Vì sao áp xe vú bị cắt tứ chi?

Áp xe vú là biến chứng thường gặp ở phụ nữ sau sinh và đa số có thể điều trị khỏi nếu phát hiện sớm. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cực kỳ hiếm, bệnh có thể diễn tiến nặng, gây nhiễm trùng huyết và dẫn đến hoại tử tứ chi. Vậy vì sao áp xe vú bị cắt tứ chi và làm thế nào để phòng tránh biến chứng nguy hiểm này?

1. Áp xe vú có nguy hiểm không?

Áp xe vú có thể nguy hiểm, nhưng mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào việc phát hiện và điều trị sớm hay muộn. Đa số áp xe vú là biến chứng của viêm vú khi cho con bú, thường do tắc tuyến sữa hoặc vi khuẩn (phổ biến nhất là tụ cầu vàng) xâm nhập qua núm vú bị nứt. Nếu được xử lý kịp thời bằng kháng sinh và hút mủ/dẫn lưu dưới hướng dẫn siêu âm, bệnh thường cải thiện tốt và ít để lại hậu quả nghiêm trọng.

Tuy nhiên, áp xe vú sẽ trở nên nguy hiểm nếu không điều trị sớm. Khi đó, ổ nhiễm trùng có thể lan rộng, phá hủy mô vú, gây viêm mạn tính, tái phát nhiều lần, làm mất khả năng tiết sữa tại vùng tổn thương và nặng nhất là dẫn đến nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm trùng, suy thận hoặc biến chứng toàn thân. Vì vậy, áp xe vú không phải lúc nào cũng nguy hiểm đến tính mạng, nhưng hoàn toàn có thể gây biến chứng nặng nếu chủ quan hoặc điều trị muộn.

2. Vì sao có trường hợp áp xe vú bị cắt tứ chi?

Trên thực tế, trường hợp áp xe vú bị cắt tứ chi là biến chứng cực kỳ hiếm gặp, nhưng vẫn có thể xảy ra nếu bệnh diễn tiến quá nặng. Thông thường, tình trạng áp xe vú cắt tứ chi chỉ xuất hiện khi người bệnh rơi vào sốc nhiễm trùng huyết, đây được xem là biến chứng nguy hiểm nhất của áp xe vú.

Nguyên nhân chủ yếu là do ổ áp xe không được điều trị sớm, tạo điều kiện để vi khuẩn phát triển mạnh trong vùng sữa ứ đọng, hình thành mủ và lan rộng ra mô xung quanh. Khi vi khuẩn xâm nhập vào máu, người bệnh có thể bị nhiễm trùng huyết, dẫn đến tụt huyết áp, rối loạn tuần hoàn và suy đa cơ quan. Lúc này, máu không thể lưu thông đầy đủ đến tay chân, khiến các chi bị thiếu máu kéo dài, gây hoại tử. Để bảo toàn tính mạng, bác sĩ buộc phải can thiệp cắt bỏ phần chi bị hoại tử, dẫn đến trường hợp áp xe vú bị cắt tứ chi.

Ngoài ra, nguy cơ hoại tử tứ chi cũng tăng cao nếu người bệnh có bệnh lý nền như giãn tĩnh mạch, suy van tĩnh mạch, tăng đông máu hoặc huyết khối tĩnh mạch. Đặc biệt, phụ nữ sau sinh ít vận động và nằm nhiều dễ gặp tình trạng tắc mạch, khiến biến chứng trở nên nghiêm trọng hơn và có thể dẫn đến áp xe vú bị cắt tứ chi.

3. Yếu tố làm tăng nguy cơ biến chứng nặng ở phụ nữ bị áp xe vú

Những biến chứng nghiêm trọng như nhiễm trùng huyết, hoại tử hoặc thậm chí áp xe vú cắt tứ chi thường không xuất hiện một cách ngẫu nhiên, mà xảy ra do nhiều yếu tố kết hợp. Dưới đây là các nguyên nhân chính làm tăng nguy cơ biến chứng nặng:

Chậm trễ trong điều trị: Nếu tình trạng viêm vú hoặc tắc tia sữa không được can thiệp sớm, vi khuẩn có thể phát triển nhanh, tạo mủ và hình thành ổ áp xe.
Xử lý sai phương pháp: Việc tự ý đắp lá thuốc không rõ nguồn gốc hoặc nhờ người không có chuyên môn massage mạnh vùng vú đang viêm có thể gây tổn thương mô, làm ổ mủ lan rộng, thậm chí khiến vi khuẩn xâm nhập vào máu. Đây là một trong những nguyên nhân khiến bệnh có thể chuyển nặng dẫn đến áp xe vú bị cắt tứ chi trong những trường hợp cực đoan.
Bệnh lý nền: Tiểu đường, cao huyết áp, béo phì hoặc suy giảm miễn dịch làm cơ thể khó kiểm soát nhiễm trùng.
Đặc điểm sau sinh: Sinh con so, sinh sau tuần 41 hoặc mẹ trên 30 tuổi dễ gặp các vấn đề tuyến vú và tắc tia sữa.
Vệ sinh và thói quen: Núm vú nứt nẻ không vệ sinh đúng cách tạo đường cho vi khuẩn xâm nhập; áo ngực chật làm cản trở lưu thông máu và dẫn lưu sữa.
Sức khỏe suy giảm: Stress, mất ngủ, mệt mỏi kéo dài làm giảm đề kháng, khiến ổ nhiễm trùng lan rộng nhanh hơn.

4. Dấu hiệu cảnh báo áp xe vú biến chứng nguy hiểm

Khi áp xe không còn chỉ khu trú ở bầu vú mà bắt đầu ảnh hưởng đến toàn cơ thể, đây thường là dấu hiệu cảnh báo biến chứng nguy hiểm, thậm chí có thể đe dọa tính mạng. Người bệnh cần nhập viện ngay nếu xuất hiện các biểu hiện sau:

Sốt cao, rét run, mệt lả bất thường, có thể kèm kiệt sức nhanh
Choáng, ngất xỉu, cơ thể yếu rũ, tụt huyết áp
Đau vú dữ dội, sưng nóng đỏ lan rộng, có vùng mềm nghi có mủ
Tình trạng viêm không cải thiện sau 48 – 72 giờ, dù đã chườm nóng hay xử lý tại nhà
Khó thở, thở nhanh, lơ mơ hoặc rối loạn ý thức
Da tay chân tím tái, bầm tím, lạnh đầu chi (dấu hiệu rối loạn tuần hoàn)
Tiêu chảy, nhiễm trùng đường ruột, cơ thể suy kiệt nhanh
Dấu hiệu suy thận như tiểu ít, phù, phải lọc máu trong trường hợp nặng.

5. Làm gì để tránh biến chứng nguy hiểm của áp xe vú?

Để tránh áp xe vú tiến triển thành các biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng huyết hoặc hoại tử, người bệnh cần xử trí đúng ngay từ sớm và tuân thủ các nguyên tắc sau:

Vệ sinh và làm trống bầu sữa: Trước khi cho bú, cần lau sạch đầu vú bằng nước ấm và vắt bỏ vài giọt sữa đầu. Sau khi trẻ bú xong, phải lau khô đầu vú và hút cạn lượng sữa còn dư bằng máy hút, nhằm hạn chế tình trạng ứ đọng kéo dài gây lắng cặn và tạo mủ.
Xử lý sớm trong “giai đoạn vàng”: Ngay khi xuất hiện hòn cục hoặc cảm giác đau tức, nên day đều và chườm ấm để hỗ trợ thông tia sữa. Tuyệt đối không tự ý đắp lá hoặc dùng thuốc nam không rõ nguồn gốc vì có thể làm nhiễm trùng nặng hơn.
Can thiệp y tế kịp thời: Cần đến bệnh viện sớm nếu tình trạng tắc sữa không cải thiện sau 24 giờ, hoặc khi có dấu hiệu toàn thân như sốt, rét run, mệt mỏi. Việc chọc hút mủ và điều trị đúng phác đồ giúp bảo tồn tuyến vú và giảm nguy cơ vi khuẩn xâm nhập vào máu

Áp xe vú bị cắt tứ chi là biến chứng cực kỳ hiếm, nhưng vẫn có thể xảy ra nếu ổ nhiễm trùng không được điều trị kịp thời. Vì vậy, nếu xuất hiện các dấu hiệu như vú sưng đỏ, đau tăng dần, sốt cao, rét run hoặc có vùng mềm nghi có mủ, người bệnh nên chủ động thăm khám tại Thu Cúc TCI. Tại đây, người bệnh được bác sĩ chuyên khoa thăm khám trực tiếp, kết hợp siêu âm và can thiệp phù hợp, giúp điều trị áp xe vú an toàn, giảm nguy cơ biến chứng và bảo tồn tuyến vú tối đa.