Có phải tiền sản giật gây suy thận về sau?
Tiền sản giật là một rối loạn toàn thân của thai kỳ, đặc trưng bởi tình trạng tăng huyết áp và protein niệu (dấu hiệu của rối loạn chức năng thận). Bên cạnh những nguy hiểm trong thai kỳ, nhiều mẹ bầu lo lắng liệu tiền sản giật gây suy thận và ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe hay không. Bài viết dưới đây sẽ giải đáp các thắc mắc dựa trên các nghiên cứu y khoa uy tín.
1. Tiền sản giật ảnh hưởng đến thận như thế nào?
Trong thai kỳ, tiền sản giật gây ra sự mất cân bằng trong các yếu tố tạo mạch, dẫn đến rối loạn chức năng nội mô toàn thân. Theo thông tin được đăng tải trên website Viện Y tế Quốc gia (NIH) riêng tại chức năng thận, tình trạng này gây ra các tổn thương cụ thể như:
- Tổn thương nội mô nghiêm trọng ở cầu thận.
- Thay đổi biểu hiện của các protein liên quan đến tế bào biểu mô có chân (podocyte) và gây mất tế bào này.
- Dẫn đến suy giảm mức lọc cầu thận và trong trường hợp nặng có thể gây suy thận cấp ngay trong thai kỳ.
2. Tiền sản giật có gây suy thận không?
Câu trả lời cho thắc mắc tiền sản giật có gây suy thận không là CÓ THỂ. Các nghiên cứu được đăng tải trên đã chỉ ra mối liên hệ chặt chẽ giữa tiền sản giật và các bệnh lý thận mạn tính sau này.
Theo một nghiên cứu được đăng tải trên tạp chí BMJ:
- Phụ nữ có tiền sử tiền sản giật có nguy cơ mắc bệnh thận mạn tính cao hơn so với những người không mắc.
- Đặc biệt, mối liên hệ mạnh mẽ được ghi nhận đối với bệnh thận mạn tính, bệnh thận do tăng huyết áp và bệnh cầu thận/protein niệu.
- Các nhà khoa học giải thích lý do tại sao tiền sản giật gây suy thận như sau:
- ổn thương cấu trúc: Tiền sản giật gây tổn thương nội mô, tổn thương cầu thận và mất tế bào biểu mô có chân (podocyte) không hồi phục hoàn toàn sau sinh.
- Yếu tố nguy cơ chung: Tiền sản giật và bệnh thận mạn tính có thể chia sẻ các yếu tố nguy cơ chung như béo phì, tăng huyết áp hoặc rối loạn chức năng nội mô mạch máu.
- Hậu quả tích lũy: Tiền sản giật được coi là yếu tố nguy cơ đặc thù giới tính dẫn đến bệnh thận mạn tính và bệnh thận giai đoạn cuối (ESKD).
3. Những yếu tố làm tăng nguy cơ suy thận sau tiền sản giật
Không phải tất cả phụ nữ bị tiền sản giật đều bị suy thận, nhưng nguy cơ tiền sản giật gây suy thận sẽ tăng lên đáng kể nếu kèm theo các yếu tố sau:
- Thời điểm sinh: Nguy cơ mắc bệnh thận mạn tính cao gấp 3.93 lần ở những người bị tiền sản giật sinh non sớm (dưới 34 tuần). Nguy cơ này giảm dần nếu sinh ở các tuần thai lớn hơn (gấp 2.81 lần ở thai 34-36 tuần và 2.27 lần ở thai đủ tháng).
- Thời gian sau sinh: Mối liên hệ giữa tiền sản giật và bệnh thận mạn tính thể hiện mạnh mẽ nhất trong vòng 5 năm sau khi mang thai. Tuy nhiên, nguy cơ này vẫn tồn tại dai dẳng sau 5 năm.

4. Dấu hiệu suy thận cần theo dõi sau khi sinh
Sau khi bị tiền sản giật, chức năng thận có thể chưa hồi phục hoàn toàn hoặc tiến triển âm thầm. Vì vậy, người bệnh nên quan tâm và theo dõi các vấn đề sau:
- Protein niệu (Albumin niệu): Phụ nữ có tiền sử tiền sản giật có nguy cơ xuất hiện microalbuminuria (một dấu hiệu sớm của tổn thương thận) cao gấp 4 lần sau khi sinh.
- Tăng huyết áp dai dẳng: Đây vừa là hậu quả vừa là nguyên nhân làm trầm trọng thêm tình trạng suy thận.
5. Cách theo dõi và phòng ngừa suy thận sau tiền sản giật
Tiền sản giật có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến chức năng thận về lâu dài nếu không được theo dõi đúng cách. Việc phát hiện sớm các rối loạn thận mạn tính giúp bác sĩ can thiệp kịp thời, từ đó làm chậm tiến triển bệnh và bảo vệ sức khỏe thận cho phụ nữ sau sinh.
Để hạn chế nguy cơ tiền sản giật gây suy thận về sau, các chuyên gia khuyến nghị:
- Theo dõi chặt chẽ trong 5 năm đầu sau sinh: Đây là giai đoạn nguy cơ cao, phụ nữ có tiền sử tiền sản giật nên thực hiện các xét nghiệm đánh giá chức năng thận định kỳ.
- Kiểm soát huyết áp hiệu quả: Duy trì lối sống lành mạnh kết hợp sử dụng thuốc theo chỉ định giúp giảm nguy cơ tổn thương thận kéo dài.
- Thăm khám sức khỏe định kỳ: Phụ nữ từng bị tiền sản giật cần được theo dõi lâm sàng về thận trong những năm đầu sau thai kỳ để phát hiện sớm các bất thường và xử trí kịp thời.

Tiền sản giật có thể để lại những ảnh hưởng nhất định đến sức khỏe thận sau thai kỳ, do đó việc theo dõi sức khỏe sau sinh, duy trì kiểm soát huyết áp và kiểm tra chức năng thận định kỳ là những yếu tố quan trọng giúp phụ nữ chăm sóc tốt sức khỏe lâu dài và ổn định cuộc sống về sau.












