Bé sốt siêu vi có bị tiêu chảy không?

Khi thời tiết thay đổi, trẻ nhỏ với hệ miễn dịch còn non nớt rất dễ bị virus tấn công gây bệnh. Trong quá trình mắc bệnh, nếu thấy con đột ngột sốt cao kèm theo biểu hiện rối loạn tiêu hóa, nhiều bậc phụ huynh thường lo lắng tìm hiểu sốt siêu vi có bị tiêu chảy không. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp góc nhìn y khoa chuyên sâu, giúp ba mẹ hiểu rõ gốc rễ vấn đề và có phương án chăm sóc trẻ đúng đắn nhất.

1. Bé sốt siêu vi có bị tiêu chảy không?

Trả lời cho thắc mắc sốt siêu vi có bị tiêu chảy không, các chuyên gia y khoa khẳng định là có. Đây là một trong những triệu chứng hoàn toàn bình thường và rất hay gặp khi hệ tiêu hóa của trẻ phản ứng lại với sự xâm nhập của virus.

Dựa vào những thông tin trên trang Dr.Papie, biểu hiện đi ngoài phân lỏng có thể xuất hiện từ rất sớm, ngay khi tác nhân gây bệnh vừa xâm nhập, hoặc cũng có thể khởi phát muộn hơn vài ngày sau khi trẻ đã có biểu hiện sốt. Do đó, thay vì hoang mang, ba mẹ cần bình tĩnh theo dõi sát sao tần suất đi ngoài và đặc điểm phân của con.

2. Lý giải nguyên nhân vì sao sốt siêu vi gây tiêu chảy ở trẻ?

Nhiều ba mẹ băn khoăn sốt siêu vi có gây tiêu chảy không và đâu là cơ chế sinh bệnh thực sự. Theo các tài liệu y khoa chuyên ngành, tình trạng này chủ yếu bắt nguồn từ những tổn thương trực tiếp tại hệ tiêu hóa:

Sự xâm nhập của virus đường ruột: Điển hình là chủng Rotavirus hay Norovirus. Khi đi vào cơ thể, chúng bám dính chặt chẽ vào lớp niêm mạc ruột của trẻ. Tại đây, virus tiến hành phá hủy các nhung mao, gây cản trở nghiêm trọng quá trình hấp thu nước và điện giải, đồng thời dẫn đến tình trạng bất dung nạp lactose tạm thời.
Độc tố từ mầm bệnh: Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng, độc tố do một vài loại virus tiết ra có khả năng làm tổn thương niêm mạc ruột. Quá trình này kích thích đường tiêu hóa tăng xuất tiết dịch, từ đó trực tiếp gây ra hiện tượng tiêu chảy cấp ở trẻ nhỏ.

3. Nhận biết triệu chứng khi bé sốt siêu vi kèm tiêu chảy

Để tránh nhầm lẫn với các bệnh lý khác, phụ huynh cần nắm rõ các dấu hiệu nhận biết liệu sốt siêu vi có tiêu chảy không. Các triệu chứng điển hình thường được biểu hiện như sau:

Sốt cao đột ngột: Nhiệt độ cơ thể trẻ có thể tăng nhanh lên 38 – 39 độ C, thậm chí chạm mức 40 – 41 độ C. Điểm đặc biệt là khi được uống thuốc hạ nhiệt, trẻ thường tỉnh táo và chơi đùa bình thường trở lại.
Đặc điểm phân: Trẻ đi tiêu lỏng nhiều lần trong ngày, tính chất phân chủ yếu là nước, tuyệt đối không lẫn máu hay chất nhầy.
Dấu hiệu toàn thân đi kèm: Bên cạnh rối loạn tiêu hóa, bé có thể bị nôn mửa (thường xảy ra ngay sau khi ăn). Đồng thời, cơ thể trẻ xuất hiện tình trạng mệt mỏi, đau nhức mình mẩy, viêm long đường hô hấp (ho, hắt hơi, sổ mũi, họng sưng tấy), hoặc nổi hạch, phát ban sau vài ngày phát bệnh.

4. Cách phân biệt bé bị tiêu chảy sau khi sốt siêu vi và nhiễm khuẩn đường ruột

Trên thực tế, triệu chứng bé bị tiêu chảy sau khi sốt siêu vi rất dễ bị nhầm lẫn với tình trạng nhiễm khuẩn đường ruột hoặc ngộ độc thực phẩm. Việc phân biệt chính xác đặc điểm của phân sẽ giúp ba mẹ có hướng xử trí an toàn:

Tiêu chảy do nhiễm siêu vi: Phân lỏng, chủ yếu là nước, không có mùi quá tanh hôi và không lẫn mủ hay máu. Bệnh mang tính chất cấp tính và đa phần sẽ tự thuyên giảm, phục hồi hoàn toàn sau khoảng 5 đến 7 ngày nếu được bù nước tốt. Việc lạm dụng kháng sinh trong trường hợp này là không mang lại tác dụng diệt virus.
Tiêu chảy do nhiễm khuẩn đường ruột: Trẻ đi ngoài phân thường có lẫn dịch nhầy đỏ hoặc dính máu, kèm theo mùi rất tanh hôi. Trẻ thường lừ đừ, mệt mỏi kéo dài, đau bụng quặn thắt. Khi này, bệnh nhi cần phải được can thiệp y tế chuyên sâu, bao gồm cả việc sử dụng kháng sinh theo đúng phác đồ của bác sĩ.

5. Bé sốt siêu vi kèm tiêu chảy có nguy hiểm không?

Hầu hết các trường hợp sốt siêu vi không quá nguy hiểm và có thể tự khỏi , nhưng nếu chủ quan, tình trạng tiêu chảy kéo dài sẽ diễn tiến thành những biến chứng nặng nề:

Sốc do suy giảm thể tích (mất nước): Việc đào thải nước liên tục qua phân lỏng, nôn trớ và toát mồ hôi do sốt cao sẽ làm suy giảm nghiêm trọng lượng nước trong cơ thể. Nếu không bù nước kịp thời, trẻ sẽ lờ đờ, mệt mỏi, rối loạn điện giải, thậm chí rơi vào trạng thái sốc, trụy tuần hoàn đe dọa trực tiếp tới tính mạng.
Sút cân, suy dinh dưỡng: Chức năng đường ruột bị đình trệ khiến khả năng hấp thu dưỡng chất kém đi, cơ thể thiếu hụt vi chất khiến bé sụt cân nhanh chóng.
Nhiễm trùng cơ hội: Quá trình tiêu chảy kéo dài làm mất cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột, phá vỡ hàng rào bảo vệ tự nhiên, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn có hại xâm nhập gây viêm nhiễm.

6. Hướng dẫn cách điều trị và chăm sóc trẻ tại nhà

Tính đến thời điểm hiện tại, các bệnh lý do siêu vi gây ra đều chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Phác đồ điều trị chủ yếu tập trung vào việc giảm nhẹ triệu chứng, bù nước và hỗ trợ phục hồi thể trạng. Dưới đây là những nguyên tắc chăm sóc cốt lõi ba mẹ cần ghi nhớ:

6.1. Cách bù dịch và cân bằng điện giải

Ba mẹ hãy cho trẻ uống dung dịch Oresol để bổ sung cả nước lẫn các ion điện giải thiết yếu đã thất thoát. Cần đặc biệt lưu ý pha Oresol đúng chuẩn theo tỷ lệ khuyến cáo trên bao bì (ví dụ: 1 gói pha với đúng 200ml nước đun sôi để nguội) và chia nhỏ lượng nước cho bé uống làm nhiều lần trong ngày. Ngoài ra, có thể luân phiên cho trẻ uống thêm nước cam, nước dừa hoặc dưa hấu để tăng cường vitamin, nâng cao sức đề kháng.

6.2. Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng dễ tiêu

Một chế độ ăn khoa học sẽ giúp niêm mạc ruột nhanh chóng chữa lành tổn thương:

Đối với trẻ còn bú mẹ: Mẹ nên tăng cường các cữ bú thường xuyên hơn bình thường để vừa cấp nước, vừa cung cấp nguồn kháng thể tự nhiên dồi dào cho con.
Đối với trẻ đã ăn dặm: Ưu tiên chế biến các món ăn ở dạng lỏng, mềm, cực kỳ dễ tiêu hóa như cháo, súp xay nhuyễn. Ba mẹ nên chia khẩu phần ăn thành nhiều bữa nhỏ trong ngày để dạ dày trẻ không bị làm việc quá tải, hạn chế tình trạng nôn trớ sau ăn.

6.3. Xử trí hạ sốt an toàn cho trẻ

Khi trẻ sốt, điều đầu tiên ba mẹ nên làm là nới lỏng quần áo, cho bé mặc đồ cotton mỏng nhẹ, thấm hút mồ hôi tốt và để trẻ nằm nghỉ ngơi ở nơi phòng ốc thoáng mát.
Nếu thân nhiệt bé dưới 38.5 độ C, nên ưu tiên dùng khăn nhúng nước ấm vắt ráo để đắp và lau các vùng nách, bẹn, trán giúp mạch máu giãn nở và tỏa nhiệt nhanh.
Chỉ khi trẻ sốt cao từ 38.5 độ C trở lên, ba mẹ mới sử dụng thuốc hạ sốt chứa hoạt chất Paracetamol với liều lượng chuẩn từ 10 – 15mg/kg cân nặng/lần, các lần uống cách nhau an toàn từ 4 – 6 giờ.

Qua những thông tin y khoa trên, chắc hẳn ba mẹ đã có câu trả lời rõ ràng cho vấn đề sốt siêu vi có bị tiêu chảy không. Đây là một triệu chứng rất thường gặp và không hề nguy hiểm nếu trẻ được chăm sóc đúng cách, điều trị kịp thời tại nhà. Nguyên tắc ba mẹ cần nhớ là phải bù đủ nước, điện giải và duy trì chế độ dinh dưỡng lỏng, dễ tiêu. Tuy nhiên, tuyệt đối không được chủ quan mà hãy luôn theo dõi sát sao biểu hiện của con để đưa trẻ đi khám bác sĩ ngay khi có các dấu hiệu trở nặng.