Điều trị viêm bàng quang cấp thế nào?

Điều trị viêm bàng quang cấp cần được thực hiện sớm để kiểm soát nhanh các triệu chứng khó chịu như tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu nhiều lần và cảm giác đau vùng bụng dưới. Tùy vào nguyên nhân gây bệnh và mức độ viêm nhiễm, bác sĩ có thể chỉ định các phương pháp điều trị khác nhau nhằm loại bỏ tác nhân gây bệnh, giảm viêm và ngăn ngừa biến chứng.

1. Viêm bàng quang cấp là gì?

Viêm bàng quang cấp là tình trạng nhiễm trùng xảy ra đột ngột tại bàng quang, thường do vi khuẩn xâm nhập vào đường tiết niệu và gây viêm. Viêm bàng quang cấp tính thuộc nhóm bệnh nhiễm trùng đường tiết niệu (UTI) và có thể khiến người bệnh khó chịu rõ rệt khi đi tiểu.

Người mắc viêm bàng quang cấp thường xuất hiện các triệu chứng điển hình như tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu nhiều lần nhưng lượng nước tiểu ít, cảm giác buồn tiểu gấp. Một số trường hợp còn có thể thấy nước tiểu lẫn máu, mủ ở cuối bãi tiểu hoặc đau tức vùng bụng dưới ngay trên xương mu. Khi xét nghiệm nước tiểu, bác sĩ thường phát hiện bạch cầu niệu và vi khuẩn niệu – những dấu hiệu giúp hỗ trợ chẩn đoán bệnh.

Bệnh viêm bàng quang cấp tính xảy ra ở nữ giới nhiều hơn nam giới, với tỷ lệ khoảng 9/1. Nguyên nhân chủ yếu là do niệu đạo của nữ ngắn hơn, tạo điều kiện cho vi khuẩn dễ xâm nhập vào bàng quang. Ngoài ra, các yếu tố như quan hệ tình dục, mang thai, tình trạng ứ đọng nước tiểu hoặc thay đổi nội tiết sau mãn kinh cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc viêm bàng quang cấp.

2. Nguyên nhân viêm bàng quang cấp?

Nguyên nhân viêm bàng quang cấp thường gặp nhất là do vi khuẩn xâm nhập vào đường tiết niệu, trong đó phổ biến nhất là vi khuẩn Escherichia coli (E. coli) – loại vi khuẩn vốn sống trong đường ruột. Khi vi khuẩn từ vùng hậu môn hoặc da xung quanh đi vào niệu đạo và di chuyển ngược lên bàng quang, chúng có thể gây nhiễm trùng và dẫn đến viêm bàng quang cấp tính. Thống kê cho thấy E. coli là tác nhân gây bệnh trong hơn 90% trường hợp.

Bên cạnh đó, một số yếu tố thuận lợi cũng làm tăng nguy cơ xảy ra viêm bàng quang cấp tính. Các yếu tố thường gặp gồm vệ sinh vùng kín không đúng cách sau khi đi đại tiện, quan hệ tình dục, thói quen nhịn tiểu hoặc các tình trạng khiến nước tiểu bị ứ đọng trong bàng quang. Đặc biệt, nguyên nhân viêm bàng quang cấp ở phụ nữ còn liên quan đến cấu trúc niệu đạo ngắn, khiến vi khuẩn dễ dàng xâm nhập vào bàng quang hơn so với nam giới.

3. Điều trị viêm bàng quang cấp như thế nào? Dùng thuốc gì?

3.1. Điều trị viêm bàng quang cấp ở phụ nữ

Phần lớn trường hợp viêm bàng quang cấp ở phụ nữ được điều trị viêm bàng quang cấp bằng kháng sinh ngắn ngày, thường kéo dài khoảng 3-5 ngày. Mục tiêu của việc dùng thuốc điều trị viêm bàng quang cấp là tiêu diệt vi khuẩn gây nhiễm trùng, từ đó nhanh chóng giảm các triệu chứng như tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu nhiều lần.

Một số loại thuốc thường được sử dụng gồm:

• Trimethoprim – sulfamethoxazol: Viên 480mg, uống 1–2 viên/lần, ngày 2 lần, cách nhau 12 giờ trong 3–5 ngày.
• Cephalexin: Viên 500 mg, uống 1–2 viên/lần, ngày 2 lần, cách nhau 12 giờ trong 5 ngày.
• Nitrofurantoin: Viên 100 mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần, cách nhau 12 giờ trong 5 ngày.
• Amoxicillin + clavulanate: Viên 625mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần trong 5 ngày.

Nhóm Fluoroquinolon thường không phải lựa chọn đầu tiên. Thuốc chỉ được dùng khi các loại kháng sinh khác không hiệu quả hoặc khi bệnh tái phát. Một ví dụ là norfloxacin 400 mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần trong 3-5 ngày.

Ngoài việc dùng thuốc điều trị viêm bàng quang cấp, người bệnh nên uống đủ nước để lượng nước tiểu đạt trên 1,5 lít mỗi ngày và tránh nhịn tiểu quá 6 giờ. Điều này giúp đào thải vi khuẩn khỏi đường tiết niệu và hỗ trợ quá trình điều trị.

3.2. Điều trị viêm bàng quang cấp ở phụ nữ mang thai

Ở phụ nữ mang thai, điều trị viêm bàng quang cấp cần được thực hiện sớm và sử dụng các loại kháng sinh an toàn cho thai kỳ. Thời gian điều trị thường kéo dài khoảng 7 ngày để hạn chế nguy cơ nhiễm trùng lan lên thận hoặc ảnh hưởng đến thai nhi.

Một số thuốc điều trị viêm bàng quang cấp thường được dùng gồm:

• Cephalexin: Viên 500 mg, uống 1-2 viên/ lần, ngày 2 lần trong 7 ngày.
• Amoxicillin + clavulanate: Viên 625mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần trong 7 ngày.

Nếu xét nghiệm cấy nước tiểu cho kết quả dương tính, bác sĩ sẽ lựa chọn kháng sinh dựa trên kháng sinh đồ để đảm bảo hiệu quả điều trị và hạn chế kháng thuốc.

Một số thuốc không nên sử dụng trong thai kỳ, bao gồm nhóm fluoroquinolon và trimethoprim – sulfamethoxazol vì có nguy cơ gây ảnh hưởng đến thai nhi. Ngoài ra, nitrofurantoin cũng thường tránh dùng trong 3 tháng cuối thai kỳ do nguy cơ gây tan huyết ở trẻ sơ sinh.

3.3. Điều trị viêm bàng quang cấp ở nam giới

Viêm bàng quang cấp ở nam giới ít gặp hơn nhưng khi xảy ra thường cần điều trị viêm bàng quang cấp trong thời gian dài hơn, khoảng 7-14 ngày. Nguyên nhân là bệnh có thể liên quan đến các vấn đề như viêm tuyến tiền liệt hoặc tắc nghẽn đường tiểu.

Các thuốc điều trị viêm bàng quang cấp có thể được sử dụng gồm:

• Trimethoprim – sulfamethoxazol: Viên 480mg, uống 2 viên/lần, ngày 2 lần trong 7–10 ngày.
• Cephalexin: Viên 500mg, uống 2 viên/lần, ngày 2 lần trong 7–14 ngày.
• Amoxicillin + clavulanate: Viên 1000mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần trong 7–14 ngày.
• Norfloxacin: Viên 400mg, uống 1 viên/lần, ngày 2 lần trong 7–14 ngày.

Trong nhiều trường hợp, nhóm fluoroquinolon được ưu tiên vì thuốc có khả năng thấm tốt vào mô tuyến tiền liệt, giúp tăng hiệu quả điều trị khi có liên quan đến nhiễm trùng tuyến tiền liệt.

Bên cạnh việc dùng thuốc điều trị viêm bàng quang cấp, người bệnh cũng nên uống nhiều nước và không nhịn tiểu quá lâu để hỗ trợ đào thải vi khuẩn. Nếu phát hiện nguyên nhân liên quan như viêm tuyến tiền liệt, bác sĩ sẽ điều chỉnh phác đồ điều trị viêm bàng quang cấp phù hợp với tình trạng bệnh.

Tóm lại, tùy vào nguyên nhân và mức độ nhiễm trùng, bác sĩ có thể chỉ định kháng sinh, thuốc giảm triệu chứng viêm bàng quang hoặc các biện pháp hỗ trợ phù hợp. Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường như tiểu buốt, tiểu rắt hay đau vùng bụng dưới, người bệnh nên thăm khám sớm để được tư vấn và điều trị viêm bàng quang cấp đúng hướng, giúp phục hồi nhanh và bảo vệ sức khỏe hệ tiết niệu lâu dài.