Bị khớp có ảnh hưởng đến tim không? Giải đáp và phòng ngừa

Nhiều người thường cho rằng bệnh lý cơ xương khớp chỉ gây đau nhức và hạn chế vận động. Trên thực tế, tình trạng viêm kéo dài tại các khớp có thể âm thầm tác động xấu lên hệ thống tim mạch. Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết mối liên hệ này, giúp giải đáp bị khớp có ảnh hưởng đến tim không và cần làm gì để hạn chế nguy cơ.

1. Mối liên hệ giữa đau khớp kéo dài và bệnh tim mạch

1.1. Bệnh xương khớp có ảnh hưởng đến tim mạch không?

Đau khớp kéo dài thường xuất hiện trong các bệnh như thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp hoặc những rối loạn cơ xương khớp mạn tính. Tình trạng đau dai dẳng có thể làm giảm khả năng vận động và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống. Khi ít vận động trong thời gian dài, người bệnh dễ tăng cân, giảm sức bền tim phổi và kiểm soát huyết áp kém hơn. Đây đều là những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch theo thời gian.

Các bệnh lý xương khớp gia tăng nguy cơ ảnh hưởng tới tim mạch nếu không được kiểm soát tốt

1.2. Các biến chứng tim mạch nguy hiểm

Bệnh tim mạch đôi khi tiến triển âm thầm và chưa gây ra triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu. Đặc biệt, đến khi gặp các biến chứng tim mạch nguy hiểm ở người bệnh khớp bao gồm:

Cơn đột quỵ: Xảy ra khi dòng máu cung cấp cho não bộ bị tắc nghẽn đột ngột.
Cơn đau tim: Tình trạng mạch máu nuôi tim bị cản trở khiến cơ tim thiếu máu nuôi dưỡng.
Suy tim: Khả năng co bóp và bơm máu của tim bị suy giảm nghiêm trọng theo thời gian.

2. Các bệnh xương khớp ảnh hưởng tới tim mạch

2.1. Viêm khớp dạng thấp có ảnh hưởng đến tim không?

Nhiều người thắc mắc viêm khớp có ảnh hưởng đến tim không. Thực thế, khi tình trạng viêm kéo dài và kiểm soát chưa tốt, người bị khớp có nguy cơ mắc bệnh lý tim mạch cao hơn.

Viêm mạn tính thúc đẩy tổn thương mạch máu

Viêm khớp dạng thấp gây hoạt hóa hệ miễn dịch kéo dài, làm tăng các chất trung gian gây viêm trong cơ thể. Những yếu tố này có thể tác động đến lớp nội mạc mạch máu, thúc đẩy quá trình hình thành và tiến triển xơ vữa động mạch.

Khi mảng xơ vữa tích tụ, lòng động mạch có thể hẹp dần và hạn chế dòng máu đến tim. Nếu mảng xơ vữa nứt vỡ và hình thành huyết khối, người bệnh có thể gặp biến cố nghiêm trọng như nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ. Đây cũng là lý do viêm khớp dạng thấp biến chứng tim mạch được quan tâm trong quá trình theo dõi bệnh.

Tình trạng viêm khớp dạng thấp biến chứng tim mạch diễn ra khi các chất gây viêm di chuyển theo máu, làm xơ cứng và hẹp động mạch

Giảm vận động làm tăng thêm yếu tố nguy cơ

Đau, sưng và cứng khớp có thể khiến người bệnh hạn chế vận động. Ít hoạt động thể chất kéo dài dễ dẫn đến tăng cân, giảm thể lực và ảnh hưởng bất lợi đến huyết áp, đường huyết hoặc cholesterol. Vì vậy, viêm khớp có nguy hiểm không còn phụ thuộc vào nguyên nhân, mức độ bệnh và các vấn đề sức khỏe đi kèm.

Các bệnh lý đi kèm có thể cộng hưởng nguy cơ

Người mắc viêm khớp dạng thấp có thể đồng thời gặp tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, béo phì hoặc đái tháo đường. Những yếu tố này đều có liên quan chặt chẽ với nguy cơ bệnh tim mạch.

Thói quen hút thuốc làm nguy cơ tăng cao hơn

Thuốc lá vừa liên quan đến nguy cơ khởi phát và diễn tiến viêm khớp dạng thấp, vừa là yếu tố nguy cơ quan trọng của xơ vữa động mạch và bệnh tim mạch. Do đó, nguy cơ tim mạch ở người viêm khớp dạng thấp không chỉ liên quan đến tình trạng tại khớp.

2.2. Loãng xương và bệnh tim mạch vành

Loãng xương và bệnh tim mạch vành là hai nhóm bệnh khác nhau, nhưng có thể cùng liên quan đến nhiều yếu tố nguy cơ. Chế độ ăn thiếu chất, ít vận động, hút thuốc và tuổi cao đều có thể làm tình trạng tim mạch tiến triển nặng hơn. Đặc biệt, người có mật độ khoáng xương thấp hoặc từng gãy xương do loãng xương được ghi nhận có nguy cơ gặp các biến cố như bệnh mạch vành, nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ cao hơn.

2.3. Thoái hóa khớp và nguy cơ tim mạch

Thoái hóa khớp thường được xem là bệnh lý liên quan đến quá trình lão hóa và tổn thương cơ học tại khớp. Quá trình lão hóa tự nhiên khiến mạch máu bị xơ cứng, đồng thời khiến sụn khớp suy giảm chất lượng. Việc ít vận động kéo dài có thể góp phần làm tăng cân, giảm thể lực và gia tăng nguy cơ tim mạch. Ngoài ra, thuốc giảm đau chống viêm không steroid có thể ảnh hưởng đến tim mạch ở một số người. Nguy cơ cần được cân nhắc khi sử dụng liều cao hoặc kéo dài, đặc biệt ở người có bệnh nền.

Người bị thoái hóa khớp thường đau khi vận động nên dễ giảm mức độ hoạt động thể chất

3. Làm cách nào để giảm nguy cơ ảnh hưởng tới tim mạch?

3.1. Duy trì vận động tập luyện theo hướng dẫn

Hoạt động thể chất đều đặn giúp tăng sức bền tim mạch, hỗ trợ kiểm soát cân nặng và cải thiện khả năng vận động của khớp. Vận động phù hợp cũng có thể hỗ trợ giảm cứng khớp và duy trì sức mạnh cơ. Người đang đau khớp nên ưu tiên các bài tập ít tạo áp lực lên khớp như đi bộ vừa sức, đạp xe, bơi lội,… Cường độ tập luyện cần được điều chỉnh theo vị trí đau, mức độ tổn thương và thể trạng từng người.

3.2. Điều chỉnh chế độ ăn

Một chế độ ăn cân đối giúp kiểm soát cân nặng, huyết áp, đường huyết và cholesterol. Đây đều là những yếu tố có vai trò quan trọng trong phòng ngừa bệnh tim mạch:

Tăng rau xanh và trái cây: Cung cấp chất xơ, vitamin, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa, hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
Ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt: Gạo lứt, yến mạch, bánh mì nguyên cám giúp bổ sung chất xơ và hỗ trợ kiểm soát đường huyết.
Bổ sung nguồn đạm lành mạnh: Ưu tiên cá, thịt gia cầm bỏ da, đậu, đậu phụ và các loại hạt thay cho những thực phẩm giàu chất béo bão hòa.
Giảm đường và thực phẩm chế biến sẵn: Hạn chế nước ngọt, bánh kẹo, đồ ăn đóng gói và thực phẩm chế biến nhiều đường hoặc muối.
Kiểm soát chất béo bão hòa: Hạn chế thịt nhiều mỡ, da gia cầm, đồ chiên rán và các sản phẩm từ sữa giàu chất béo để hỗ trợ kiểm soát cholesterol.

3.3. Khám sức khỏe cơ xương khớp và tim mạch định kỳ

Kiểm tra tình trạng cơ xương khớp

Bác sĩ đánh giá vị trí đau, mức độ sưng, cứng khớp, khả năng vận động và diễn tiến bệnh. Tùy trường hợp, người bệnh có thể được chỉ định X-quang, siêu âm khớp, đo mật độ xương hoặc MRI để xác định tổn thương.

Khi xuất hiện đau khớp kéo dài, sưng khớp tái diễn hoặc hạn chế vận động, người bệnh nên thăm khám sớm

Theo dõi các chỉ số tim mạch

Chỉ số huyết áp, cân nặng, đường huyết và cholesterol giúp nhận diện sớm những yếu tố có thể làm tăng nguy cơ tim mạch.

Đánh giá tình trạng viêm

Với người mắc viêm khớp dạng thấp hoặc bệnh lý viêm mạn tính, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm phù hợp để theo dõi mức độ hoạt động của bệnh.

Kiểm tra đánh giá thuốc đang sử dụng

Nột số thuốc điều trị đau và viêm có thể cần được theo dõi và cân nhắc ở người có bệnh tim mạch hoặc nhiều yếu tố nguy cơ.

Một số bệnh lý cơ xương khớp có thể liên quan đến nguy cơ tim mạch thông qua viêm mạn tính, giảm vận động và các yếu tố chuyển hóa. Mức độ nguy cơ khác nhau tùy từng bệnh và tình trạng sức khỏe của mỗi người. Thăm khám định kỳ giúp đánh giá đồng thời tình trạng khớp và các yếu tố nguy cơ tim mạch có thể đi kèm. Việc kiểm tra phù hợp còn giúp phát hiện bất thường trước khi xuất hiện biến chứng rõ rệt.

Tại Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI, khách hàng có thể lựa chọn khám cơ xương khớp với chuyên gia, cùng hệ thống chẩn đoán hình ảnh X-quang, siêu âm khớp và MRI hiện đại. Người bệnh có thể chủ động đặt lịch qua ứng dụng TCI Hospital tại app.thucuc.vn để được thăm khám và tư vấn phù hợp.