm ở những giới hạn sinh học khách quan sau:

Vaccine không bao phủ được 100% tất cả các chủng HPV gây ung thư:

• Trong tự nhiên có khoảng 14 đến 15 chủng HPV nguy cơ cao gây ung thư cổ tử cung.
• Loại vaccine bảo vệ rộng nhất hiện nay là Gardasil 9 cũng chỉ bao phủ được 7 chủng nguy cơ cao phổ biến nhất (16, 18, 31, 33, 45, 52, 58) – tương đương bảo vệ được khoảng 90% nguy cơ ung thư cổ tử cung.
• Vẫn còn khoảng 10% các trường hợp ung thư cổ tử cung bắt nguồn từ CÁC CHỦNG HPV NGUY CƠ CAO KHÁC nằm ngoài phạm vi bảo vệ của vaccine (như type 35, 39, 51, 56, 59, 66, 68). Nếu bạn không may tiếp xúc với những chủng virus này, vaccine sẽ không thể bảo vệ bạn khỏi sự biến đổi loạn sản tế bào.

Thời điểm tiêm vaccine và tiền sử phơi nhiễm trước tiêm:

• Vaccine HPV là vaccine DỰ PHÒNG, KHÔNG CÓ TÁC DỤNG ĐIỀU TRỊ. Vaccine không thể loại bỏ virus HPV nếu bạn đã bị nhiễm từ trước khi tiêm, và cũng không thể đảo ngược các tổn thương tế bào đã hình thành từ trước.
• Đa số phụ nữ tiêm vaccine khi đã trưởng thành hoặc đã từng có quan hệ tình dục từ trước đó. Nếu trước thời điểm tiêm mũi vaccine đầu tiên, bạn đã từng phơi nhiễm với một type HPV nào đó (ví dụ type 16 hoặc type 52), cơ thể bạn có thể vẫn đang mang virus đó ở trạng thái ẩn dật. Tế bào cổ tử cung vẫn có nguy cơ tiến triển thành tổn thương tiền ung thư theo thời gian.

Các thể ung thư cổ tử cung không liên quan đến virus HPV:

• Dù hiếm gặp (chiếm khoảng 1–2%), nhưng vẫn tồn tại một số thể ung thư cổ tử cung đặc biệt (như ung thư biểu mô tuyến tế bào sáng, ung thư thần kinh nội tiết, ung thư biểu mô tuyến dạ dày cổ tử cung…) phát sinh do đột biến gen độc lập, hoàn toàn không phụ thuộc vào tình trạng nhiễm virus HPV. Những tổn thương này chỉ có thể được phát hiện qua thăm khám phụ khoa và làm xét nghiệm tế bào học cổ tử cung thường quy.

Lịch tầm soát có thay đổi sau khi tiêm vaccine không?

Câu trả lời là: LỊCH TẦM SOÁT HOÀN TOÀN KHÔNG THAY ĐỔI VÀ KHÔNG ĐƯỢC PHÉP CHỦ QUAN BỎ BỚT BƯỚC NÀO. Ở độ tuổi 30 của bạn Mai Thị Dung, bạn áp dụng đúng phác đồ tầm soát chuẩn quốc tế dành cho lứa tuổi 30–65:

• Lựa chọn 1 (Tối ưu nhất): Thực hiện đồng xét nghiệm Co-testing (kết hợp đồng thời xét nghiệm HPV DNA và xét nghiệm tế bào học ThinPrep Pap). Nếu kết quả cả hai đều âm tính bình thường, bạn có thể hoàn toàn an tâm giãn khoảng cách tầm soát ra 5 NĂM MỘT LẦN.
• Lựa chọn 2: Thực hiện xét nghiệm HPV DNA nguy cơ cao đơn độc mỗi 5 năm một lần.
• Lựa chọn 3: Thực hiện xét nghiệm tế bào học ThinPrep Pap đơn độc mỗi 3 năm một lần.
• Bên cạnh đó, bạn vẫn nên duy trì lịch khám phụ khoa tổng quát và siêu âm đầu dò tử cung buồng trứng định kỳ HÀNG NĂM để phát hiện các bệnh lý phụ khoa khác như u xơ tử cung, polyp cổ tử cung hay u buồng trứng lành tính.

Lời khuyên thiết thực dành riêng cho bạn Mai Thị Dung

Bạn hãy tự hào vì mình đã hoàn thành việc tiêm phòng vaccine HPV – bạn đã giảm được tới 90% nguy cơ mắc phải căn bệnh ung thư cổ tử cung nguy hiểm. Và 10% rủi ro còn lại sẽ được kiểm soát triệt để và an toàn tuyệt đối nếu bạn duy trì thói quen tầm soát định kỳ. Sự kết hợp hoàn hảo giữa “Tiêm phòng vaccine” và “Tầm soát định kỳ” chính là chiến lược kép hoàn hảo giúp loại bỏ hoàn toàn nỗi lo ung thư cổ tử cung ra khỏi cuộc đời bạn.

Để được thực hiện tầm soát trọn gói bằng công nghệ ThinPrep và HPV PCR tiên tiến nhất, bạn có thể chủ động đặt lịch khám cùng các chuyên gia Sản phụ khoa qua App TCI Hospital: app.thucuc.vn.