Bệnh nhiễm trùng máu có chữa khỏi được không?

Chào bạn, tôi hiểu nỗi lo lắng của bạn lúc này. Nhiễm trùng máu (hay nhiễm khuẩn huyết) là một tình trạng cấp cứu y khoa nghiêm trọng, nhưng vẫn có thể chữa khỏi nếu được chẩn đoán sớm và điều trị tích cực. Khả năng hồi phục phụ thuộc rất lớn vào thời điểm can thiệp, tình trạng sức khỏe nền và mức độ đáp ứng với điều trị. Dưới đây, tôi sẽ giải thích rõ hơn để bạn hiểu bản chất bệnh, dấu hiệu cảnh báo và cách xử trí hiệu quả.

Nguyên nhân gây nhiễm trùng máu là gì?

Nhiễm trùng máu xảy ra khi vi sinh vật gây bệnh – chủ yếu là vi khuẩn, đôi khi là virus hoặc nấm – xâm nhập vào máu, phát tán khắp cơ thể và kích hoạt một phản ứng viêm toàn thân dữ dội. Điều này không chỉ làm tổn thương các cơ quan mà còn có thể dẫn đến suy đa tạng nếu không kiểm soát kịp thời.

Một số nguyên nhân và yếu tố nguy cơ thường gặp:

– Nhiễm trùng tại chỗ lan vào máu: như viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng đường tiểu, áp xe răng, vết thương hở, loét da, viêm mô tế bào…

– Suy giảm miễn dịch: do HIV/AIDS, hóa trị, xạ trị, dùng corticoid kéo dài, cắt lách…

– Tuổi cực đoan: trẻ sơ sinh, người trên 65 tuổi có hệ miễn dịch yếu hơn.

– Can thiệp y tế xâm lấn: đặt catheter tĩnh mạch, ống thở, máy thở, dẫn lưu… tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập.

– Bệnh mạn tính: đái tháo đường, suy thận, xơ gan, bệnh tim mạch… làm cơ thể kém chống đỡ.

Dấu hiệu cảnh báo nhiễm trùng máu – khi nào cần đi viện ngay?

Nhiễm trùng máu tiến triển rất nhanh – chỉ trong vài giờ có thể chuyển từ sốt nhẹ sang sốc và suy tạng. Bạn cần đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu có các dấu hiệu sau:

– Sốt cao >38,5°C hoặc hạ thân nhiệt <36°C** kèm ớn lạnh, run rẩy.

– **Nhịp tim nhanh (>90 lần/phút), thở nhanh (>20 lần/phút), huyết áp tụt (da lạnh, tím tái, lơ mơ).

– Thay đổi ý thức: lú lẫn, vật vã, li bì, khó đánh thức.

– Da nổi vân tím, bầm tím không rõ nguyên nhân – dấu hiệu rối loạn đông máu.

– Đau bụng, tiểu ít, khó thở – gợi ý suy gan, suy thận hoặc suy hô hấp.

Trong thực tế lâm sàng, tôi từng gặp nhiều bệnh nhân nhập viện muộn vì nghĩ “chỉ là cảm cúm”, nhưng khi đến nơi đã rơi vào sốc nhiễm khuẩn – điều đó khiến việc điều trị trở nên vô cùng khó khăn.

Nhiễm trùng máu có chữa khỏi được không? Cơ hội sống ra sao?

Câu trả lời là: Có thể chữa khỏi – nhưng “thời gian vàng” rất ngắn.

Theo các hướng dẫn quốc tế (như Surviving Sepsis Campaign), trong 1 giờ đầu tiên sau khi nghi ngờ nhiễm trùng máu, bệnh nhân cần được:

– Dùng kháng sinh phổ rộng đường tĩnh mạch.

– Truyền dịch hồi sức tích cực để duy trì huyết áp và tưới máu cơ quan.

– Lấy mẫu cấy máu trước khi dùng kháng sinh để xác định tác nhân gây bệnh.

Nếu được điều trị đúng và đủ trong 3 giờ đầu, tỷ lệ sống sót có thể lên đến 80–90%. Ngược lại, mỗi giờ trì hoãn dùng kháng sinh làm tăng nguy cơ tử vong thêm 7–10%.

Khả năng hồi phục còn phụ thuộc vào: – Tuổi và bệnh nền (người trẻ, không bệnh mạn tính thường đáp ứng tốt hơn).

– Loại vi sinh vật gây bệnh (vi khuẩn Gram âm thường nguy hiểm hơn).

– Mức độ tổn thương cơ quan (suy gan, suy thận, suy hô hấp làm tiên lượng xấu đi).

Các phương pháp điều trị chính hiện nay

Điều trị nhiễm trùng máu là một quá trình đa mô thức, đòi hỏi phối hợp nhiều chuyên khoa:

– Kháng sinh mạnh, đường tĩnh mạch: ban đầu dùng phổ rộng (như Piperacillin/Tazobactam, Meropenem, Vancomycin…), sau đó điều chỉnh theo kết quả kháng sinh đồ.

– Hồi sức tích cực: truyền dịch, dùng thuốc vận mạch (như Noradrenalin) nếu huyết áp không cải thiện.

– Hỗ trợ cơ quan: thở máy nếu suy hô hấp, lọc máu nếu suy thận cấp.

– Loại bỏ ổ nhiễm trùng: dẫn lưu mủ, cắt mô hoại tử, rút catheter nhiễm khuẩn…

– Điều chỉnh rối loạn đông máu, thăng bằng kiềm-toan, truyền máu hoặc albumin nếu cần.

– Dinh dưỡng và tăng cường miễn dịch: cung cấp đủ protein, vitamin, vi chất để hỗ trợ hồi phục.

Nhiễm trùng máu không phải là “án tử”, nhưng lại là cuộc đua với thời gian. Tôi luôn dặn bệnh nhân và người nhà:

“Đừng chờ xem có đỡ không – nếu bạn sốt cao kèm mệt lả, tim đập nhanh, thở gấp, hãy đến bệnh viện ngay. Giây phút bạn chần chừ có thể là ranh giới giữa sống và chết.”

Để phòng ngừa: – Điều trị dứt điểm mọi nhiễm trùng nhỏ (mụn nhọt, viêm họng, vết thương…).

– Tiêm vắc-xin đầy đủ: phế cầu, Hib, não mô cầu, cúm, viêm gan B…

– Giữ vệ sinh cá nhân, đặc biệt khi có thiết bị y tế xâm nhập.

– Tăng cường miễn dịch qua dinh dưỡng cân bằng, ngủ đủ, tránh rượu bia.

Kết luận:

Nhiễm trùng máu là tình trạng nguy kịch, nhưng hoàn toàn có thể chữa khỏi nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ. Đừng chủ quan với những cơn sốt “kéo dài” hay mệt mỏi “không rõ nguyên nhân” – đó có thể là lời cảnh báo đầu tiên từ cơ thể bạn. Hãy hành động nhanh, vì mỗi phút đều quý giá.