Rối loạn nhịp thất trong suy tim xuất hiện do đâu?

Chào bạn,

Hiện tượng rối loạn nhịp thất trong suy tim là tình huống lâm sàng rất thường gặp và cần được theo dõi sát sao. Sự xuất hiện của các loạn nhịp từ tâm thất (bao gồm ngoại tâm thu thất, cơn nhịp nhanh thất hay rung thất) cảnh báo nguy cơ đột tử do tim gia tăng đáng kể. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm và tối ưu hoá phương án điều trị phối hợp giữa thuốc cùng các thiết bị hỗ trợ như máy phá rung tự động ICD, nguy cơ biến chứng nghiêm trọng sẽ giảm thiểu rõ rệt.

Rối loạn nhịp thất trong suy tim xuất hiện do đâu?

Tình trạng rối loạn nhịp thất trong suy tim sinh ra chủ yếu do quá trình tái cấu trúc cơ tim tiêu cực khi tim phải làm việc quá tải trong thời gian dài.

Theo ESC (Hội Tim mạch Châu Âu), sự gia tăng áp lực buồng tim kết hợp với vùng sẹo xơ hóa sau tổn thương làm thay đổi tính dẫn truyền điện thế, tạo điều kiện cho các vòng vào lại gây loạn nhịp. Bên cạnh đó, tình trạng mất cân bằng điện giải (đặc biệt là hạ kali hoặc magie máu) và sự kích thích quá mức của hệ thần kinh giao cảm càng khiến tâm thất trở nên nhạy cảm, dễ phát sinh các nhịp bất thường.

Dấu hiệu nhận biết rối loạn nhịp thất là gì?

Biểu hiện của loạn nhịp thất vô cùng đa dạng, phụ thuộc vào mức độ và dạng loạn nhịp mà người bệnh gặp phải.

• Ngoại tâm thu thất: Người bệnh thường có cảm giác hẫng hụt ở ngực, tim như “bỏ hẫng một nhịp” rồi đập mạnh trở lại.

• Cơn nhịp nhanh thất: Tim đập dồn dập, liên tục với tần số rất nhanh, đi kèm cảm giác hồi hộp, chóng mặt, hoa mắt hoặc hụt hơi.

• Rung thất: Đây là tình trạng tim rung lên mất kiểm soát, không còn khả năng bơm máu đi nuôi cơ thể, dẫn đến ngất xìu, ngưng thở và đột tử do tim chỉ trong vài phút nếu không được cấp cứu kịp thời.

Rối loạn nhịp thất trong suy tim có nguy hiểm không?

Sự xuất hiện của loạn nhịp thất ở người bệnh suy tim phân suất tống máu giảm là một yếu tố tiên lượng xấu.

Theo AHA (Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ), khoảng 30% đến 50% tử vong ở bệnh nhân suy tim liên quan trực tiếp đến hiện tượng đột tử do tim do rung thất hoặc cơn nhịp nhanh thất kéo dài. Các nhịp thất bất thường liên tục còn làm giảm hiệu suất bơm máu vốn đã suy yếu của tim, làm nặng thêm các triệu chứng khó thở, mệt mỏi và làm tăng tỷ lệ nhập viện tái phát.

Làm sao để chẩn đoán đúng tình trạng rối loạn nhịp?

Để đánh giá chính xác loại rối loạn nhịp và mức độ nguy cơ, các bác sĩ chuyên khoa Tim mạch cần kết hợp nhiều phương pháp chẩn đoán chuyên sâu:

• Điện tâm đồ (ECG) 12 chuyển đạo: Ghi lại hoạt động điện của tim tại thời điểm khám nhằm phát hiện ngoại tâm thu thất hoặc cơn loạn nhịp.

• Holter điện tâm đồ 24–48 giờ: Đeo máy theo dõi liên tục trong sinh hoạt hàng ngày để phát hiện các cơn nhịp nhanh thất ngắn hoặc loạn nhịp xuất hiện rải rác.

• Siêu âm tim: Đánh giá mức độ suy tim phân suất tống máu giảm, kích thước buồng tim và vận động vùng cơ tim.

• Xét nghiệm máu: Đánh giá chỉ số NT-proBNP và kiểm tra tình trạng mất cân bằng điện giải để loại bỏ các yếu tố kích thích tạm thời.

Phương pháp điều trị rối loạn nhịp thất gồm những gì?

Việc điều trị rối loạn nhịp thất hiện nay tập trung vào hai mục tiêu chính: giảm triệu chứng và ngăn ngừa đột tử do tim.

Điều trị bằng thuốc y khoa

Sử dụng thuốc là nền tảng đầu tiên giúp ổn định điện thế màng tế bào cơ tim và giảm gánh nặng cho tim.

• Thuốc chẹn beta: Là lựa chọn hàng đầu giúp giảm tỷ lệ tử vong và ngăn chặn các cơn loạn nhịp nguy hiểm bằng cách ức chế ảnh hưởng của thần kinh giao cảm lên tim.

• Thuốc chống rối loạn nhịp: Một số trường hợp cụ thể có thể được phối hợp thêm amiodarone hoặc mexiletine dưới sự kiểm soát chặt chẽ của bác sĩ chuyên khoa.

• Tối ưu hóa điều trị suy tim: Sử dụng đầy đủ các nhóm thuốc trụ cột điều trị suy tim để làm chậm quá trình tái cấu trúc cơ tim.

Cấy máy phá rung tự động ICD hoặc triệt đốt loạn nhịp

Khi điều trị nội khoa không đủ đáp ứng hoặc người bệnh có nguy cơ cao xảy ra biến chứng đe doạ tính mạng:

• Máy phá rung tự động ICD: Thiết bị này được cấy dưới da, có khả năng tự động phát hiện và phát dòng điện cắt cơn rung thất hoặc cơn nhịp nhanh thất, giúp bảo vệ người bệnh khỏi nguy cơ tử vong đột ngột.

• Triệt đốt qua catheter: Sử dụng năng lượng sóng có tần số radio để triệt phá các vị trí phát nhịp bất thường hoặc vòng vào lại trong cơ tim.

Dấu hiệu nào cần được đánh giá y tế khẩn cấp?

Người bệnh suy tim cần đặc biệt lưu ý và đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu xuất hiện một trong các dấu hiệu cảnh báo sau:

• Cảm giác tim đập dồn dập, liên tục kèm ngực bị nén ép dữ dội.

• Chóng mặt nghiêm trọng, hoa mắt, tối sầm mặt mũi hoặc ngất xỉu.

• Khó thở tăng đột ngột ngay cả khi nghỉ ngơi.

• Mệt mỏi dữ dội, vã mồ hôi lạnh không rõ nguyên nhân.

Khi gặp các biểu hiện bất thường trên, bạn tuyệt đối không nên tự ý điều chỉnh liều thuốc đang dùng. Tình trạng loạn nhịp cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá trực tiếp qua điện tâm đồ và các chỉ số chuyên sâu.

Để kiểm soát chu đáo gánh nặng tim mạch và nhận tư vấn trực tiếp từ đội ngũ chuyên gia, bạn có thể dễ dàng Đặt lịch trên App TCI Hospital: app.thucuc.vn để chủ động thời gian thăm khám.

Tình trạng rối loạn nhịp thất trong suy tim là biến chứng phức tạp, đòi hỏi sự theo dõi sát sao và can thiệp y khoa kịp thời. Việc tuân thủ phác đồ điều trị, kết hợp sử dụng thuốc chẹn beta, điều chỉnh tình trạng mất cân bằng điện giải và cân nhắc cấy máy phá rung tự động ICD khi có chỉ định sẽ giúp kiểm soát hiệu quả cơn nhịp nhanh thất, phòng tránh đột tử do tim và cải thiện chất lượng cuộc sống lâu dài.