Giải đáp: Thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?

Thoái hóa khớp gối là căn bệnh xương khớp phổ biến và chưa có cách điều trị triệt để. Bệnh nhân cần kết hợp nhiều phương pháp để giảm cơn đau nhức và hạn chế biến chứng. Nhiều người thắc mắc rằng “thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?”, cùng tìm câu trả lời trong bài viết dưới đây.

1. Tổng quan thông tin về bệnh thoái hóa khớp gối

Khớp gối là bộ phận quan trọng khi có nhiệm vụ nâng đỡ toàn bộ trọng lượng cơ thể và giúp cho việc di chuyển, đi lại trở nên linh hoạt hơn. Khi khớp gối bị viêm nhiễm hoặc xương khớp bước vào thời kỳ lão hóa sẽ dẫn tới tình trạng thoái hóa khớp.

Nguyên nhân gây ra căn bệnh này chủ yếu là do sự lão hóa các lớp sụn khớp, xương có liên quan đến khớp gối. Ngoài ra, bệnh có thể do một số nguyên nhân khác như: chơi thể thao không đúng cách gây chấn thương ở khớp gối; lao động nặng nhọc, bê vác quá sức; chế độ ăn uống không khoa học khiến khớp xương bị suy yếu; sử dụng chất kích thích gây hại cho xương khớp.

2. Người bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?

Bệnh nhân bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ hay không là băn khoăn của rất nhiều người. Một số người cho rằng việc di chuyển khiến cho tình trạng đau nhức ở khớp gối trở nên nghiêm trọng hơn. Một số khác lại nghĩ tập luyện bằng việc đi bộ có tác dụng tốt đối với khớp gối.

2.1. Người bị thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không, lợi ích của việc đi bộ là gì?

Cấu tạo khớp gối bao gồm xương và sụn khớp. Lớp sụn khớp không có mạch máu nuôi dưỡng nên chủ yếu dựa vào dịch khớp để nhận các dưỡng chất quan trọng. Do đó, việc vận động thường xuyên là hoạt động cần thiết giúp sụn khớp nhận đủ dinh dưỡng để thực hiện chức năng của nó.

Theo Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Thị Ngọc – chuyên gia Cơ xương khớp tại Thu Cúc TCI, đi bộ là hoạt động mà những người bị thoái hóa sụn khớp gối nên duy trì để tăng sức mạnh cơ tứ đầu đùi, ổn định khớp gối và tăng độ bền của xương, hỗ trợ quá trình vận động lâu dài.

Những lợi ích chính của việc đi bộ đối với bệnh nhân thoái hóa khớp gối được phân tích như sau:

Kích thích sản sinh dịch khớp gối

Đi bộ đúng cách sẽ góp phần kích thích sản sinh dịch khớp cần thiết để thực hiện các nhiệm vụ sau:

• Nuôi dưỡng và bảo vệ khớp gối đang bị sưng đau và tổn thương.
• Giảm ma sát trên sụn khớp nhờ đó làm chậm quá trình thoái hóa.
• Duy trì chức năng và sự linh hoạt vốn có của khớp gối.

Giúp cơ bắp chân khỏe khoắn hơn

Đi bộ đều đặn góp phần tăng sức mạnh cho cơ bắp chân, từ đó có thể hỗ trợ khớp gối bằng việc san sẻ áp lực từ trọng lượng cơ thể. Như vậy, khớp gối sẽ bớt gánh nặng và đỡ đau hơn.

Phương pháp hỗ trợ hiệu quả trong việc giảm cân

Thừa cân là nguyên nhân gây ra bệnh thoái hóa và nhiều bệnh khác. Theo nghiên cứu của Trường Đại học Y khoa Harvard, lực tác động lên khớp gối khi đi bộ có thể gấp 3 – 4 lần trọng lượng cơ thể. Điều này có nghĩa với mỗi kg cân nặng giảm đi, ảnh hưởng tới khớp gối cũng giảm đi đáng kể. Đây cũng là lý do mà bác sĩ luôn khuyến khích mỗi người nên duy trì cân nặng vừa phải để bảo vệ sức khỏe.

Nếu đang bị thừa cân, người bệnh nên giảm cân bằng bằng cách đi bộ, thay đổi chế độ ăn uống và bổ sung đầy đủ thực phẩm tốt cho tình trạng thoái hóa khớp…

Một số ích lợi khác

Bên cạnh những lợi ích kể trên, thói quen đi bộ còn có một số tác dụng khác đối với người bệnh thoái hóa sụn khớp gối, bao gồm:

• Ngủ ngon hơn, điều hòa giấc ngủ tốt hơn.
• Tăng cường lưu thông máu.
• Giảm tình trạng căng thẳng, lo âu và các vấn đề tâm lý khác.
• Hạn chế phát sinh biến chứng tim mạch liên quan đến thoái hóa khớp nói chung.

2.2. Thoái hóa khớp gối có nên đi bộ nhiều không?

Mặc dù việc đi bộ cho bệnh nhân có khớp gối bị thoái hóa là rất tốt. Tuy nhiên, người bệnh cũng nên lưu ý cách đi bộ, thời gian luyện tập để có kết quả điều trị tốt. Đồng thời tránh làm ảnh hưởng xấu đến xương khớp.

Đầu tiên, người bệnh nên tham khảo ý kiến của bác sĩ rằng mình có đủ khả năng để đi bộ hay không. Theo các chuyên gia, ở giai đoạn thoái hóa nhẹ, việc đi bộ sẽ rất tốt nếu bệnh nhân biết điều chỉnh hợp lý. Trong khi đó, với các bệnh nhân thoái hóa trung bình hoặc nặng, đặc biệt khi có dấu hiệu đau nhiều, sưng khớp, cứng khớp buổi sáng kéo dài, bác sĩ có thể chỉ định hạn chế đi bộ và chuyển sang các bài tập giảm tải khác để tránh làm khớp tổn thương thêm.

Khi luyện tập, người bệnh cần lưu ý một số điều như sau:

Chọn tuyến đường an toàn, khoảng cách phù hợp

Khi bắt đầu đi bộ, người bệnh nên bắt đầu ở những tuyến đường bằng phẳng. Không nên đi ở những đoạn đường quá đông xe cộ. Thay vào đó nên đi vào công viên hoặc vỉa hè.

Người bệnh không nên chọn nơi quá vắng vẻ và xa nhà vì nếu có vấn đề ngoài ý muốn xảy ra sẽ không tìm được sự giúp đỡ.

Lưu ý tư thế

Trước khi đi bộ, người bệnh nên khởi động kỹ để tránh gây tổn thương lên xương khớp. Khi đi bộ cố gắng thẳng lưng và giữ nhịp thở đều đặn.

Lựa chọn thời gian đi bộ hiệu quả

Thời gian đi bộ phù hợp là vào sáng sớm hoặc buổi tối. Bệnh nhân không nên đi ngay sau khi ăn quá no và khi quá đói. Đi bộ vào buổi sáng kích thích khả năng tập trung cũng như làm thuyên giảm cơn đau khớp gối.

Trong khi đó việc đi bộ vào ban đêm đem lại một số hiệu quả như: giúp ngủ ngon hơn; hạn chế cơn đau, cứng khớp vào sáng sớm hôm sau.

Người bệnh nên tăng thời gian tập luyện từng ngày, đi từ chậm đến nhanh, chia nhỏ thời gian tập luyện. Khi thấy mệt, người bệnh nên nghỉ ngơi chứ không nên quá gắng sức.

Lựa chọn giày và quần áo thoải mái

Việc lựa chọn giày và quần áo để đi bộ rất quan trọng đặc biệt với bệnh nhân có khớp gối bị thoái hóa. Một đôi giày tốt sẽ làm cho việc di chuyển, đi lại thuận lợi và tránh được tổn thương không đáng có. Người bệnh nên chọn những đôi giày chuyên để đi bộ và lựa chọn kích thước phù hợp. Ngoài ra cũng nên lựa chọn quần áo thoáng mát để việc đi bộ thoải mái và hiệu quả hơn.

3. Một số lưu ý trong quá trình chăm sóc bệnh nhân thoái hóa sụn khớp gối

Trong quá trình điều trị căn bệnh này, bệnh nhân cũng nên chú ý vào chế độ dinh dưỡng để có kết quả điều trị tích cực. Một số thực phẩm tác động xấu đến tình trạng thoái hóa sụn khớp như:

• Thực phẩm được chế biến theo dạng chiên rán nhiều dầu mỡ
• Đồ ăn chế biến quá mặn và chứa hàm lượng chất ngọt quá cao
• Thực phẩm chứa nhiều chất purin như nội tạng động vật
• Rượu bia, chất kích thích, đồ uống có ga cũng là thực phẩm người bệnh nên hạn chế tối đa

Bên cạnh việc cân bằng chế độ dinh dưỡng, bệnh nhân cũng nên lưu ý trong vận động hàng ngày. Người bệnh hạn chế tối đa các vận động quá mạnh. Hạn chế các hoạt động ảnh hưởng trực tiếp tới đầu gối như bê vác đồ vật nặng, chơi các môn thể thao mạo hiểm hoặc luyện tập thể thao quá sức.

Bài viết trên đây đã phần nào giải đáp thắc mắc “Thoái hóa khớp gối có nên đi bộ không?”. Hi vọng bài viết cung cấp thêm thông tin hữu ích cho bệnh nhân có khớp gối bị thoái hóa để quá trình điều trị có biến chuyển tích cực.