Đục bao sau thủy tinh thể sau mổ điều trị thế nào?
Tôi từng mổ đục thủy tinh thể, nay nhìn mờ lại và được nói đục bao sau. Đục bao sau thủy tinh thể sau mổ điều trị thế nào?

Chào bạn! Đục bao sau thủy tinh thể sau mổ thường có thể điều trị bằng laser Nd:YAG mở bao sau khi tình trạng đục làm ảnh hưởng thị lực hoặc sinh hoạt. Đây là tình trạng lớp màng mỏng nằm phía sau thủy tinh thể nhân tạo trở nên kém trong suốt, không phải thủy tinh thể tự nhiên mọc lại sau khi đã được lấy bỏ. Tuy nhiên, vì nhìn mờ sau phẫu thuật còn có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác, bạn cần được kiểm tra lại trước khi thực hiện laser để xác định liệu đục bao sau có thật sự là vấn đề chính hay không.
Đục bao sau thủy tinh thể xuất hiện sau phẫu thuật như thế nào?
Trong phần lớn phẫu thuật đục thủy tinh thể, bác sĩ lấy phần thủy tinh thể mất độ trong suốt nhưng giữ lại một phần bao thủy tinh thể nhằm tạo vị trí nâng đỡ kính nội nhãn. Lớp bao phía sau bình thường khá mỏng và trong, giúp ánh sáng truyền đến võng mạc.
Sau mổ, những tế bào biểu mô thủy tinh thể còn lại có thể tăng sinh, di chuyển và gây những thay đổi cấu trúc của bao sau. Khi vùng đục ảnh hưởng trục thị giác, ánh sáng bị tán xạ hoặc cản trở, làm chất lượng nhìn giảm dù kính nội nhãn vẫn nằm đúng vị trí. Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ (AAO) gọi tình trạng này là posterior capsule opacification, viết tắt PCO.
Nhiều người gọi đục bao sau là đục thủy tinh thể thứ phát. Tuy nhiên, cách gọi này dễ khiến người bệnh nghĩ rằng phẫu thuật trước đó thất bại hoặc cần mổ thay kính nhân tạo lần nữa. Trên thực tế, đây là một quá trình sinh học có thể gặp sau phẫu thuật, xảy ra ở những thời điểm khác nhau tùy từng người. Không phải cứ phát hiện đục bao sau trên thăm khám là cần can thiệp ngay lập tức.
Những dấu hiệu nào gợi ý nhìn mờ do đục bao sau?
Người bệnh có thể thấy thị lực giảm từ từ sau một giai đoạn nhìn khá rõ kể từ lúc mổ. Hình ảnh trở nên như qua một lớp sương, độ tương phản kém, chữ khó đọc và ánh đèn có thể gây lóa nhiều hơn. Một số người khó nhìn khi đi đường vào buổi tối hoặc khi ánh sáng chiếu từ phía trước. Đổi kính có thể không khắc phục được toàn bộ tình trạng nếu nguyên nhân nằm ở vùng đục ngay phía sau kính nội nhãn.
Cleveland Clinic cho biết đục bao sau thường làm xuất hiện sự thay đổi thị giác tương tự đục thủy tinh thể ban đầu, chẳng hạn nhìn mờ, chói sáng và giảm độ rõ của hình ảnh. Những biểu hiện này thường không đặc hiệu nên cần đánh giá cùng với kết quả khám mắt.
Nếu bạn nhìn mờ đột ngột, đau mắt, đỏ nhiều hoặc xuất hiện một vùng tối cố định trong tầm nhìn, không nên mặc định đó là đục bao sau. Phù hoàng điểm, tổn thương võng mạc, viêm trong mắt, tăng nhãn áp hay những bất thường khác có thể cần phương pháp điều trị khác và thời gian xử trí nhanh hơn.
Bác sĩ cần kiểm tra những gì trước khi điều trị đục bao sau?
Đầu tiên, bác sĩ hỏi về thời điểm phẫu thuật, mức thị lực tốt nhất sau mổ, thời gian xuất hiện nhìn mờ và những triệu chứng đi kèm. Nếu còn giữ hồ sơ phẫu thuật, thông số kính nội nhãn hoặc kết quả tái khám, bạn nên mang theo để đối chiếu.
Khám thị lực với kính phù hợp và quan sát mắt bằng đèn khe có thể giúp xác định vùng đục bao sau có che khuất trục nhìn hay không. Bác sĩ cũng đánh giá tình trạng bề mặt mắt, vị trí kính nội nhãn, nhãn áp và các cấu trúc khác. Khi cần, đồng tử được giãn để kiểm tra võng mạc và thần kinh thị giác. Chụp cắt lớp quang học võng mạc (OCT) có thể hỗ trợ loại trừ bệnh lý vùng hoàng điểm, nhất là khi mức giảm thị lực không tương xứng với độ đục bao sau.
Việc tìm đúng nguyên nhân có ý nghĩa đặc biệt vì laser tạo lỗ mở bao sau không phải phương pháp điều trị mọi trường hợp nhìn mờ sau mổ. Nếu kính nội nhãn bị lệch hoặc có khả năng cần thay kính nội nhãn, bác sĩ cũng cần cân nhắc kỹ trình tự can thiệp trước khi mở bao bằng laser.
Đục bao sau thủy tinh thể sau mổ điều trị bằng laser ra sao?
Laser Nd:YAG có phải là một cuộc mổ thay thủy tinh thể lần nữa không?
Laser Nd:YAG mở bao sau là thủ thuật sử dụng năng lượng laser tạo một cửa sổ trong vùng bao đã đục, cho phép ánh sáng đi qua thuận lợi hơn. Bác sĩ thường không cần rạch mắt để tiến hành phương pháp này và kính nội nhãn đang có được giữ lại nếu không có vấn đề khác. Theo Học viện Nhãn khoa Hoa Kỳ, can thiệp được chỉ định khi đục bao sau gây suy giảm thị lực hoặc ảnh hưởng chức năng nhìn.
Trước khi thực hiện, người bệnh được giải thích quy trình, đánh giá nhãn áp và có thể được nhỏ thuốc giãn đồng tử hoặc thuốc hỗ trợ tùy chỉ định. Bạn sẽ ngồi trước thiết bị laser, giữ đầu ổn định và hướng nhìn theo yêu cầu. Thủ thuật thường diễn ra trong thời gian ngắn. Những cảm giác chói sáng hoặc thị lực mờ tạm thời do thuốc nhỏ có thể xuất hiện sau đó.
Thị lực có cải thiện hoàn toàn sau khi bắn laser không?
Nếu đục bao sau là nguyên nhân chính gây giảm thị lực, việc tạo đường truyền ánh sáng qua vùng đục có thể giúp cải thiện đáng kể chất lượng nhìn. Tuy nhiên, mức cải thiện phụ thuộc vào tình trạng giác mạc, võng mạc, thần kinh thị giác và những bệnh mắt đồng thời khác. Laser không chữa được những tổn thương thị giác không liên quan đến bao sau.
Tổ chức RNIB tại Anh giải thích rằng laser YAG là phương pháp thường được sử dụng để xử lý đục bao sau. Dù không phải cuộc phẫu thuật thay thủy tinh thể mới, thủ thuật vẫn cần chỉ định đúng và theo dõi biến chứng. Có thể gặp tăng nhãn áp tạm thời, viêm, phù hoàng điểm, xuất hiện đốm bay hoặc hiếm hơn là rách, bong võng mạc. Bác sĩ sẽ cân nhắc nguy cơ dựa trên bệnh sử và tình trạng mắt.
Sau khi điều trị cần lưu ý những gì?
Bạn nên tuân thủ hướng dẫn dùng thuốc và lịch kiểm tra nhãn áp, thị lực sau laser nếu được yêu cầu. Không lái xe khi mắt còn nhìn mờ do giãn đồng tử hoặc khi chưa đủ khả năng quan sát an toàn. Không cần cố gắng dùng thêm nhiều thuốc nhỏ hoặc chế phẩm bổ mắt với mong muốn làm bao sau trong lại vì những sản phẩm đó không có tác dụng tạo lỗ mở trên vùng đục.
Đặc biệt, nếu thấy đột ngột nhiều đốm bay mới, chớp sáng, có màn đen kéo qua tầm nhìn, giảm thị lực nhanh, đau dữ dội hoặc đỏ mắt bất thường, bạn cần đến cơ sở y tế ngay. Những dấu hiệu này có thể liên quan đến biến chứng cần đánh giá khẩn cấp, kể cả khi thủ thuật trước đó đã diễn ra thuận lợi.
Tóm lại, thắc mắc đục bao sau thủy tinh thể sau mổ điều trị thế nào có thể được giải đáp bằng việc khám xác định nguyên nhân và cân nhắc laser Nd:YAG nếu đủ chỉ định. Bạn có thể đăng ký kiểm tra tại Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI để được đánh giá chất lượng thị giác và lựa chọn cách xử lý an toàn, phù hợp. Đặt lịch thuận tiện qua App TCI Hospital: app.thucuc.vn.








