Vòng tránh thai bị vùi vào cơ tử cung: Xử trí thế nào?
Phiếu siêu âm ghi một phần vòng cắm vào cơ tử cung. Vòng tránh thai bị vùi vào cơ tử cung có cần nội soi lấy vòng không?

Vòng tránh thai bị vùi vào cơ tử cung không phải lúc nào cũng cần nội soi lấy vòng. Nếu hình ảnh siêu âm gợi ý một nhánh vòng cắm vào lớp cơ nhưng phần lớn dụng cụ vẫn ở buồng tử cung, bác sĩ có thể cân nhắc tháo vòng nhẹ nhàng qua cổ tử cung khi có chỉ định và dây vòng còn tiếp cận được. Nội soi buồng tử cung thường được xem xét khi tháo thông thường khó khăn, không thấy dây hoặc có nghi ngờ dụng cụ bám sâu. Nếu nghi vòng xuyên ra ngoài tử cung, phương pháp xử trí sẽ khác. Chị cần mang phiếu siêu âm đến khám để xác định chính xác tình trạng.
Vòng bị vùi vào cơ tử cung là gì?
Vòng tránh thai hình chữ T thường nằm trong buồng tử cung. Khi một phần nhánh ngang hoặc thân dụng cụ đi vào lớp cơ thành tử cung, tình trạng này được gọi là vòng bị vùi (embedment).
Mức độ vùi có thể khác nhau. Có người chỉ có đầu một nhánh nằm vào lớp cơ, trong khi người khác có phần lớn dụng cụ ăn sâu hơn. Bác sĩ cần phân biệt tình trạng này với vòng nằm thấp, vòng xoay hoặc dụng cụ đã xuyên một phần hay toàn bộ thành tử cung.
Vùi vòng không đồng nghĩa mọi trường hợp đều gây thủng hoàn toàn tử cung. Tuy nhiên, nếu có đau nhiều hoặc hình ảnh nghi xuyên thành, việc đánh giá cần được thực hiện cẩn trọng để không làm tổn thương thêm trong quá trình lấy dụng cụ.
Nếu không đau, có bắt buộc phải lấy vòng bị vùi ra không?
Hội Sức khỏe Sinh sản và Tình dục Anh (FSRH) nhận định, khi siêu âm chỉ gợi ý vòng bị vùi, việc tháo được cân nhắc nếu người sử dụng có triệu chứng hoặc mong muốn lấy vòng. Việc quyết định giữ hay tháo còn phụ thuộc vị trí thực tế, loại dụng cụ, khả năng tránh thai và các yếu tố nguy cơ khác.
Nếu chị không đau, không ra máu bất thường và có mong muốn tiếp tục sử dụng, bác sĩ cần giải thích mức độ chắc chắn của chẩn đoán cũng như nguy cơ có thể gặp. Không nên tự quyết định giữ vòng lâu dài chỉ vì chưa có triệu chứng.
Ngược lại, nếu có đau vùng chậu, đau khi quan hệ, rong kinh hoặc ra máu bất thường, cần xem xét khả năng vị trí vòng góp phần gây triệu chứng. Trường hợp đau dữ dội, sốt, chảy máu nhiều hoặc nghi mang thai cần được đánh giá khẩn cấp.
Bác sĩ sẽ kiểm tra mức độ vùi bằng cách nào?
Siêu âm đầu dò âm đạo có thể giúp khảo sát hình dạng vòng, vị trí các nhánh và mối liên quan với lớp cơ tử cung. Nếu hình ảnh thông thường chưa đủ rõ, siêu âm ba chiều có thể được sử dụng khi phù hợp để đánh giá tốt hơn vị trí nhánh vòng.
Bác sĩ sẽ hỏi về ngày đặt, loại vòng, tiền sử phẫu thuật tử cung, thời điểm bắt đầu đau và những lần quan hệ gần đây. Khám cổ tử cung giúp xác định dây vòng còn nhìn thấy hay không. Xét nghiệm thai được thực hiện khi có nguy cơ.
Nếu không thấy dụng cụ trong tử cung hoặc nghi vòng đã xuyên ra ngoài, có thể cần khảo sát hình ảnh bổ sung. Việc chọn phương pháp không chỉ dựa vào từ “vùi” trên phiếu siêu âm mà còn dựa trên mối liên quan của dụng cụ với toàn bộ thành tử cung.
Khi nào có thể tháo vòng mà không cần nội soi buồng tử cung?
Nếu vòng vẫn chủ yếu nằm trong buồng tử cung, dây có thể tiếp cận được và bác sĩ đánh giá có khả năng lấy an toàn, việc tháo bằng lực kéo nhẹ có thể được thực hiện bởi người có chuyên môn.
FSRH lưu ý nhiều trường hợp vòng được mô tả là vùi trên siêu âm vẫn có thể tháo tương đối thuận lợi. Tuy nhiên, nếu thao tác gặp sức cản, gây đau không chịu được hoặc không thành công, cần dừng và chuyển sang đánh giá chuyên khoa.
Chị tuyệt đối không tự kéo dây vòng hay cố lấy dụng cụ tại nhà. Tháo bằng lực mạnh có thể gây đau, chảy máu, làm dụng cụ hư hỏng hoặc tổn thương mô.
Nội soi buồng tử cung và nội soi ổ bụng khác nhau như thế nào?
Nội soi buồng tử cung sử dụng dụng cụ có hệ thống quan sát đi qua cổ tử cung để nhìn trực tiếp bên trong buồng tử cung. Bác sĩ có thể xác định vòng, phần bị vùi và sử dụng dụng cụ phù hợp để lấy vòng trong trường hợp cần thiết. Mức độ giảm đau hoặc gây mê tùy loại can thiệp.
Nội soi ổ bụng là phương pháp tiếp cận qua thành bụng để quan sát các cơ quan vùng chậu. Nếu vòng đã xuyên ra ngoài tử cung, bác sĩ có thể cần cân nhắc phương pháp này hoặc cách can thiệp khác tùy vị trí. Vì vậy, không nên dùng chung khái niệm “nội soi lấy vòng” cho mọi tình huống.
Sau khi lấy, bác sĩ kiểm tra dụng cụ có nguyên vẹn không và hướng dẫn theo dõi ra máu, đau hoặc dấu hiệu nhiễm trùng.
Cần lưu ý gì về tránh thai khi chuẩn bị lấy vòng?
Chị nên thông báo lần quan hệ không bảo vệ gần nhất. Nếu chưa muốn có thai, cần có phương án tránh thai bổ sung trong lúc chờ kiểm tra và chuyển sang biện pháp phù hợp sau tháo. Bác sĩ sẽ cân nhắc thời điểm tháo, nhu cầu tránh thai khẩn cấp hoặc thử thai lại tùy nguy cơ.
Với phiếu siêu âm ghi vòng cắm vào cơ tử cung, chị có thể đặt lịch khám phụ khoa qua App TCI Hospital ở app.thucuc.vn, mang theo hình ảnh và thông tin đặt vòng để được đánh giá xem có thể tháo thông thường hay cần nội soi hỗ trợ.









