Thời gian uống thuốc giảm mỡ máu tốt nhất

Thuốc giảm mỡ máu có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát cholesterol và giảm nguy cơ biến cố tim mạch như nhồi máu cơ tim, đột quỵ. Tuy nhiên, nhiều người vẫn thắc mắc rằng thời gian uống thuốc giảm mỡ máu có ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị hay không? Nếu có thì nên uống vào lúc nào để thuốc phát huy tác dụng tốt nhất?

1. Thời điểm uống thuốc mỡ máu có ảnh hưởng gì tới tác dụng của thuốc?

Statin là nhóm thuốc được kê nhiều nhất để giảm cholesterol xấu (LDL-C) và giảm nguy cơ biến cố tim mạch như đau tim và đột quỵ. Chúng hoạt động bằng cách ức chế enzym HMG-CoA reductase trong gan. Đây là enzyme quan trọng giúp tạo cholesterol trong cơ thể. Khi enzyme này bị ức chế, gan sản xuất ít cholesterol hơn và đồng thời hấp thu nhiều LDL từ máu hơn. 

Vậy thời gian uống thuốc giảm mỡ máu có ảnh hưởng đến tác dụng của thuốc hay không? Câu trả lời là CÓ, thời điểm uống thuốc mỡ máu sẽ ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, nhưng mức độ ảnh hưởng còn phụ thuộc vào từng loại thuốc. 

Nguyên nhân là do gan sản xuất cholesterol nhiều nhất vào ban đêm theo nhịp sinh học của cơ thể. Với các thuốc statin tác dụng ngắn, thuốc chỉ phát huy hiệu quả trong vài giờ sau khi uống nên dùng vào buổi tối sẽ giúp ức chế quá trình tạo cholesterol tốt hơn. Ngược lại, các statin tác dụng kéo dài tồn tại lâu trong cơ thể, vì vậy uống sáng hay tối cũng không làm thay đổi đáng kể khả năng giảm cholesterol xấu (LDL). Việc chọn thời điểm uống thuốc phù hợp giúp tối ưu hiệu quả điều trị và nên tuân theo hướng dẫn của bác sĩ.

2. Thời gian uống thuốc giảm mỡ máu lúc nào là tốt nhất

Thuốc mỡ máu uống vào lúc nào? Một số statin có thời gian bán thải ngắn từ 2 đến 5 giờ, thuốc sẽ rời khỏi cơ thể khá nhanh sau khi uống nên với những statin này việc uống vào buổi tối hoặc trước khi đi ngủ sẽ giúp thuốc có mặt khi gan đang sản xuất cholesterol nhiều nhất, từ đó có thể tăng hiệu quả giảm LDL Các Statin nên uống buổi tối trước khi đi ngủ đó là:

• Simvastatin, 
• Pravastatin, 
• Lovastatin, 
• Fluvastatin.

Với statin tác dụng dài sẽ duy trì tác dụng trong suốt 24 giờ do có thời gian bán thải từ 14 đến 19 giờ. Bệnh nhân thường có thể chọn thời điểm bất kỳ trong ngày phù hợp nhất với thói quen của mình. Buổi sáng hoặc buổi tối đều được chấp nhận đối với hầu hết mọi người. Điều quan trọng là sự nhất quán: uống thuốc vào cùng một thời điểm mỗi ngày giúp duy trì nồng độ thuốc ổn định hơn, giảm LDL tốt hơn và giảm nguy cơ tim mạch lâu dài tốt hơn. Các statin đó là: Rosuvastatin, Atorvastatin.

Các nghiên cứu quan sát và nghiên cứu đoàn hệ quy mô lớn trên nhiều loại statin khác nhau cho thấy việc tuân thủ điều trị tốt (thường được định nghĩa là uống ít nhất 80% liều lượng được kê đơn) có liên quan chặt chẽ đến nguy cơ đau tim, đột quỵ và tử vong thấp hơn.

3. Lưu ý khi dùng thuốc giảm mỡ máu

• Thuốc có thể uống cùng hoặc không cùng thức ăn; nếu thuốc gây khó chịu cho dạ dày, uống sau một bữa ăn nhỏ hoặc bữa ăn nhẹ có thể sẽ dễ chịu hơn.
• Nên tránh uống quá nhiều nước ép bưởi, vì nó có thể làm tăng nồng độ thuốc trong máu và tăng nguy cơ gặp tác dụng phụ.
• Hãy sử dụng các lời nhắc nhở như báo thức trên điện thoại, hộp đựng thuốc hoặc kết hợp việc uống thuốc với một thói quen hàng ngày (như đánh răng) để giúp bạn duy trì thói quen đều đặn.
• Không nên tự ý ngừng dùng thuốc ngay cả khi bạn cảm thấy khỏe, vì cholesterol và nguy cơ mắc bệnh tim mạch có thể tăng trở lại khi ngừng điều trị.
• Hãy gọi ngay cho bác sĩ nếu bạn bị đau cơ không rõ nguyên nhân, yếu cơ, nước tiểu sẫm màu hoặc mệt mỏi nghiêm trọng, hoặc nếu bạn gặp các tác dụng phụ về dạ dày, gan hoặc các vấn đề khác.

Tóm lại, thời gian uống thuốc giảm mỡ máu có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, đặc biệt với các statin có thời gian tác dụng ngắn, vốn hoạt động tốt hơn khi dùng vào buổi tối. Ngược lại, với các statin tác dụng dài như atorvastatin hay rosuvastatin, người bệnh có thể linh hoạt lựa chọn buổi sáng hoặc buổi tối, miễn là uống đều đặn mỗi ngày vào cùng một thời điểm. Điều quan trọng là người bệnh cần tuân thủ điều trị lâu dài, không tự ý bỏ thuốc, bởi việc dùng thuốc đều đặn đã được chứng minh giúp giảm rõ rệt nguy cơ đau tim, đột quỵ và tử vong do tim mạch.

Nguồn tài liệu tham khảo: Drugs