Chọc hút áp xe thành bụng là gì?

Chào bạn, 

Chọc hút áp xe thành bụng là thủ thuật dùng kim chuyên dụng đưa qua da vào ổ mủ để hút dịch ra ngoài. Thủ thuật thường được thực hiện dưới hướng dẫn siêu âm hoặc CT để đảm bảo đúng vị trí và hạn chế biến chứng. Trong trường hợp áp xe bụng có mủ khu trú rõ, việc hút mủ sẽ giúp người bệnh giảm áp lực, giảm đau và kiểm soát tốt nhiễm trùng

Trường hợp cần và không cần chọc hút áp xe thành bụng

Bác sĩ có thể chỉ định chọc hút khi xuất hiện một trong các tình huống sau:

• Ổ áp xe đã dịch hóa, đường kính từ 5cm trở lên: Kích thước lớn làm tăng nguy cơ vỡ hoặc lan rộng nhiễm trùng, cần can thiệp để lấy mủ ra ngoài.
• Điều trị nội khoa không hiệu quả: Sau một thời gian dùng kháng sinh nhưng ổ áp xe không giảm, có dấu hiệu dọa vỡ hoặc còn tồn đọng mủ bên trong.
• Cần xác định nguyên nhân gây bệnh: Chọc hút để lấy mẫu mủ làm xét nghiệm, nuôi cấy và định danh vi khuẩn, từ đó lựa chọn kháng sinh phù hợp.
• Áp xe hình thành sau chấn thương hoặc sau phẫu thuật: Những trường hợp này thường cần can thiệp sớm để kiểm soát nhiễm trùng và ngăn biến chứng.

Không phải mọi áp xe bụng có mủ đều có thể chọc hút. Một số trường hợp cần cân nhắc như:

• Người bệnh có tiền sử rối loạn đông máu nặng: Chỉ số đông máu không đảm bảo an toàn (ví dụ: PT < 50%, tiểu cầu < 50 G/L), làm tăng nguy cơ chảy máu khi can thiệp.
• Dị ứng với thuốc tê (như Xylocain): Nếu người bệnh có tiền sử dị ứng nặng với thuốc gây tê tại chỗ, cần cân nhắc phương án khác hoặc chuẩn bị biện pháp thay thế phù hợp.
• Người bệnh không đồng ý can thiệp: Thủ thuật chỉ được thực hiện khi có sự đồng thuận sau khi đã được giải thích đầy đủ về lợi ích và nguy cơ.

Quy trình thực hiện chọc hút áp xe thành bụng ra sao?

Để tiến hành chọc hút áp xe thành bụng, người bệnh thường sẽ trải qua các quy trình dưới đây:

• Kiểm tra, đánh giá và chuẩn bị trước thủ thuật
• Kiểm tra hồ sơ, đánh giá tình trạng người bệnh.
• Hướng dẫn người bệnh nằm ngửa hoặc nghiêng tùy vị trí ổ áp xe, hai tay đưa lên đầu để bộc lộ vùng can thiệp.
• Sát khuẩn vùng chọc, trải khăn vô khuẩn.

Bác sĩ sẽ tiến hành thực hiện kỹ thuật như sau:

• Gây tê tại chỗ.
• Chọc kim qua da vào ổ áp xe dưới hướng dẫn hình ảnh.
• Hút mủ bằng bơm tiêm, lấy bệnh phẩm làm xét nghiệm (soi, cấy vi khuẩn).
• Rút kim, băng ép vị trí chọc và chuyển người bệnh sang phòng theo dõi.
• Ghi đầy đủ hồ sơ: thời gian thực hiện, bác sĩ phụ trách, số lượng và tính chất mủ.

Sau khi thực hiện chọc hút, người bệnh cần được theo dõi sau thủ thuật

• Theo dõi mạch, huyết áp và tình trạng bụng trong khoảng 24–36 giờ.
• Phát hiện và xử trí kịp thời các biến chứng như chảy máu, nhiễm trùng hoặc tổn thương trong ổ bụng.

Ưu điểm và hạn chế của thủ thuật chọc hút áp xe 

Nhiều nghiên cứu trên National Library of Medicine cho thấy, chọc hút và dẫn lưu áp xe ổ bụng qua da là phương pháp ít xâm lấn hơn so với phẫu thuật mở, giúp kiểm soát mủ và nhiễm trùng hiệu quả với thời gian hồi phục nhanh hơn và tỷ lệ biến chứng thấp hơn so với can thiệp phẫu thuật lớn, phù hợp với ổ áp xe khu trú rõ ràng. 

Tuy nhiên, nhiều trường hợp ổ áp xe phức tạp không đáp ứng với phương pháp chọc hút áp xe thì thường được đánh giá lại để điều trị bằng phương pháp khác. 

Chọc hút áp xe thành bụng là giải pháp ít xâm lấn, giúp kiểm soát nhiễm trùng hiệu quả khi được chỉ định đúng thời điểm. Tuy nhiên, mỗi trường hợp cần được đánh giá kỹ lưỡng để lựa chọn phương pháp tối ưu, đảm bảo an toàn và hạn chế tái phát. Tại Thu Cúc TCI, chuyên khoa Ngoại quy tụ đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm cùng hệ thống chẩn đoán hình ảnh hiện đại, hỗ trợ xử trí chính xác từng ca bệnh. Thăm khám sớm giúp người bệnh được tư vấn hướng điều trị phù hợp, hạn chế biến chứng và rút ngắn thời gian hồi phục.