Khi đang điều trị hóa trị có nên cho trẻ đến gần không?

Chào bạn,

Khi đang điều trị hóa trị có nên cho trẻ đến gần không là trăn trở rất phổ biến của nhiều gia đình. Câu trả lời trực tiếp là: Bạn hoàn toàn có thể ở gần, trò chuyện và ôm ấp trẻ nhỏ, nhưng cần áp dụng nguyên tắc phòng ngừa tiếp xúc với dịch tiết cơ thể trong vòng 48 đến 72 giờ đầu sau mỗi đợt truyền. Hóa trị toàn thân không phát ra bức xạ như xạ trị, do đó sự gần gũi thông thường không gây nhiễm độc cho trẻ. Ngoại lệ cần cách ly tạm thời chỉ đặt ra khi trẻ đang mắc các bệnh truyền nhiễm như cúm, thủy đậu hoặc khi người bệnh rơi vào giai đoạn suy giảm miễn dịch sâu.

Thuốc hóa trị có lây sang trẻ qua tiếp xúc không?

Thuốc hóa trị không thể lây truyền qua không khí, hơi thở hay qua những cái ôm tiếp xúc da kề da thông thường. Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS) khẳng định người bệnh sau truyền hóa chất không mang tính phóng xạ và không gây nguy hiểm cho những người xung quanh chỉ qua việc sinh hoạt chung phòng.

Tuy nhiên, các hợp chất độc tế bào sẽ được chuyển hóa qua gan, thận và đào thải ra ngoài qua dịch tiết cơ thể như nước tiểu, phân, chất nôn, mồ hôi và dịch tiết sinh dục. Hướng dẫn từ Hiệp hội Điều dưỡng Ung thư Hoa Kỳ (ONS) cho biết nồng độ hoạt chất thuốc trong chất thải đạt mức cao nhất trong khoảng thời gian 48–72 giờ đầu sau khi kết thúc truyền thuốc.

Do làn da và các cơ quan của trẻ nhỏ rất nhạy cảm với hóa chất, việc bảo vệ trẻ tập trung chủ yếu vào khâu vệ sinh chất thải sinh hoạt:

• Tránh để trẻ chạm vào bô, bồn cầu chưa xả sạch hoặc quần áo dính chất nôn của người bệnh.

• Người chăm sóc cần mang găng tay cao su dùng một lần khi dọn dẹp chất thải hoặc giặt riêng đồ vải của người bệnh bị dính bẩn.

• Đậy nắp bồn cầu và xả nước hai lần sau mỗi lần đi vệ sinh trong 3 ngày đầu để ngăn ngừa các hạt khí dung mang vi lượng thuốc phát tán ra ngoài.

Bảo vệ người bệnh trước nguy cơ nhiễm trùng ra sao?

Trên thực tế lâm sàng, nguy cơ lớn hơn thường là người bệnh bị lây nhiễm mầm bệnh từ trẻ nhỏ do tình trạng hạ bạch cầu trung tính. Hướng dẫn thực hành lâm sàng của Mạng lưới Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ (NCCN) chỉ ra rằng số lượng tế bào bạch cầu thường giảm xuống mức thấp nhất sau điều trị từ 7 đến 14 ngày, khiến cơ thể mất đi hàng rào bảo vệ tự nhiên trước virus và vi khuẩn.

Trẻ em trong độ tuổi đi học mầm non và tiểu học thường là nguồn mang nhiều tác nhân gây viêm đường hô hấp và tiêu hóa. Do đó, gia đình cần chủ động thiết lập các biện pháp bảo hộ:

• Hướng dẫn trẻ rửa tay sạch bằng xà phòng dưới vòi nước chảy trong ít nhất 20 giây trước khi lại gần người bệnh.

• Tạm thời giữ khoảng cách an toàn nếu trẻ đang có biểu hiện sốt, ho, sổ mũi, phát ban hoặc tiêu chảy.

• Không để trẻ hôn trực tiếp lên môi, vết mổ, vị trí đặt buồng tiêm truyền tĩnh mạch hoặc vùng da đang tổn thương của người bệnh.

• Đeo khẩu trang y tế khi tiếp xúc nếu xung quanh có người đang mắc bệnh cảm cúm thông thường.

Khi nào người bệnh cần thăm khám y tế ngay?

Trong suốt chu kỳ điều trị, việc nhận diện sớm các dấu hiệu nhiễm trùng cơ hội là yếu tố sống còn để ngăn ngừa biến chứng nặng. Bạn có thể yên tâm nghỉ ngơi tại nhà nếu cơ thể chỉ có cảm giác mệt mỏi nhẹ, buồn nôn thoáng qua đã được kiểm soát bằng thuốc. Tuy nhiên, người bệnh cần được đưa đến bệnh viện ngay khi xuất hiện các dấu hiệu:

• Xuất hiện tình trạng sốt co giật hoặc thân nhiệt đo tại nách từ 38°C (100.4°F) trở lên.

• Cảm giác rét run dữ dội, vã mồ hôi nhiều không rõ nguyên nhân.

• Vùng đặt buồng tiêm truyền hoặc vết mổ sưng đỏ, nóng rát, chảy mủ hoặc đau nhức tăng dần.

• Ho nhiều kèm đờm đục, khó thở, đau rát họng hoặc tiêu chảy liên tục trên 4 lần mỗi ngày.

Khi xuất hiện cơn sốt hoặc dấu hiệu nhiễm trùng cơ hội, việc thăm khám chuyên khoa Ung bướu giúp bác sĩ tiến hành xét nghiệm công thức máu khẩn cấp và sử dụng kháng sinh phổ rộng kịp thời. Để chủ động lựa chọn thời gian phù hợp, bạn có thể đặt lịch trên App TCI Hospital: app.thucuc.vn.

Tóm lại, khi đang điều trị hóa trị có nên cho trẻ đến gần không phụ thuộc vào việc tuân thủ các nguyên tắc an toàn vệ sinh cơ bản. Tình cảm và sự đồng hành của con trẻ là nguồn động viên tinh thần to lớn giúp người bệnh vượt qua liệu trình điều trị. Chỉ cần xử lý cẩn trọng dịch tiết cơ thể trong 3 ngày đầu và chủ động phòng ngừa các nguồn lây bệnh từ bên ngoài, bạn hoàn toàn có thể an tâm tận hưởng những khoảnh khắc ấm áp bên gia đình.