Adenoma nhung mao đại tràng là gì? Nguy cơ và cách điều trị

Adenoma nhung mao đại tràng là một dạng polyp tuyến có cấu trúc nhung mao, có khả năng tiến triển thành ung thư đại trực tràng nếu xuất hiện các biến đổi bất thường. Vậy loại polyp này có nguy hiểm không, dấu hiệu nhận biết là gì và điều trị như thế nào? Tìm hiểu những thông tin quan trọng dưới đây để chủ động thăm khám và theo dõi sức khỏe tiêu hóa.

1. Adenoma nhung mao đại tràng là gì?

Adenoma nhung mao đại tràng là một dạng polyp tuyến phát triển từ lớp niêm mạc đại tràng, có cấu trúc dạng nhung mao khi quan sát dưới kính hiển vi. Đây là tổn thương tiền ung thư, có nguy cơ tiến triển thành ung thư đại trực tràng cao hơn một số loại polyp tuyến khác, đặc biệt khi polyp có kích thước lớn hoặc xuất hiện loạn sản mức độ cao.

Tổn thương này thường không gây triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu nên người bệnh có thể không biết mình mắc bệnh. Adenoma nhung mao đại tràng thường được phát hiện qua nội soi đại tràng và xác định đặc điểm mô học bằng xét nghiệm giải phẫu bệnh. Việc đánh giá kích thước, mức độ loạn sản và khả năng loại bỏ hoàn toàn polyp giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị cũng như lịch tái khám phù hợp.

Lưu ý: Adenoma nhung mao không đồng nghĩa với ung thư đại tràng, nhưng cần được đánh giá và xử trí kịp thời để giảm nguy cơ tiến triển ác tính.

2. Triệu chứng Adenoma nhung mao đại tràng như thế nào?

Adenoma nhung mao đại tràng thường không gây triệu chứng rõ ràng, đặc biệt khi polyp còn nhỏ. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện tình cờ khi nội soi đại tràng. Khi polyp phát triển lớn hoặc gây chảy máu, người bệnh có thể gặp các dấu hiệu sau:

• Đi ngoài ra máu: Phân có thể lẫn máu hoặc xuất hiện máu khi đi đại tiện.

• Thay đổi thói quen đại tiện: Táo bón, tiêu chảy hoặc số lần đi ngoài thay đổi bất thường.

• Đau bụng, chướng bụng: Có thể xuất hiện cảm giác khó chịu ở bụng, nhất là khi tổn thương lớn.

• Thiếu máu, mệt mỏi: Có thể xảy ra nếu polyp chảy máu kéo dài, ngay cả khi không nhìn thấy máu trong phân.

• Sụt cân không rõ nguyên nhân: Đây là dấu hiệu cần được thăm khám để xác định nguyên nhân.

Những triệu chứng Adenoma nhung mao đại tràng kể trên không đặc hiệu và cũng có thể gặp ở các bệnh lý tiêu hóa khác. Vì vậy, người bệnh không nên tự chẩn đoán chỉ dựa vào biểu hiện bên ngoài. Nếu có máu trong phân, thay đổi thói quen đại tiện kéo dài hoặc mệt mỏi không rõ nguyên nhân, nên đi khám để được đánh giá.

Đáng lưu ý, dấu hiệu Adenoma nhung mao đại tràng có thể không xuất hiện dù polyp vẫn tồn tại. Nội soi đại tràng kết hợp xét nghiệm mô bệnh học giúp phát hiện, xác định loại polyp và đánh giá nguy cơ tiến triển thành ung thư.

3. Nguyên nhân adenoma nhung mao đại tràng là gì?

Hiện chưa xác định được một nguyên nhân duy nhất gây Adenoma nhung mao đại tràng. Tổn thương này hình thành do sự tăng sinh bất thường của tế bào niêm mạc đại tràng, liên quan đến những biến đổi di truyền trong tế bào. Một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện polyp tuyến đại tràng gồm:

• Tuổi tác: Nguy cơ polyp tuyến tăng theo tuổi, đặc biệt ở người trung niên và người cao tuổi.

• Tiền sử gia đình: Người có người thân bậc một mắc ung thư đại trực tràng hoặc polyp tuyến nguy cơ cao có thể có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.

• Hút thuốc lá, thường xuyên sử dụng rượu bia: Chất kích thích làm tăng nguy cơ polyp ở đại tràng.

• Ăn nhiều thịt đỏ, thức ăn chế biến sẵn, ít chất xơ:; Lối sống ít vận động và tình trạng thừa cân, béo phì.

• Một số hội chứng di truyền: Như bệnh đa polyp tuyến gia đình, làm tăng đáng kể nguy cơ hình thành polyp và ung thư đại trực tràng.

4. Chẩn đoán adenoma nhung mao đại tràng bằng cách nào?

Chẩn đoán adenoma nhung mao đại tràng cần kết hợp thăm khám lâm sàng và các phương pháp cận lâm sàng nội soi và xét nghiệm mô bệnh học.

4.1. Nội soi đại tràng

Phương pháp này giúp quan sát trực tiếp niêm mạc đại tràng, xác định chính xác vị trí, số lượng, kích thước và đặc điểm bề mặt polyp. Nếu nghi ngờ tổn thương ác tính bác sĩ có thể cắt bỏ polyp trong quá trình nội soi để làm giải phẫu bệnh.

4.2. Sinh thiết và giải phẫu bệnh

Mẫu bệnh phẩm được lấy từ tổn thương hoặc toàn bộ polyp sau khi cắt nội soi, sẽ được phân tích dưới kính hiển vi. Đây là bước quan trọng để xác định cấu trúc nhung mao, mức độ loạn sản và sự hiện diện của tế bào ung thư nếu có.

Bác sĩ căn cứ vào kích thước polyp, đặc điểm mô học, mức độ loạn sản, tình trạng bờ cắt và các yếu tố nguy cơ của người bệnh để đưa ra hướng xử trí. Nếu phát hiện ung thư xâm lấn, người bệnh có thể cần thêm các xét nghiệm đánh giá giai đoạn bệnh.

Xét nghiệm tìm máu ẩn trong phân có thể hỗ trợ tầm soát ung thư đại trực tràng, nhưng không thể xác định chính xác adenoma nhung mao. Kết quả âm tính cũng không loại trừ hoàn toàn sự hiện diện của polyp.

5. Điều trị adenoma nhung mao đại tràng

Điều trị adenoma nhung mao đại tràng chủ yếu nhằm loại bỏ tổn thương, hạn chế nguy cơ tiến triển thành ung thư đại trực tràng và phát hiện sớm các bất thường còn sót lại. Phương pháp điều trị phụ thuộc vào kích thước, vị trí, hình dạng polyp và kết quả xét nghiệm mô bệnh học.

• Cắt polyp qua nội soi đại tràng: Đây là phương pháp thường được ưu tiên khi tổn thương có thể loại bỏ an toàn. Với polyp lớn hoặc có hình dạng phức tạp, bác sĩ có thể cân nhắc cắt hớt niêm mạc (EMR) hoặc bóc tách dưới niêm mạc (ESD) tùy trường hợp và điều kiện chuyên môn.

• Phẫu thuật: Có thể được chỉ định nếu tổn thương không thể cắt triệt để qua nội soi hoặc kết quả mô bệnh học cho thấy ung thư xâm lấn có nguy cơ cao. Phạm vi phẫu thuật được quyết định dựa trên mức độ tổn thương và đánh giá của bác sĩ chuyên khoa.

• Theo dõi sau điều trị: Mẫu polyp sau khi cắt cần được gửi xét nghiệm mô bệnh học để đánh giá tính chất tổn thương và mức độ loại bỏ hoàn toàn. Người bệnh cần nội soi đại tràng định kỳ theo lịch hẹn. Theo khuyến cáo của Lực lượng Đặc nhiệm Đa Hiệp hội Hoa Kỳ về ung thư đại trực tràng, người có adenoma chứa thành phần nhung mao đã được cắt hoàn toàn trong lần nội soi chất lượng cao thường được khuyến nghị nội soi lại sau 3 năm. Thời điểm cụ thể có thể thay đổi tùy kết quả mô bệnh học và các yếu tố nguy cơ khác.

Tóm lại, Adenoma nhung mao đại tràng là tổn thương tiền ung thư có nguy cơ tiến triển thành ung thư đại trực tràng nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời. Vì vậy, người bệnh nên thăm khám, thực hiện nội soi và tuân thủ hướng dẫn điều trị của bác sĩ. Sau khi cắt polyp, cần tái khám và nội soi định kỳ theo khuyến cáo để theo dõi sức khỏe đại tràng, phát hiện sớm các tổn thương bất thường và chủ động phòng ngừa nguy cơ ung thư.