Xét nghiệm HPV có đau không?

Chào bạn Phạm Thị Diệp (27 tuổi) và quý bạn đọc đang chuẩn bị thực hiện xét nghiệm tầm soát virus HPV!

Ở độ tuổi 27, việc bạn được bác sĩ chỉ định thực hiện xét nghiệm HPV (Human Papillomavirus Test) để bảo vệ sức khỏe sinh sản là một bước đi hoàn toàn đúng đắn. Tuy nhiên, nỗi sợ cảm giác đau đớn, e ngại khi phải nằm trên bàn khám phụ khoa và sự lo lắng về việc dụng cụ y tế tiếp xúc với vùng kín là tâm lý vô cùng phổ biến của các bạn nữ trẻ tuổi. Rất nhiều người đã trì hoãn xét nghiệm nhiều năm chỉ vì câu hỏi: “Xét nghiệm HPV có đau không? Quy trình lấy mẫu diễn ra thế nào? Cần kiêng cữ những gì trước khi đi khám để kết quả chuẩn xác nhất?”.

Bài viết này sẽ mô tả chân thực, chi tiết từng bước của quy trình lấy mẫu xét nghiệm HPV chuẩn y khoa, giúp bạn Diệp xóa tan hoàn toàn nỗi sợ hãi và chuẩn bị tâm lý một cách thoải mái nhất.

Xét nghiệm HPV có đau không? Trải nghiệm thực tế khi lấy mẫu

Câu trả lời khẳng định từ các bác sĩ sản phụ khoa là: XÉT NGHIỆM HPV HOÀN TOÀN KHÔNG GÂY ĐAU ĐỚN DỮ DỘI NHƯ NHIỀU NGƯỜI TƯỞNG TƯỢNG. Nó không phải là một ca phẫu thuật, không cắt rạch mô, không tiêm chích vào vùng kín và không cần sử dụng bất kỳ loại thuốc gây tê nào.

• Cảm giác thực tế bạn sẽ trải qua:
• Cảm giác khi đặt mỏ vịt: Hầu hết sự khó chịu không đến từ thao tác lấy mẫu virus mà đến từ dụng cụ mỏ vịt (speculum). Khi bác sĩ đưa mỏ vịt vô khuẩn (bằng nhựa dùng một lần hoặc kim loại trơn láng đã được làm ấm và bôi trơn bằng nước muối sinh lý) vào âm đạo và mở nhẹ để quan sát cổ tử cung, bạn sẽ có cảm giác hơi căng tức hoặc thốn nhẹ ở cửa mình, tương tự như cảm giác khi bạn đưa tampon hoặc cốc nguyệt san vào âm đạo.
• Cảm giác khi chổi quét lấy mẫu: Bác sĩ sử dụng một chổi quét tế bào chuyên dụng (chổi mềm bằng sợi nhựa mềm dẻo hoặc tăm bông gòn vô khuẩn). Khi chổi quét xoay nhẹ 360 độ quanh bề mặt ngoài và lỗ trong của cổ tử cung, bạn chỉ có cảm giác hơi ram ráp, nhồn nhột hoặc hơi quặn nhẹ như cảm giác đau bụng thoáng qua ngày đầu hành kinh trong khoảng 3 đến 5 giây.
• Thời gian thực hiện: Toàn bộ quá trình từ lúc đặt mỏ vịt đến khi rút dụng cụ ra chỉ mất vỏn vẹn khoảng 1 ĐẾN 2 PHÚT. Ngay khi rút mỏ vịt ra, mọi cảm giác căng tức sẽ biến mất hoàn toàn.
• Sau khi lấy mẫu có bị chảy máu không?

Cổ tử cung là một cơ quan rất giàu mạch máu mao mạch nhỏ, đặc biệt nếu bạn đang bị viêm lộ tuyến cổ tử cung nhẹ hoặc mô niêm mạc xung huyết. Do đó, sau khi chổi quét cọ xát nhẹ, một vài giọt máu hồng hoặc dịch nhầy lẫn vệt nâu nhạt có thể rỉ ra đáy quần lót trong vòng vài giờ hoặc 1 ngày sau đó. Đây là hiện tượng sinh lý hoàn toàn bình thường, không nguy hiểm và sẽ tự hết mà không cần dùng thuốc.

Quy trình lấy mẫu xét nghiệm HPV chuẩn vô khuẩn tại bệnh viện

Quy trình được thực hiện theo đúng các tiêu chuẩn nghiêm ngặt của Bộ Y tế và quốc tế:

• Bước 1: Chuẩn bị tư thế: Bạn nằm trên bàn khám phụ khoa chuyên dụng ở tư thế sản khoa (nằm ngửa, hai chân gập và đặt trên hai giá đỡ chân). Bác sĩ sẽ phủ khăn vô khuẩn che chắn kín đáo phần thân trên, chỉ để lộ vùng thăm khám.
• Bước 2: Quan sát và bộc lộ: Bác sĩ điều chỉnh đèn chiếu sáng, nhẹ nhàng đưa mỏ vịt vào âm đạo, cố định mỏ vịt để nhìn thấy toàn bộ bề mặt cổ tử cung hồng hào.
• Bước 3: Thu thập mẫu tế bào: Bác sĩ dùng que chổi phết chuyên dụng (Cervical brush), nhẹ nhàng đưa đầu lông chổi vào trong lỗ cổ tử cung, xoay tròn từ 3 đến 5 vòng liên tục. Thao tác này giúp các sợi lông mềm gạt lấy các tế bào biểu mô bong tróc – nơi virus HPV cư trú.
• Bước 4: Bảo quản mẫu gửi phòng xét nghiệm: Bác sĩ rút chổi quét ra, nhúng ngay đầu chổi vào lọ dung dịch đệm bảo quản chuyên dụng (lọ ThinPrep hoặc SurePath) và khuấy mạnh để toàn bộ tế bào và virus rơi vào dung dịch. Lọ mẫu được đóng nắp kín, dán mã vạch định danh bệnh nhân và chuyển thẳng đến phòng xét nghiệm sinh học phân tử để thực hiện kỹ thuật tách chiết DNA và nhân bản chuỗi PCR.

Những điều BẮT BUỘC PHẢI KIÊNG trước khi đi xét nghiệm HPV

Độ chính xác của xét nghiệm HPV phụ thuộc rất lớn vào chất lượng của mẫu bệnh phẩm thu được. Để tránh trường hợp kết quả bị âm tính giả (có virus nhưng xét nghiệm không ra) hoặc mẫu bị hỏng phải lấy lại, bạn Diệp cần tuyệt đối tuân thủ 5 nguyên tắc chuẩn bị sau:

• Kiêng quan hệ tình dục trong 48 giờ: Tinh dịch của nam giới, các chất bôi trơn từ bao cao su hoặc dịch nhờn ma sát khi quan hệ tình dục có thể làm thay đổi môi trường vi sinh và bao phủ lên bề mặt các tế bào biểu mô, gây cản trở phản ứng tách chiết DNA của máy xét nghiệm. Do đó, bạn hãy kiêng quan hệ ít nhất 2 ngày trước khi đi khám.
• Tuyệt đối KHÔNG thụt rửa âm đạo: Trong vòng 48–72 giờ trước khi khám, chỉ nên dùng nước sạch hoặc dung dịch vệ sinh dịu nhẹ rửa bên ngoài vùng kín (môi lớn, môi bé). Tuyệt đối không dùng ngón tay thụt sâu vào trong âm đạo và không xịt vòi hoa sen vào bên trong. Việc thụt rửa sẽ rửa trôi sạch các tế bào biểu mô bong tróc mang virus, khiến chổi quét không thu thập đủ lượng tế bào chuẩn để chạy máy PCR.
• Không sử dụng thuốc đặt âm đạo: Ngừng tất cả các loại thuốc viên đặt phụ khoa, thuốc bôi, kem kháng nấm hoặc gel dưỡng ẩm âm đạo trước ngày xét nghiệm ít nhất 48 giờ. Các tá dược dầu và bột thuốc sẽ làm vón cục mẫu bệnh phẩm và làm sai lệch phản ứng hóa chất xét nghiệm.
• Tránh ngày hành kinh: Thời điểm tốt nhất để làm xét nghiệm HPV là sau khi sạch kinh nguyệt hoàn toàn từ 3 đến 5 ngày. Không được làm xét nghiệm khi đang có kinh nguyệt hoặc đang bị xuất huyết âm đạo bất thường, vì lượng lớn hồng cầu trong máu sẽ làm ức chế men Taq polymerase trong phản ứng PCR, dẫn đến xét nghiệm bị lỗi.
• Đang bị viêm nhiễm phụ khoa cấp tính có làm được không? Nếu bạn đang bị viêm âm đạo cấp tính nặng (ngứa rát dữ dội, khí hư ra ồ ạt dạng mủ vàng đặc hôi tanh), bạn nên thông báo với bác sĩ. Bác sĩ có thể ưu tiên kê đơn thuốc điều trị hết đợt viêm cấp tính trong 5–7 ngày rồi mới tiến hành lấy mẫu tầm soát để đảm bảo tế bào không bị che lấp bởi các cụm bạch cầu viêm.

Lời khuyên tâm lý cho bạn Phạm Thị Diệp

Nỗi sợ hãi lớn nhất thường đến từ việc bạn chưa hiểu rõ quy trình. Khi bước vào phòng khám, bí quyết quan trọng nhất để không cảm thấy đau là HÃY THẢ LỎNG TOÀN BỘ CƠ VÙNG CHẬU. Hãy hít vào thật sâu bằng mũi và thở ra từ từ bằng miệng, thả lỏng hai đùi sang hai bên, không gồng cứng cơ mông hay cơ bụng. Khi cơ thể bạn thư giãn, âm đạo sẽ mở rộng tự nhiên, mỏ vịt trượt vào rất êm và bạn sẽ ngạc nhiên thấy xét nghiệm kết thúc nhanh chóng ngoài sức tưởng tượng.

Bạn có thể chủ động lựa chọn bác sĩ nữ và đặt lịch hẹn khám tầm soát riêng tư, nhẹ nhàng tại Thu Cúc TCI thông qua App TCI Hospital: app.thucuc.vn.