Tiểu ra máu bị gì? Có nguy hiểm không và phải làm sao?

Tiểu ra máu là tình trạng hồng cầu xuất hiện trong nước tiểu. Tùy mức độ, người bệnh có thể nhận thấy nước tiểu chuyển màu hồng, đỏ hoặc nâu, nhưng cũng có trường hợp chỉ phát hiện khi làm xét nghiệm. Tình trạng này có thể liên quan đến nhiễm trùng đường tiết niệu, sỏi, bệnh lý thận, tuyến tiền liệt hoặc các bất thường khác của hệ tiết niệu. Vì vậy, khi thấy nước tiểu có máu, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân và được tư vấn hướng điều trị phù hợp. 

1. Hiện tượng tiểu ra máu nhận biết như thế nào?

Tiểu ra máu là tình trạng có hồng cầu lẫn trong nước tiểu. Nếu lượng máu đủ nhiều, nước tiểu có thể chuyển màu hồng, đỏ, nâu hoặc xuất hiện cục máu đông. Trường hợp tiểu máu vi thể thường không thể nhận biết bằng mắt thường mà chỉ phát hiện qua xét nghiệm nước tiểu.

1.1. Tiểu buốt ra máu thường có biểu hiện gì?

Tiểu buốt ra máu thường gây cảm giác đau, nóng rát khi đi tiểu, đồng thời nước tiểu đổi màu hoặc có máu lẫn bên trong. Người bệnh có thể kèm tiểu rắt, tiểu nhiều lần, nước tiểu đục, có mùi bất thường hoặc cảm giác đau buốt kéo dài sau khi tiểu.

1.2. Tiểu ra máu không đau có cần chú ý không?

Tiểu ra máu không đau vẫn là dấu hiệu bất thường và cần được kiểm tra, bởi tiểu máu có thể xuất hiện mà không gây đau rõ rệt. Nếu thấy nước tiểu chuyển đỏ, nâu hoặc có máu dù không đau, người bệnh không nên chủ quan và nên thăm khám để xác định nguyên nhân.

2. Nguyên nhân gây tiểu ra máu hoặc tiểu buốt ra máu là gì?

Tiểu ra máu hoặc tiểu buốt ra máu có thể liên quan đến nhiều bệnh lý của thận và đường tiết niệu. Nguyên nhân thường gặp gồm nhiễm trùng đường tiết niệu, sỏi tiết niệu, bệnh tuyến tiền liệt và một số bệnh lý khác.

2.1. Nhiễm trùng đường tiết niệu có gây tiểu ra máu không?

Nhiễm trùng tại niệu đạo, bàng quang hoặc thận có thể gây tiểu máu, thường kèm tiểu buốt, tiểu rắt, nóng rát khi đi tiểu hoặc nước tiểu bất thường.

2.2. Sỏi tiết niệu có gây tiểu buốt ra máu không?

Sỏi thận hoặc sỏi bàng quang có thể gây tổn thương, tắc nghẽn đường tiểu và dẫn đến tiểu buốt ra máu. Người bệnh có thể kèm đau vùng hông lưng, bụng dưới hoặc đau quặn tùy vị trí của sỏi.

2.3. Những nguyên nhân nào khác có thể gây tiểu ra máu?

Ngoài nhiễm trùng và sỏi, tiểu ra máu còn có thể liên quan đến tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt, viêm tuyến tiền liệt, bệnh lý thận, chấn thương hoặc một số bệnh ung thư hệ tiết niệu. Vì vậy, cần thăm khám để xác định chính xác nguyên nhân thay vì dựa vào triệu chứng đơn thuần.

3. Tiểu ra máu có nguy hiểm không, có phải suy thận không?

Tiểu ra máu không đồng nghĩa với suy thận và mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân. Tình trạng này có thể xuất hiện do nhiễm trùng, sỏi tiết niệu, bệnh tuyến tiền liệt hoặc bệnh lý thận. Một số trường hợp còn liên quan đến khối u đường tiết niệu, vì vậy không nên chủ quan.

Tiểu ra máu do bệnh thận có thể gặp trong viêm cầu thận, viêm thận hoặc viêm bể thận. Tuy nhiên, chỉ dựa vào triệu chứng này không thể kết luận người bệnh bị suy thận; cần kết hợp xét nghiệm máu, nước tiểu và các kiểm tra chức năng thận khi cần thiết.

4. Bị tiểu ra máu phải làm sao để xử lý đúng cách?

Khi xuất hiện tiểu ra máu, người bệnh không nên tự chẩn đoán hoặc tự dùng thuốc mà nên đi khám để xác định nguyên nhân. Việc xử lý sẽ phụ thuộc vào nguyên nhân như nhiễm trùng đường tiết niệu, sỏi tiết niệu, bệnh thận hay các bệnh lý khác.

Trong thời gian chờ thăm khám, người bệnh nên uống đủ nước, không nhịn tiểu, giữ vệ sinh vùng kín và theo dõi màu sắc nước tiểu cùng các triệu chứng đi kèm. Không nên tự ý dùng kháng sinh, thuốc cầm máu hoặc thay đổi thuốc đang sử dụng nếu chưa có chỉ định của bác sĩ.

Cần đi khám sớm nếu tiểu ra máu kèm đau bụng hoặc hông lưng, sốt, buồn nôn, tiểu khó, tiểu ít hoặc xuất hiện cục máu đông.

5. Tiểu ra máu khám khoa nào và cần xét nghiệm gì?

Người bị tiểu ra máu nên thăm khám chuyên khoa Tiết niệu để được đánh giá nguyên nhân. Trước tiên, bác sĩ sẽ khai thác triệu chứng, tiền sử bệnh và thực hiện khám lâm sàng, sau đó chỉ định các xét nghiệm phù hợp.

5.1. Tiểu ra máu cần làm xét nghiệm nước tiểu gì?

Xét nghiệm nước tiểu giúp xác định có hồng cầu trong nước tiểu hay không, đồng thời hỗ trợ phát hiện nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc một số bất thường khác. Trong trường hợp nghi nhiễm khuẩn, bác sĩ có thể chỉ định thêm cấy nước tiểu.

5.2. Khi nào cần siêu âm, CT hoặc MRI?

Các phương pháp chẩn đoán hình ảnh như siêu âm, CT hoặc MRI có thể được chỉ định để tìm ra nguyên nhân gây tiểu ra máu, chẳng hạn như sỏi thận, bất thường ở thận, bàng quang hoặc các vấn đề liên quan đến đường tiết niệu. Điều này giúp xác định rõ ràng nguồn gốc vấn đề.

5.3. Tiểu ra máu có cần nội soi bàng quang không?

Không phải trường hợp nào cũng cần nội soi bàng quang. Bác sĩ có thể chỉ định phương pháp này khi cần quan sát trực tiếp niệu đạo và bàng quang, đặc biệt khi nguyên nhân tiểu máu chưa rõ hoặc cần loại trừ tổn thương tại đường tiết niệu dưới.

Tiểu máu nhìn thấy bằng mắt thường nên được thăm khám kể cả khi xuất hiện lần đầu, lượng máu ít hoặc tiểu ra máu không đau. Việc xác định nguyên nhân sớm giúp bác sĩ lựa chọn hướng điều trị phù hợp.

Tại Thu Cúc TCI, người bệnh có thể thăm khám chuyên khoa Tiết niệu, thực hiện xét nghiệm nước tiểu, xét nghiệm máu và các phương pháp chẩn đoán hình ảnh cần thiết theo chỉ định của bác sĩ để tìm nguyên nhân tiểu máu.

Đặt lịch hẹn thuận tiện trên ứng dụng TCI Hospital: app.thucuc.vn