Nguyên nhân ngón tay bị kẹt khi co duỗi và các cách phòng ngừa

Ngón tay bị kẹt khi co duỗi, phát ra tiếng bật hoặc khó duỗi thẳng sau khi nắm chặt bàn tay là những triệu chứng thường gặp của bệnh lý ngón tay lò xo. Tình trạng này có thể gây đau nhức, hạn chế vận động và ảnh hưởng đến các hoạt động sinh hoạt hằng ngày. Cùng tìm hiểu ở bài viết dưới đây để nhận biết sớm nguyên nhân dẫn đến tình trạng này.

1. Tình trạng ngón tay co lại không duỗi thẳng

1.1. Ngón tay bật lò xo là bệnh gì?

Ngón tay bật lò xo là tình trạng viêm hẹp bao gân gấp ngón tay, khiến gân khó trượt qua hệ thống ròng rọc khi thực hiện động tác co duỗi. Bệnh thường xuất hiện tại vị trí gốc ngón tay, gần lòng bàn tay. Khi bao gân bị viêm và dày lên, không gian dành cho gân di chuyển dần thu hẹp. Gân gấp có thể hình thành vùng dày hoặc nốt xơ nhỏ, gây cản trở quá trình vận động bình thường. Người bệnh thường cảm nhận tiếng bật, tiếng lục cục khi duỗi ngón tay sau tư thế nắm chặt.

1.2. Một số dấu hiệu khác có thể gặp ở ngón tay bật lò xo

Triệu chứng ngón tay bật lò xo thường tiến triển từ cảm giác khó chịu nhẹ đến tình trạng kẹt ngón rõ rệt:

• Đau vùng gốc ngón tay: Cơn đau thường xuất hiện tại vị trí tiếp giáp giữa ngón tay và lòng bàn tay, đôi khi lan dọc theo đường đi của gân gấp.
• Ngón tay bị cứng khi ngủ dậy: Người bệnh thường cảm thấy các ngón tay khó vận động vào buổi sáng, cần một khoảng thời gian để co duỗi linh hoạt hơn.
• Phát ra tiếng bật khi vận động: Khi gấp hoặc duỗi ngón tay, người bệnh có thể nghe tiếng lách cách hoặc cảm nhận rõ sự bật qua vị trí bao gân bị hẹp.
• Ngón tay co lại không duỗi thẳng: Ngón tay có thể mắc kẹt ở tư thế gấp, khiến người bệnh phải dùng tay còn lại hỗ trợ duỗi thẳng.
• Xuất hiện nốt sưng nhỏ: Khi sờ vào vùng gốc ngón tay, đôi khi có thể cảm nhận nốt dày hoặc hạt xơ di động theo chuyển động của gân.

2. Nguyên nhân ngón tay bị kẹt khi co duỗi

2.1. Thường xuyên thực hiện các động tác ngón tay lặp lại

Những công việc đòi hỏi sử dụng bàn tay liên tục như đánh máy, sử dụng điện thoại, cầm nắm dụng cụ có thể làm tăng áp lực và ma sát lên hệ thống gân gấp. Khi tình trạng quá tải kéo dài, gân và bao gân có thể bị kích thích, dẫn đến phản ứng viêm và dày lên. Nhiều người thắc mắc viêm gân gấp ngón tay có nguy hiểm không. Nếu tình trạng viêm và hẹp bao gân kéo dài, ngón tay có thể bị khóa ở tư thế gấp, gây đau và hạn chế thực hiện các hoạt động thường ngày.

2.2. Chấn thương ngón tay và bàn tay

Những chấn thương trong sinh hoạt hoặc khi chơi thể thao có thể ảnh hưởng đến cấu trúc gân, bao gân và các mô mềm xung quanh. Tổn thương tại vùng gốc ngón tay đôi khi gây phản ứng viêm, phù nề và làm cản trở sự di chuyển của gân. Trong một số trường hợp, triệu chứng ngón tay bật lò xo xuất hiện sau chấn thương.

2.3. Thoái hóa khớp và các bệnh lý cơ xương khớp

• Thoái hóa khớp: Quá trình thoái hóa có thể làm biến đổi cấu trúc xương, sụn và các mô mềm quanh khớp, ảnh hưởng đến chức năng vận động của bàn tay.
• Viêm khớp dạng thấp: Phản ứng viêm mạn tính có thể ảnh hưởng đến bao gân và các mô quanh khớp, gây dày bao gân, cản trở sự trượt của gân gấp khi co duỗi ngón tay.
• Các bệnh lý viêm quanh khớp: Tình trạng viêm kéo dài tại các cấu trúc mô mềm có thể làm tăng nguy cơ tổn thương gân, bao gân và hạn chế khả năng vận động của ngón tay.

2.4. Bệnh tiểu đường, gout và một số bệnh lý nền

Người mắc bệnh tiểu đường có nguy cơ bị ngón tay bật lò xo cao hơn so với người không mắc bệnh. Những biến đổi liên quan đến chuyển hóa đường huyết có thể ảnh hưởng đến cấu trúc collagen và chức năng của gân, bao gân. Bên cạnh đó, gout và một số bệnh lý viêm khớp cũng có thể gây tổn thương các mô quanh khớp, ảnh hưởng đến khả năng vận động của bàn tay.

3. Chẩn đoán tình trạng ngón tay bật lò xo như thế nào?

3.1. Khám lâm sàng và đánh giá khả năng vận động

Bác sĩ sẽ tìm hiểu thời điểm xuất hiện triệu chứng, vị trí đau và các hoạt động khiến tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn. Trong quá trình thăm khám, bác sĩ có thể kiểm tra vùng gốc ngón tay để phát hiện điểm đau, tình trạng sưng hoặc nốt dày tại đường đi của gân gấp. Đây là phương pháp đánh giá khả năng co duỗi, mức độ linh hoạt và hiện tượng kẹt ngón.

3.2. Siêu âm đánh giá gân và bao gân

Thông qua hình ảnh siêu âm, bác sĩ có thể quan sát tình trạng dày bao gân, phù nề, thay đổi cấu trúc gân và các bất thường quanh vị trí ròng rọc A1. Ngoài ra, siêu âm động cho phép quan sát sự di chuyển của gân trong quá trình co duỗi ngón tay. Đây là cơ sở hỗ trợ bác sĩ xác định vị trí cản trở và phân biệt với một số bệnh lý khác.

3.3. Chụp X-quang khi cần thiết

Chụp X-quang thường không phải xét nghiệm bắt buộc để chẩn đoán ngón tay bật lò xo. Tuy nhiên, bác sĩ có thể chỉ định phương pháp này khi nghi ngờ tổn thương xương, thoái hóa khớp hoặc các nguyên nhân khác gây đau và hạn chế vận động.

4. Một số phương pháp điều trị ngón tay lò xo

4.1. Điều chỉnh hoạt động và sử dụng thuốc

Phương pháp điều trị ngón tay lò xo được lựa chọn dựa trên mức độ viêm, thời gian mắc bệnh và khả năng vận động của ngón tay. Với những trường hợp triệu chứng còn nhẹ, bác sĩ có thể hướng dẫn người bệnh giảm các hoạt động gây áp lực lên ngón tay. Việc hạn chế động tác nắm chặt, bóp mạnh hoặc lặp lại liên tục giúp giảm kích thích tại vùng gân và bao gân. Một số thuốc giảm đau, chống viêm không steroid (NSAID) có thể được cân nhắc nhằm cải thiện triệu chứng đau và viêm.

4.2. Sử dụng nẹp cố định ngón tay

Nẹp ngón tay giúp hạn chế biên độ vận động, giảm ma sát giữa gân gấp và bao gân tại vị trí bị viêm. Phương pháp này thường được cân nhắc ở người bệnh có triệu chứng nhẹ hoặc thường xuyên bị kẹt ngón vào buổi sáng.

4.3. Tiêm nội khớp tại vị trí tổn thương

Trong trường hợp triệu chứng kéo dài, bác sĩ có thể cân nhắc tiêm corticosteroid nhằm giảm phản ứng viêm tại vùng bao gân. Phương pháp này có thể giúp cải thiện tình trạng đau, sưng và hạn chế hiện tượng kẹt ngón ở nhiều người bệnh. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị phụ thuộc vào thời gian mắc bệnh, số lượng ngón tay bị ảnh hưởng và các bệnh lý nền. Người mắc tiểu đường hoặc có tổn thương kéo dài cần được đánh giá kỹ trước khi thực hiện.

4.4. Phẫu thuật giải phóng bao gân ngón tay cò súng

Phẫu thuật có thể được chỉ định khi các phương pháp điều trị bảo tồn không mang lại hiệu quả hoặc ngón tay bị khóa kéo dài. Việc can thiệp phù hợp giúp giảm đau, cải thiện tình trạng kẹt ngón và phục hồi chức năng bàn tay. Bác sĩ sẽ thực hiện giải phóng vị trí ròng rọc A1 bị chít hẹp, tạo điều kiện để gân gấp di chuyển thuận lợi hơn. Sau phẫu thuật, người bệnh cần chăm sóc vết mổ, vận động ngón tay theo hướng dẫn và tái khám đúng lịch.

Việc phát hiện sớm, xác định đúng nguyên nhân ngón tay bị kẹt khi co duỗi giúp người bệnh lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và cải thiện khả năng vận động. Tại Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI, khách hàng có thể lựa chọn thăm khám với đội ngũ chuyên gia Cơ xương khớp, kết hợp hệ thống xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh hiện đại. Các phương pháp như X-quang, siêu âm hỗ trợ bác sĩ đánh giá cấu trúc xương khớp, gân và những tổn thương mô mềm liên quan. Từ kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ tư vấn hướng chăm sóc và điều trị phù hợp với tình trạng của từng người bệnh.