Cách uống vitamin k cho trẻ sơ sinh: Liều, khoảng cách

Vitamin K đóng vai trò thiết yếu trong quá trình đông máu, đặc biệt quan trọng với trẻ sơ sinh – nhóm đối tượng có nguy cơ thiếu hụt vitamin K ngay từ khi chào đời. Bên cạnh hình thức tiêm bắp quen thuộc, nhiều phụ huynh quan tâm đến cách uống vitamin K cho trẻ sơ sinh như một lựa chọn thay thế. Vậy uống vitamin K có hiệu quả không, liều dùng và khoảng cách giữa các liều như thế nào là đúng?

1. Vì sao có hình thức uống vitamin K ở trẻ sơ sinh? Uống vitamin K có thể thay thế hoàn toàn tiêm không?

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), trẻ sơ sinh có lượng vitamin K dự trữ rất thấp do vitamin K khó truyền qua nhau thai và sữa mẹ lại chứa hàm lượng vitamin K hạn chế. Chính vì vậy, bổ sung vitamin K sau sinh là cần thiết để phòng ngừa xuất huyết do thiếu vitamin K.

Uống vitamin K ra đời nhằm đáp ứng nhu cầu của những gia đình không lựa chọn tiêm bắp cho trẻ. Tuy nhiên, WHO và Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đều nhấn mạnh rằng: Uống vitamin K không thể thay thế hoàn toàn tiêm vitamin K, do hiệu quả phòng ngừa xuất huyết não muộn thấp hơn và phụ thuộc nhiều vào việc tuân thủ liều.

2. So sánh uống vitamin K và tiêm vitamin K

Tiêm vitamin K ngay sau sinh giúp cung cấp lượng vitamin K ổn định và kéo dài, chỉ cần một liều duy nhất. CDC Hoa Kỳ ghi nhận biện pháp này làm giảm gần như tuyệt đối nguy cơ xuất huyết não do thiếu vitamin K ở trẻ sơ sinh.

Trong khi đó, uống vitamin K cho trẻ sơ sinh cần dùng nhiều liều lặp lại trong những tuần đầu đời. Nếu phụ huynh quên liều hoặc dùng sai cách, nguy cơ xuất huyết muộn vẫn có thể xảy ra, theo cảnh báo của Bộ Y tế Việt Nam trong hướng dẫn chăm sóc trẻ sơ sinh.

3. Liều uống vitamin K cho trẻ sơ sinh và khoảng cách giữa các liều

3.1. Liều dùng theo khuyến cáo

WHO và Hiệp hội Nhi khoa Canada đề xuất phác đồ uống vitamin K1 cho trẻ sơ sinh như sau: Liều đầu 2mg uống ngay sau sinh, tiếp theo là 2mg ở tuần thứ 1 và 2mg ở tuần thứ 4.

3.2. Khoảng cách giữa các liều

Các liều uống cần được dùng đúng thời điểm, cách nhau theo lịch đã nêu để đảm bảo nồng độ vitamin K đủ duy trì quá trình đông máu. Bộ Y tế Việt Nam lưu ý rằng việc giãn cách hoặc bỏ liều có thể làm giảm hiệu quả phòng bệnh.

4. Cách uống vitamin K cho trẻ sơ sinh đúng cách

Vitamin K dạng uống thường là dung dịch nhỏ giọt. Phụ huynh nên cho trẻ uống trực tiếp, sau bú, tránh pha chung với sữa để không làm giảm khả năng hấp thu.

Theo hướng dẫn từ CDC, chỉ sử dụng đúng loại vitamin K được chỉ định cho trẻ sơ sinh, không tự ý thay thế bằng thực phẩm chức năng khác. Trường hợp trẻ nôn trớ ngay sau uống, cần tham khảo ý kiến nhân viên y tế để được hướng dẫn bổ sung lại liều.

Tóm lại, cách uống vitamin K cho trẻ sơ sinh có thể áp dụng trong những trường hợp đặc biệt nhưng đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt về liều và khoảng cách giữa các liều. Các tổ chức y tế lớn như WHO, CDC và Bộ Y tế Việt Nam vẫn khuyến cáo tiêm vitamin K là phương pháp hiệu quả và an toàn nhất. Phụ huynh nên trao đổi kỹ với bác sĩ để lựa chọn hình thức bổ sung vitamin K phù hợp cho trẻ.