Cấp cứu:0901793122
English
Bệnh Viện Đa Khoa Quốc Tế Thu Cúc | TCI Hospital
Chăm sóc sức khoẻ trọn đời cho bạn
Tổng đài1900558892
Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không?
Ngô Quế Anh
Đã hỏi: Ngày 19/11/2026
Theo dõi Bệnh viện ĐKQT Thu Cúc trênGoogle News
Mắt

Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không?

Mẹ tôi bị tiểu đường, soi đáy mắt phát hiện tổn thương sớm. Xin hỏi võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không?

Chuyên viên tư vấn
Chuyên viên tư vấn
Đã trả lời: Ngày 19/11/2026

Chào bạn! Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu thường chưa cần tiêm thuốc vào mắt, laser hoặc phẫu thuật nếu tổn thương còn nhẹ và chưa có phù hoàng điểm ảnh hưởng thị lực. Tuy vậy, mẹ bạn đã được phát hiện có biến chứng trên võng mạc nên cần tích cực kiểm soát đường huyết, huyết áp, mỡ máu và khám mắt đúng lịch. Gia đình không nên chờ đến lúc mẹ nhìn mờ mới đưa đi kiểm tra bởi bệnh có thể tiến triển trong thời gian dài mà không gây triệu chứng rõ ràng.

Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu hình thành như thế nào?

Võng mạc là lớp mô nhạy cảm với ánh sáng nằm phía sau nhãn cầu. Nó tiếp nhận hình ảnh, biến đổi thành tín hiệu thần kinh để não bộ xử lý. Hệ thống mạch máu nhỏ của võng mạc cung cấp oxy và dưỡng chất giúp mô này hoạt động bình thường.

Khi đái tháo đường kéo dài, đường huyết cao và những rối loạn chuyển hóa liên quan có thể làm tổn thương thành mạch. Các mao mạch bị suy yếu, hình thành những điểm phình nhỏ gọi là vi phình mạch; dịch hoặc máu có thể thoát ra ngoài lòng mạch. Một số vùng mao mạch cũng có thể bị tắc, ảnh hưởng khả năng tưới máu võng mạc.

Viện Mắt Quốc gia Hoa Kỳ (NEI) nhận định bệnh võng mạc đái tháo đường có thể không có bất kỳ biểu hiện rõ ràng nào ở giai đoạn đầu. Điều này giải thích vì sao nhiều người bệnh vẫn đọc sách hoặc xem tivi bình thường dù đã tìm thấy những thay đổi ở đáy mắt. Phát hiện trong lần khám định kỳ như trường hợp mẹ bạn là cơ hội quan trọng để can thiệp vào các yếu tố nguy cơ trước khi thị giác bị ảnh hưởng đáng kể.

Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không?

Có, nhưng cần phân biệt điều trị dự phòng tiến triển với can thiệp trực tiếp tại mắt. Bệnh võng mạc đái tháo đường không tăng sinh mức độ nhẹ thường chưa cần thủ thuật tại mắt nếu không có biến chứng phù hoàng điểm cần can thiệp. Người bệnh vẫn cần thực hiện kế hoạch quản lý đái tháo đường và theo dõi sự thay đổi của võng mạc.

Kiểm soát đường huyết có giúp bảo vệ võng mạc không?

Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA), trong bộ tiêu chuẩn chăm sóc năm 2026, nhấn mạnh rằng quản lý đường huyết phù hợp có vai trò phòng ngừa hoặc trì hoãn tiến triển bệnh võng mạc do đái tháo đường. Việc này cần thực hiện trong khuôn khổ mục tiêu cá thể hóa, có tính đến tuổi của mẹ bạn, thời gian mắc bệnh, nguy cơ hạ đường huyết, chức năng thận và các bệnh kèm theo.

Nếu mẹ bạn đang có đường huyết chưa đạt mục tiêu, triệt để tuân theo kế hoạch điều chỉnh thuốc, dinh dưỡng và vận động được bác sĩ tư vấn. Không tự ý tăng liều thuốc nhằm hạ đường huyết thật nhanh. Sự cải thiện đường huyết rất nhanh ở một số người đã có tổn thương võng mạc có thể đi kèm nguy cơ bệnh mắt nặng lên tạm thời, vì vậy cần phối hợp giữa quản lý đái tháo đường và theo dõi mắt.

Kiểm soát huyết áp và rối loạn mỡ máu cũng có vai trò hạn chế nguy cơ tiến triển. Nếu mẹ bạn hút thuốc, việc ngừng hút là một lựa chọn tốt cho sức khỏe tim mạch và toàn thân. Một chế độ ăn cân đối, vận động phù hợp và duy trì tái khám không thể thay thế thuốc khi đã có chỉ định nhưng là phần quan trọng của quá trình điều trị lâu dài.

Khi nào bệnh võng mạc tiểu đường cần điều trị trực tiếp tại mắt?

Nếu dịch rò rỉ gây phù tại hoàng điểm, vùng võng mạc đảm nhận khả năng nhìn chi tiết ở trung tâm, người bệnh có thể đọc khó, nhìn mờ, thấy hình ảnh biến dạng. Phù hoàng điểm có thể xuất hiện ở các mức độ khác nhau của bệnh võng mạc tiểu đường. Khi đó, bác sĩ đánh giá thị lực và đặc điểm tổn thương để lựa chọn theo dõi hoặc điều trị.

Thuốc ức chế yếu tố tăng trưởng nội mô mạch máu (anti-VEGF) tiêm nội nhãn là một lựa chọn quan trọng cho nhiều trường hợp phù hoàng điểm đái tháo đường ảnh hưởng thị lực. Ở giai đoạn tăng sinh, khi các mạch máu mới bất thường hình thành do thiếu máu võng mạc, laser quang đông hoặc tiêm thuốc có thể được chỉ định tùy tình trạng. Phẫu thuật dịch kính được sử dụng trong một số biến chứng nặng, chẳng hạn xuất huyết dịch kính dai dẳng hoặc bong võng mạc co kéo.

Không có một phương pháp chung dành cho tất cả bệnh nhân. Tiêm thuốc hoặc laser dự phòng không mặc nhiên cần thiết ở người chỉ có tổn thương nhẹ mà không có biến chứng phù hợp với chỉ định.

Mẹ bạn cần khám mắt bao lâu một lần?

Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) phân biệt các mức độ tổn thương võng mạc từ những thay đổi nền ban đầu đến bệnh võng mạc tăng sinh. Tùy giai đoạn, người bệnh có thể cần tầm soát, theo dõi tăng cường hoặc điều trị. Việc khám định kỳ nhằm phát hiện bệnh tiến triển trước khi người bệnh nhận thấy thị lực giảm.

Theo khuyến nghị của ADA, khi đã có bệnh võng mạc đái tháo đường, cần đánh giá mắt ít nhất hằng năm; nếu tổn thương tiến triển hoặc có nguy cơ đối với thị lực, cần kiểm tra thường xuyên hơn. Lịch dành cho mẹ bạn sẽ phụ thuộc vào mức độ tổn thương từng mắt, mức kiểm soát bệnh tiểu đường và kết quả đánh giá vùng hoàng điểm.

Bác sĩ có thể đo thị lực, kiểm tra đáy mắt sau giãn đồng tử và chụp ảnh võng mạc để ghi nhận diễn tiến. Chụp cắt lớp quang học (OCT) có thể giúp phát hiện dịch hay phù hoàng điểm. Các phương pháp đánh giá mạch máu võng mạc được lựa chọn thêm khi cần xác định tổn thương hoặc lập kế hoạch điều trị. Không nhất thiết mọi bệnh nhân giai đoạn sớm đều phải thực hiện đầy đủ tất cả các kỹ thuật ở mọi lần khám.

Gia đình nên chú ý dấu hiệu bất thường nào?

Nếu mẹ bạn đột ngột nhìn mờ, thấy nhiều đốm đen trôi nổi mới xuất hiện, hình ảnh bị méo hoặc có vùng tối che khuất tầm nhìn, nên đưa bà đi khám ngay. Đặc biệt, giảm thị lực đột ngột hoặc cảm giác có màn đen có thể là dấu hiệu của xuất huyết trong mắt, bong võng mạc hoặc tình trạng nghiêm trọng khác. Không chờ đến lịch tái khám đã định.

Gia đình có thể giúp mẹ lưu kết quả kiểm tra đường huyết, HbA1c, huyết áp và các ảnh đáy mắt qua từng lần thăm khám. Mẹ cũng nên thông báo cho bác sĩ nếu thay đổi thuốc điều trị tiểu đường hoặc xuất hiện bệnh nền mới. Không tự mua những loại thuốc nhỏ hoặc thực phẩm bổ sung được quảng cáo có thể tái tạo võng mạc.

Tóm lại, võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không phụ thuộc vào loại tổn thương và sự có mặt của biến chứng. Dù chưa phải can thiệp vào mắt, quản lý bệnh toàn thân và kiểm tra định kỳ vẫn rất quan trọng. Bạn có thể đặt lịch cho mẹ tại Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI thông qua App TCI Hospital: app.thucuc.vn để đánh giá tổn thương võng mạc và nhận hướng dẫn theo dõi phù hợp.

Lưu ý, các thông tin trên chỉ dành cho mục đích tham khảo và tra cứu, không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Người bệnh cần tuân theo hướng dẫn của bác sĩ, không tự ý thực hiện theo nội dung bài viết để đảm bảo an toàn cho sức khỏe.

Bình luận
Hiện chưa có bình luận nào!
Banner Mổ mắt Phaco
1900558892
zaloChat
Võng mạc tiểu đường giai đoạn đầu có cần điều trị không