U nang buồng trứng là bị gì? Biểu hiện?

Nhiều chị em phụ nữ thường lo lắng khi tình cờ phát hiện khối u ở buồng trứng qua các đợt khám sức khỏe. Tuy nhiên, đây là một tình trạng phụ khoa rất phổ biến. Vậy thực chất u nang buồng trứng là bị gì, có nguy hiểm không và làm sao để phát hiện sớm?

1. U nang buồng trứng là tình trạng bệnh gì?

U nang buồng trứng là bị gì là thắc mắc của rất nhiều chị em khi cầm trên tay kết quả siêu âm. Nói một cách dễ hiểu, đây là một túi chứa đầy dịch lỏng hoặc chất rắn (như mô, tóc, răng…) hình thành ngay bên trong hoặc trên bề mặt buồng trứng.

Đây là loại khối u sinh dục cực kỳ phổ biến ở nữ giới, chiếm khoảng 3,6% các bệnh lý phụ khoa. Đa số các trường hợp là nang cơ năng – loại nang hình thành do sự biến đổi nội tiết tố trong chu kỳ kinh nguyệt. Chúng thường vô hại, không gây triệu chứng và sẽ tự biến mất sau 2 – 3 tháng mà không cần can thiệp y tế. Tuy nhiên, vẫn có một tỷ lệ nhỏ là các khối u thực thể hoặc u ác tính cần được theo dõi và điều trị kịp thời để tránh biến chứng.

2. U nang buồng trứng có triệu chứng ra sao?

Phần lớn u nang buồng trứng tiến triển âm thầm và không có triệu chứng rõ ràng. Dưới đây là những cách nhận biết u nang buồng trứng phổ biến nhất mà bạn không nên chủ quan:

Đau vùng chậu kèm đau lưng dưới: Đây là dấu hiệu nhận biết u nang buồng trứng thường gặp nhất. Bạn có thể cảm thấy đau âm ỉ, nặng trĩu hoặc căng tức ở vùng bụng dưới. Nếu u lớn chèn ép rễ thần kinh, cơn đau có thể lan ra thắt lưng hoặc xuống chân.
Rối loạn tiểu tiện và đại tiện: Khối u lớn sẽ chiếm không gian trong khung chậu và chèn ép cơ quan lân cận. Nếu u chèn ép bàng quang, bạn sẽ luôn buồn tiểu và đi tiểu nhiều lần. Nếu chèn ép trực tràng, bạn dễ bị táo bón kéo dài hoặc khó đại tiện.

Đau khi quan hệ tình dục: Khối u lớn, đặc biệt khi dịch chuyển nằm gần cổ tử cung, có thể gây đau đớn khi giao hợp. Việc hiểu rõ u nang buồng trứng có biểu hiện gì ở khía cạnh này rất quan trọng dù chị em thường ngại chia sẻ.

Kinh nguyệt bất thường: U nang có thể gây rối loạn nội tiết, làm xáo trộn kinh nguyệt như: chu kỳ không đều, lượng máu bất thường hoặc đau bụng kinh dữ dội. Thậm chí, bạn có thể bị chảy máu âm đạo bất thường ngoài kỳ kinh.

3. Làm gì khi có các biểu hiện này?

Khi cơ thể xuất hiện các dấu hiệu bất thường, việc đầu tiên là chị em không nên tự ý phỏng đoán u nang buồng trứng là bị gì mà cần có sự can thiệp chẩn đoán chính xác từ y khoa:

3.1. Chủ động thăm khám và thực hiện xét nghiệm chẩn đoán

Hầu hết các u nang được phát hiện tình cờ, do đó việc đi khám phụ khoa khi có triệu chứng là rất cần thiết.

Khám lâm sàng: Bác sĩ sẽ tiến hành khám vùng chậu trước tiên để phát hiện các khối u hoặc những thay đổi bất thường.
Siêu âm: Đây là phương pháp phổ biến nhất (thường là siêu âm đầu dò âm đạo) để xác định chính xác sự hiện diện, vị trí, kích thước và tính chất của u nang (là nang nước hay nang đặc).
Các xét nghiệm chuyên sâu: Trong trường hợp hình ảnh siêu âm không rõ ràng, bác sĩ có thể yêu cầu chụp CT, MRI hoặc xét nghiệm máu để kiểm tra nồng độ các hóa chất cảnh báo ung thư.

Tại Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI, chị em được thăm khám với hệ thống máy móc hiện đại cùng đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao, giúp đảm bảo kết quả chẩn đoán chính xác và an tâm hơn.

3.2. Thực hiện đúng phác đồ điều trị theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa

Tùy thuộc vào loại u nang, kích thước, độ tuổi và nguyện vọng sinh con, bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị cá nhân hóa:

Theo dõi định kỳ: Khoảng 90% u nang ở phụ nữ trẻ là u nang cơ năng, lành tính và có thể tự biến mất sau 8 đến 12 tuần mà không cần điều trị. Bác sĩ sẽ chỉ định siêu âm theo dõi sau vài tuần hoặc vài tháng để kiểm tra xem u nang có thay đổi kích thước hay không.
Điều trị nội khoa: Bác sĩ có thể kê đơn các loại thuốc chứa hormone (như thuốc tránh thai) để ngăn chặn quá trình rụng trứng, qua đó hạn chế sự hình thành của các u nang mới.
Phẫu thuật: Chỉ định mổ (mổ nội soi hoặc mổ hở) thường được đặt ra khi khối u là u thực thể, kích thước quá lớn (đặc biệt là trên 10cm), u gây ra triệu chứng chèn ép rầm rộ, hoặc bị bác sĩ nghi ngờ là ác tính.

3.3. Nhận biết dấu hiệu cấp cứu y tế khẩn cấp

Dù phần lớn u nang là lành tính, người bệnh tuyệt đối không được chủ quan trước các biến chứng nguy hiểm. Cần gọi cấp cứu hoặc đến ngay bệnh viện nếu bạn gặp phải các dấu hiệu sau:

Đột ngột xuất hiện cơn đau bụng hoặc đau vùng chậu dữ dội, đau sắc nét không thể chịu đựng.
Cơn đau đi kèm với các biểu hiện như buồn nôn, nôn mửa, sốt, thở nhanh, chóng mặt, da lạnh hoặc đổ mồ hôi hột.

Tóm lại, u nang buồng trứng là bệnh lý phụ khoa khá phổ biến. U nang ở phụ nữ trẻ phần lớn là u nang cơ năng, có thể tự biến mất mà không cần phải điều trị. Việc tầm soát thường xuyên sẽ giúp phát hiện sớm khối u, từ đó có biện pháp chẩn đoán và hướng xử trí kịp thời để bảo vệ toàn vẹn sức khỏe sinh sản.