Viêm màng não ở người lớn có chữa được không?

Trước những thông tin về mức độ nguy hiểm của bệnh, nhiều người đặt ra câu hỏi viêm màng não ở người lớn có chữa được không. Phần lớn có thể chữa thành công nếu phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ. Người bệnh không nên quá lo lắng, điều cần làm là tuân thủ mọi chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa để tránh những biến chứng nguy hiểm.

1. Viêm màng não ở người lớn có chữa được không? Chữa bằng cách nào?

Viêm màng não ở người lớn có chữa được không? Bệnh có thể chữa khỏi và hạn chế tối đa biến chứng, di chứng nguy hiểm nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Viêm màng não do virus thường tự khỏi sau khoảng 7 – 10 ngày, trong khi các trường hợp do vi khuẩn hoặc nấm cần điều trị tích cực và thời gian hồi phục có thể kéo dài hơn.

1.1. Các xét nghiệm cần thực hiện

Để xác định chính xác viêm màng não do virus hay vi khuẩn gây ra, từ đó đánh giá viêm màng não ở người lớn có nguy hiểm không và khả năng điều trị, bác sĩ thường chỉ định một số xét nghiệm chuyên sâu sau:

Cấy máu để tìm vi khuẩn gây bệnh.
Chụp CT hoặc MRI đầu để phát hiện sưng, tổn thương não.
Chụp X-quang hoặc CT ngực, xoang để tìm ổ nhiễm trùng liên quan.
Chọc dò tủy sống lấy dịch não tủy (xét nghiệm quan trọng nhất).
Phân tích dịch não tủy, có thể làm PCR nếu nghi do virus.
Chụp CT não kiểm tra biến chứng như phù não, tăng áp lực nội sọ.
Dùng kháng sinh sớm khi nghi do vi khuẩn, ngừng nếu xác định do virus.

Do viêm màng não do vi khuẩn diễn tiến nhanh và rất nguy hiểm, bác sĩ thường cho dùng kháng sinh sớm ngay cả khi chưa có kết quả cuối cùng. Khi xác định bệnh do virus, thuốc kháng sinh sẽ được ngừng lại. Nhờ chẩn đoán đúng và điều trị kịp thời, viêm màng não ở người lớn có chữa được không là rất khả quan.

Tìm hiểu viêm màng não ở người lớn có chữa được không?

1.2. Phương pháp điều trị viêm màng não ở người lớn

Điều trị tại bệnh viện được khuyến cáo cho tất cả các trường hợp viêm màng não do vi khuẩn, bởi bệnh diễn tiến nhanh và tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm. Những ca ca viêm màng não do virus ở mức độ nặng cũng cần nhập viện để theo dõi và xử trí kịp thời. Đây cũng là cơ sở để trả lời rõ ràng câu hỏi viêm màng não ở người lớn có chữa được không. Phương pháp điều trị gồm:

Kháng sinh tiêm tĩnh mạch: Áp dụng khi nghi ngờ hoặc xác định viêm màng não do vi khuẩn nhằm kiểm soát nhiễm trùng sớm.
Truyền dịch tĩnh mạch: Giúp ngăn ngừa mất nước và duy trì ổn định thể trạng cho người bệnh.
Hỗ trợ hô hấp: Cung cấp oxy qua mặt nạ khi người bệnh gặp khó khăn trong việc thở.
Thuốc Steroid: Được sử dụng trong một số trường hợp để giảm viêm và sưng quanh não.

Thời gian nằm viện có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần tùy mức độ bệnh. Ngay cả sau khi xuất viện, người bệnh vẫn cần thời gian để hồi phục hoàn toàn. Nếu xuất hiện biến chứng như suy giảm thính lực, có thể cần điều trị và theo dõi lâu dài. Trong trường hợp chưa xác định được nguyên nhân, bác sĩ có thể trì hoãn dùng kháng sinh cho đến khi có kết quả xét nghiệm rõ ràng. Viêm màng não mạn tính sẽ được điều trị dựa trên tác nhân gây bệnh:

Do nấm: Điều trị bằng thuốc kháng nấm.
Do lao: Cần phối hợp nhiều loại kháng sinh đặc hiệu, thường phải theo dõi thêm tác dụng phụ.
Do dị ứng hoặc bệnh tự miễn: Có thể dùng corticosteroid.
Viêm màng não liên quan đến ung thư: Điều trị tập trung vào kiểm soát bệnh ung thư.

2. Yếu tố ảnh hưởng đến khả năng chữa khỏi

Khả năng điều trị thành công viêm màng não phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, trong đó quan trọng nhất là nguyên nhân gây bệnh, thời điểm phát hiện và mức độ tiến triển. Vì vậy, để trả lời chính xác viêm màng não ở người lớn có chữa được không, cần xem xét tổng thể các yếu tố ảnh hưởng dưới đây:

Nguyên nhân gây bệnh: Vi khuẩn là nguy hiểm nhất, cần dùng kháng sinh mạnh và điều trị kéo dài từ 10–21 ngày, riêng lao màng não có thể phải điều trị đến 6–12 tháng. Viêm màng não do virus thường nhẹ hơn, thời gian điều trị ngắn nhưng vẫn cần theo dõi sát. Trường hợp do nấm hoặc ký sinh trùng ít gặp hơn nhưng việc điều trị phức tạp và kéo dài theo phác đồ đặc biệt.
Thời điểm chẩn đoán và điều trị: Phát hiện sớm và can thiệp kịp thời giúp tăng khả năng hồi phục và hạn chế biến chứng. Ngược lại, chẩn đoán muộn khiến thời gian điều trị kéo dài, thậm chí vài tháng.
Mức độ bệnh và biến chứng: Trường hợp bệnh nặng, có biến chứng như phù não, co giật hay tổn thương thần kinh sẽ cần điều trị phức tạp hơn và thời gian hồi phục lâu hơn.
Tình trạng sức khoẻ và hệ miễn dịch: Người có sức khoẻ nền tốt, hệ miễn dịch ổn định thường đáp ứng điều trị tốt và phục hồi nhanh hơn.
Khả năng đáp ứng thuốc: Nếu cơ thể đáp ứng tốt với phác đồ điều trị, bệnh sẽ cải thiện nhanh. Một số trường hợp đáp ứng chậm cần kéo dài thời gian điều trị.
Bệnh nền đi kèm: Các bệnh lý mạn tính hoặc suy giảm miễn dịch có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị và khả năng hồi phục.

3. Di chứng bệnh viêm màng não ở người lớn gồm những gì?

Di chứng của viêm màng não ở người lớn phụ thuộc chủ yếu vào nguyên nhân gây bệnh và mức độ nặng khi mắc phải. Phần lớn người bị viêm màng não do virus có thể hồi phục hoàn toàn và quay lại sinh hoạt bình thường. Ngược lại, viêm màng não do vi khuẩn thường nghiêm trọng hơn và dù đã điều trị, người bệnh vẫn có nguy cơ gặp di chứng lâu dài.

Các di chứng viêm màng não ở người lớn có thể bao gồm:

Mất thính lực
Co giật
Suy giảm trí nhớ, giảm khả năng nhận thức
Rối loạn ngôn ngữ
Khó khăn trong vận động, thăng bằng và phối hợp
Giảm thị lực
Não úng thủy
Rối loạn hành vi, giảm khả năng học tập
Trường hợp nặng có thể phải cắt cụt chi

Có khoảng 10 – 15% bệnh nhân viêm màng não do vi khuẩn có thể tử vong, và gần ⅓ số người sống sót phải đối mặt với biến chứng kéo dài. Một nghiên cứu năm 2022 đã phỏng vấn những bệnh nhân bị viêm màng não do vi khuẩn 12 tháng sau khi xuất viện, trong số những người được hỏi, 87% đã trở lại làm việc, nhưng họ cho biết các triệu chứng như đau đầu, khó ngủ hoặc khó tập trung vẫn ảnh hưởng đến họ.

Tóm lại, viêm màng não ở người lớn có chữa được không phụ thuộc chủ yếu vào nguyên nhân gây bệnh và thời điểm phát hiện. Phần lớn các trường hợp do virus có thể hồi phục tốt, trong khi viêm màng não do vi khuẩn vẫn có khả năng điều trị hiệu quả nếu được can thiệp sớm. Việc tuân thủ phác đồ, theo dõi sát tại bệnh viện và chăm sóc sau điều trị đóng vai trò quyết định đến khả năng hồi phục và giảm di chứng.

Nguồn tài liệu tham khảo: My-clevelandclinic, Mayoclinic, NHS