Thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày?

Không ít người băn khoăn thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày là đủ, đặc biệt khi triệu chứng bệnh đã giảm nhanh sau vài liều đầu tiên. Trên thực tế, việc dùng kháng sinh cần tuân thủ đúng liệu trình để tiêu diệt vi khuẩn triệt để. Mỗi bệnh lý nhiễm trùng sẽ có thời gian điều trị khác nhau, có thể từ vài ngày đến hơn một tuần. Hiểu rõ và tuân thủ đúng chỉ định sẽ giúp bệnh thuyên giảm nhanh và hạn chế nguy cơ kháng kháng sinh.

1. Vì sao phải uống kháng sinh đủ liều và đủ ngày?

Uống kháng sinh đủ ngày và đủ liệu trình theo chỉ định của bác sĩ là rất quan trọng đối với mỗi bệnh nhân. Việc dừng thuốc sớm có thể khiến vi khuẩn chưa bị loại bỏ hoàn toàn, làm bệnh dễ tái phát và diễn tiến nặng hơn. Đặc biệt, các vi khuẩn còn sót lại có khả năng thích nghi và trở nên kháng thuốc, gây khó khăn cho những lần điều trị sau.

Kháng sinh cần được sử dụng liên tục trong một khoảng thời gian nhất định, thường từ 5 – 10 ngày để duy trì nồng độ thuốc ổn định và tiêu diệt vi khuẩn triệt để. Nếu uống không đủ liều và đủ ngày, thuốc chỉ làm vi khuẩn yếu tạm thời chứ không loại bỏ hoàn toàn. Vì vậy, thuốc kháng sinh uống mấy ngày không thể tự ý quyết định mà phải dựa vào loại kháng sinh, tình trạng nhiễm trùng và đánh giá chuyên môn của bác sĩ.

2. Thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày thì dừng?

Thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày cần dựa vào chẩn đoán và đánh giá của bác sĩ cũng như mức độ nhiễm khuẩn. Thông thường, nhiễm khuẩn nhẹ dùng 3 – 5 ngày, nhiễm khuẩn trung bình 5 – 7 ngày, còn nhiễm khuẩn nặng có thể kéo dài 7 – 14 ngày hoặc hơn.

Kháng sinh giúp điều trị các bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn, nếu dùng không đúng có thể khiến bệnh lâu khỏi, dễ biến chứng và vẫn có khả năng lây nhiễm trong 48 giờ đến vài ngày đầu điều trị. Vì vậy, nhiều người thắc mắc uống kháng sinh 2 ngày có được không, uống kháng sinh 3 ngày có được không hay uống kháng sinh 4 ngày có được không.

Thực tế, thuốc bắt đầu có tác dụng sớm nhưng người bệnh thường chưa thấy đỡ ngay trong 2 – 3 ngày đầu. Đó là lý do vì sao cần phải tuân thủ tuyệt đối thời gian uống kháng sinh theo chỉ định từ bác sĩ, không tự ý rút ngắn hay kéo dài trong quá trình điều trị.

3. Uống kháng sinh thấy đỡ có nên ngưng không? vì sao?

Việc các triệu chứng bệnh giảm bớt không đồng nghĩa vi khuẩn đã bị loại bỏ hoàn toàn,. Do vậy người bệnh không được tự ý ngưng thuốc khi chưa có chỉ định y tế để tránh:

• Chưa tiêu diệt hết vi khuẩn: Trong quá trình dùng kháng sinh, các vi khuẩn yếu sẽ bị tiêu diệt trước, còn vi khuẩn mạnh vẫn có thể tồn tại. Nếu ngưng thuốc sớm, những vi khuẩn này sẽ tiếp tục phát triển, khiến bệnh dễ tái phát.
• Tăng nguy cơ kháng kháng sinh: Việc dùng thuốc không đủ liều hoặc không đủ ngày vô tình “huấn luyện” vi khuẩn chống lại kháng sinh, khiến thuốc dần mất tác dụng. Đây là lý do giải thích vì sao câu hỏi uống thuốc kháng sinh 3 ngày có được không cần được bác sĩ đánh giá cụ thể cho từng bệnh.
• Khiến bệnh nặng hơn: Vi khuẩn còn sót lại có khả năng sinh sôi nhanh, làm tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng hơn, khó điều trị và phải dùng phác đồ mạnh hơn.
• Điều trị tốn kém: Khi bệnh tái phát hoặc kháng thuốc, người bệnh có thể phải dùng kháng sinh liều cao với thời gian điều trị dài hơn. Dẫn đến việc vừa tốn chi phí, vừa ảnh hưởng sức khoẻ.

4. Khi nào cần đi khám lại hoặc đổi phác đồ?

Trong quá trình điều trị, nếu sau 2 – 3 ngày dùng kháng sinh mà các triệu chứng không cải thiện hoặc nặng hơn như sốt cao không hạ, đau hoặc sưng tăng, ho nhiều, khó thở, tổn thương phổi không tiến triển, người bệnh cần đi khám lại sớm để được đánh giá lại hiệu quả thuốc. Đây có thể là dấu hiệu vi khuẩn không đáp ứng hoặc đã xuất hiện tình trạng kháng thuốc.

Người bệnh cũng cần đi khám ngay khi gặp phải các tác dụng phụ nghiêm trọng như: tiêu chảy nặng có máu hoặc nhầy, nôn ói nhiều, đau bụng dữ dội, phát ban lan rộng, sưng môi – mặt, khó thở. Với các bệnh nhiễm trùng nặng như viêm màng não, áp xe, hoặc khi tình trạng toàn thân không ổn định, không nên chờ uống kháng sinh đủ ngày mà cần thăm khám ngay.

Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể điều trị phác đồ điều trị sau khoảng 3 ngày nếu bệnh nhân tiến triển chậm, chỉ số xét nghiệm cải thiện chưa rõ hoặc cần chuyển từ đường tiêm sang đường uống khi người bệnh đã ổn định. Vì vậy, thuốc kháng sinh uống bao nhiêu ngày hay thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày phải dựa trên diễn biến thực tế và đánh giá chuyên môn, không nên tự ý quyết định tại nhà.

Thuốc kháng sinh nên uống mấy ngày phụ thuộc vào tình trạng nhiễm trùng cụ thể, có thể ngắn hoặc dài hơn tùy từng trường hợp. Điều quan trọng là người bệnh không tự ý ngưng thuốc khi thấy đỡ, cũng không kéo dài khi chưa có chỉ định. Uống kháng sinh đúng liều, đúng thời gian giúp tiêu diệt vi khuẩn hoàn toàn, hạn chế biến chứng và giảm nguy cơ kháng kháng sinh, từ đó bảo vệ sức khỏe lâu dài.