“Em vừa quan hệ mà không dùng biện pháp bảo vệ, giờ lo lắng quá… Liệu uống thuốc tránh thai khẩn cấp có kịp không? Thuốc này là gì, có an toàn không, hay chỉ là cách ‘chữa cháy’ tạm thời?” — Đây là câu hỏi tôi nghe gần như mỗi tuần trong phòng khám, đặc biệt từ những bạn trẻ lần đầu rơi vào tình huống bất ngờ.
“Dạo gần đây tôi mất ngủ triền miên, có lần quá mệt nên tự ý tăng liều thuốc ngủ lên gấp đôi. Sau đó tôi thấy chóng mặt, lú lẫn và gần như không nhớ gì cả. Giờ tôi rất lo — liệu dùng thuốc ngủ liều cao như vậy có thể gây hại gì cho sức khỏe lâu dài không, thưa bác sĩ?”
“Dạo gần đây tôi bị tiêu chảy liên tục sau khi ăn đồ lạ, người mệt lả, không dám đi làm. Tôi mua loperamid 2mg về uống theo mách bảo, nhưng không rõ thuốc này là gì, có an toàn không, uống lúc nào, liều ra sao… Sợ dùng sai lại hại thêm. Bác sĩ có thể giải thích rõ giúp tôi được không?”
Con em sốt cao 39°C, người mệt lả, uống paracetamol rồi mà chưa hạ. em nghe hàng xóm mách dùng Ibuprofen, nhưng thấy trên mạng có nhiều loại: ống, gói, siro 100mg/5ml, lại còn thấy hiệu Long Châu bán nữa... em hoang mang quá, không biết loại nào dùng được cho trẻ, liều thế nào cho đúng, hay người lớn và trẻ em dùng giống nhau không. Bác sĩ giúp em với!
“Tôi bị cảm cúm, sốt nhẹ và định dùng Hapacol 250 – loại thuốc thường thấy trong tủ thuốc gia đình. Nhưng tôi hơi băn khoăn: Hapacol 250 người lớn uống được không, hay chỉ dành cho trẻ em? Liệu liều lượng này có đủ hiệu quả hay lại quá thấp? Mong bác sĩ tư vấn giúp!”
“Em uống Duphaston được gần 10 ngày theo đơn bác sĩ vì kinh nguyệt thất thường, nhưng hôm nay thử que lại thấy 2 vạch — dù vạch thứ hai khá mờ. Em hoang mang lắm, không biết là do thuốc gây dương tính giả hay thực sự đã có thai? Liệu có nên tiếp tục uống thuốc hay phải đi khám ngay?”
“Dạo này em bị viêm họng nặng, sưng đau cả cổ, người quen mách mua Alpha Choay về ngậm. Nhưng em không rõ thuốc này có tác dụng gì, có an toàn không, hay chỉ là thuốc giảm đau thông thường? Mong bác sĩ giải thích giúp.”
“Bác sĩ ơi, em bị ợ chua, nóng rát vùng thượng vị đã gần 2 tuần nay. Đi khám thì được chẩn đoán trào ngược dạ dày và kê đơn pantoprazole 20mg. Nhưng em không biết thuốc này giá bao nhiêu, có đắt không, và dùng có an toàn không? Em cũng thấy nhiều loại pantoprazole khác nhau trên quầy thuốc nên rất phân vân…”
“Thưa bác sĩ, gần đây em hay quên, khó tập trung, người mệt mỏi dù ngủ đủ. Có người mách em uống piracetam 400mg để tăng cường trí nhớ. Em chưa dám dùng vì không biết thuốc này là gì, có an toàn không, và tác dụng của thuốc piracetam 400mg thực sự ra sao. Bác sĩ có thể giải thích giúp em được không ạ?”
“Dạo gần đây, mẹ tôi hay kêu nhìn mờ, đôi lúc thấy quầng sáng xung quanh đèn vào ban đêm. Tôi lo lắng đưa bà đi khám, bác sĩ nói có khả năng bị glaucoma – hay còn gọi là cườm nước. Tôi nghe mà hoang mang quá, không biết bệnh này là gì, có chữa được không, và liệu có nguy cơ mù lòa thật không?”
“Dạo gần đây, tôi thường xuyên mất ngủ, tim đập nhanh và cảm thấy lo âu suốt cả ngày. Có hôm, tôi không thể tập trung làm việc, cứ hồi hộp như sắp có chuyện xấu xảy ra. Một người bạn khuyên tôi thử dùng thuốc an thần, nhưng tôi rất lo — không biết thuốc này là gì, có nguy hiểm không, hay có gây nghiện không. Tôi cần bác sĩ giải thích rõ để yên tâm hơn.”
“Dạo này em bị nhiệt miệng liên tục, đau rát đến mức ăn uống không nổi. Em mua mấy loại thuốc bôi như Oracortia, Long Châu, cả gel xanh xanh nữa… nhưng cứ lo vì lỡ nuốt phải thì có sao không, nhất là khi bôi cho con nhỏ. Bác sĩ ơi, thuốc bôi nhiệt miệng có nuốt được không ạ?”
“Dạo này em hay bị ợ chua, nóng rát sau xương ức, nhất là sau khi ăn no hoặc nằm xuống. Em thấy nhiều người mách dùng thuốc kháng axit hay PPI, nhưng không biết loại nào phù hợp, có cần đơn bác sĩ không, hay cứ mua về uống đại? Em rất lo vì triệu chứng kéo dài gần tháng rồi...”
“Mấy hôm nay ngón chân cái của em sưng đỏ, đau buốt đến mức không dám chạm đất. Người quen mách uống colchicin, nhưng em lo không biết có dùng được không, hay phải đi khám trước. Liệu có thuốc nào vừa giảm đau nhanh vừa phòng gout tái phát lâu dài không, thưa bác sĩ?”
“Dạo này em bị nhức đầu liên tục, có khi cả tuần không dứt. Em đã thử uống paracetamol nhưng chỉ đỡ được một lúc rồi lại đau trở lại. Không biết có nên chuyển sang thuốc khác không, hay phải đi khám? Em rất lo vì nghe nói dùng thuốc giảm đau nhiều dễ bị ‘nhờn’ hoặc tổn thương gan.”
“Mấy hôm nay em bị tiêu chảy liên tục, người mệt lả, bụng cứ sôi ùng ục. em lo lắng không biết nên uống thuốc gì cho nhanh khỏi, lại sợ dùng sai càng làm bệnh nặng hơn. Có nên tự mua loperamid hay oresol về uống? Liệu có cần đi khám ngay không?”
“Em mới bắt đầu uống Marvelon được 2 tuần và thấy người nặng nề, mặt hơi phù, cân nặng tăng nhẹ. Em lo lắng liệu có phải do thuốc gây tăng cân thật không, hay chỉ là do cơ thể đang thay đổi? Liệu em có nên tiếp tục dùng hay đổi sang loại khác?”
“Con em mới 8 tháng tuổi, mấy hôm nay ho nhiều về đêm, nghe thấy tiếng khò khè trong cổ họng. em lo quá, định mua siro ho thảo dược về cho uống vì nghe nói ‘tự nhiên’ thì an toàn. Nhưng lại nghe bạn bảo không được dùng mật ong hay thuốc ho cho trẻ dưới 1 tuổi… Bác sĩ ơi, em phải làm sao?”
“Tôi thường xuyên bị đau đầu và đau cơ nên hay dùng Ibuprofen. Nhưng gần đây nghe nói thuốc này có thể gây loét dạ dày, ảnh hưởng tim mạch… khiến tôi rất lo. Liệu tôi có nên tiếp tục dùng hay cần đổi sang loại khác an toàn hơn?”
“Em bị ngứa vùng kín kèm khí hư trắng đục như sữa chua, đi khám thì bác sĩ nói do nấm Candida và cho thuốc đặt 1 viên duy nhất. Em lo không biết dùng 1 viên thôi có khỏi hẳn không, hay phải đặt nhiều ngày như trước đây từng dùng? Sau khi đặt, em thấy ra nhiều dịch trắng hơn – liệu có phải phản ứng bình thường không?”