Chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao là bệnh gì?

Khi nhận kết quả cho thấy chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao, nhiều người thường lo lắng không biết NEU cao có nguy hiểm không hay đang mắc bệnh gì. Thực tế, tình trạng này thường cho thấy cơ thể đang phản ứng với viêm nhiễm hoặc một vấn đề sức khỏe nào đó và cần được bác sĩ đánh giá để xác định nguyên nhân chính xác.

1. Chỉ số NEU cao trong xét nghiệm máu là gì?

Chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao là gì? Đó là tình trạng số lượng bạch cầu trung tính tăng cao hơn mức bình thường. NEU (Neutrophils) là loại bạch cầu chiếm tỷ lệ lớn nhất trong máu, khoảng 40–75% tổng số bạch cầu, giữ vai trò quan trọng trong việc tiêu diệt vi khuẩn và nấm, đặc biệt trong các tình huống nhiễm trùng cấp.

Trong xét nghiệm công thức máu, chỉ số NEU được thể hiện theo hai cách. Thứ nhất là tỷ lệ phần trăm (%NEU). Ở người bình thường, chỉ số này dao động từ 40–75%. Khi vượt quá 75% thì được xem là tăng, tuy nhiên chỉ số này chỉ mang tính tương đối vì còn phụ thuộc vào tổng số bạch cầu.

Thứ hai và quan trọng hơn là số lượng NEU tuyệt đối. Mức bình thường thường nằm trong khoảng 2.500–7.000 tế bào/µL (tương đương 2,5–7,0 G/L). Khi số lượng này tăng trên 7.000–8.000 tế bào/µL ở người trưởng thành, được gọi là NEU cao hay tăng bạch cầu trung tính. Tăng nhẹ khi ở mức 7.000–10.000 tế bào/µL, tăng trung bình từ 10.000–20.000 tế bào/µL và tăng rất cao trên 20.000 tế bào/µL, thường gặp trong nhiễm trùng nặng hoặc các rối loạn liên quan đến tủy xương.

Nhìn chung, chỉ số NEU cao cho thấy cơ thể đang huy động mạnh hệ miễn dịch để chống lại nhiễm trùng, đồng thời có thể làm tổng số bạch cầu trong máu tăng lên.

2. Chỉ số NEU trong máu cao cho biết điều gì?

Khi chỉ số NEU tăng cao, điều đó có nghĩa là cơ thể bạn đang phản ứng với một tác nhân nào đó, khiến tủy xương phải tăng cường sản xuất hoặc giải phóng bạch cầu dự trữ vào máu. Ý nghĩa lâm sàng của việc tăng NEU rất đa dạng:

2.1. Nhiễm trùng (Nguyên nhân phổ biến nhất)

Phần lớn các trường hợp chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao là do nhiễm trùng vi khuẩn. Khi vi khuẩn xâm nhập, cơ thể sẽ huy động bạch cầu trung tính đến vị trí đó để tiêu diệt quân địch.

Viêm họng, viêm amidan, viêm phổi.
Nhiễm trùng đường tiết niệu.
Viêm ruột, viêm phụ khoa.
Nhiễm trùng da hoặc các vết thương hở có mủ.

2.2. Các bệnh lý huyết học và ác tính (Hiếm gặp hơn)

Trong một số ít trường hợp, chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao liên tục và rất mạnh có thể liên quan đến:

Bệnh bạch cầu dòng tủy mãn tính (CML): Một dạng ung thư máu khiến tủy xương sản xuất quá mức bạch cầu.
Các khối u đặc: Một số loại ung thư phổi hoặc ung thư dạ dày đôi khi tiết ra các chất kích thích sản xuất NEU.

2.3. Các tình trạng viêm không do nhiễm trùng

Cơ thể phản ứng với tình trạng viêm cũng giống như phản ứng với vi khuẩn:

Viêm khớp dạng thấp, bệnh Lupus ban đỏ.
Viêm ruột mãn tính (bệnh Crohn, viêm loét đại tràng).
Chấn thương mô: Sau phẫu thuật, bỏng nặng hoặc nhồi máu cơ tim (khi mô bị tổn thương, NEU tăng để dọn dẹp các tế bào chết).

2.4. Stress tâm lý và vật lý

Đây là hiện tượng “tăng bạch cầu giả”. Khi bạn quá căng thẳng, tập thể dục quá sức, hoặc bị co giật, các bạch cầu đang “bám” ở thành mạch máu sẽ bị đẩy vào dòng máu tuần hoàn, làm chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao tăng tạm thời mà không phải do bệnh lý.

2.5. Do sử dụng thuốc

Một số loại thuốc có thể thúc đẩy tủy xương giải phóng bạch cầu trung tính:

Corticosteroids (như Prednisolone, Dexamethasone): Đây là nguyên nhân rất thường gặp.
Thuốc điều trị động kinh (Lithium).
Các loại thuốc kích thích tăng trưởng bạch cầu (thường dùng cho bệnh nhân ung thư sau hóa trị).

2.6. NEU trong xét nghiệm máu cao có sao không?

Vậy khi chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao có sao không? Câu trả lời ngắn gọn là: Bản thân chỉ số NEU cao không phải là bệnh, nó là một “tín hiệu báo động” của cơ thể. Mức độ nguy hiểm phụ thuộc hoàn toàn vào nguyên nhân và triệu chứng đi kèm:

Ít nguy hiểm: Nếu NEU tăng nhẹ sau một buổi tập gym nặng, khi đang hành kinh, hoặc khi bạn đang hồi phục sau một đợt cảm cúm nhẹ. Trong trường hợp này, chỉ số sẽ sớm trở về bình thường.
Cần chú ý: Nếu NEU tăng kèm theo sốt, đau họng, ho, hoặc đau bụng. Đây là dấu hiệu bạn cần được điều trị nhiễm trùng (ví dụ dùng kháng sinh).
Nguy hiểm (Cần cấp cứu): Nếu NEU tăng rất cao kèm theo sốt cao toàn thân, rét run, lờ đờ, hoặc huyết áp thấp. Đây có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng huyết (Sepsis) – một tình trạng đe dọa tính mạng.
Nguy hiểm (Mãn tính): Nếu NEU cao kéo dài nhiều tháng mà không rõ nguyên nhân, bác sĩ sẽ phải tầm soát các bệnh lý ác tính về máu.

3. Cần làm gì khi chỉ số neu trong máu cao?

Khi nhận kết quả xét nghiệm có chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao, bạn nên bình tĩnh và xử trí theo các bước đơn giản sau:

So sánh với triệu chứng thực tế: Tự kiểm tra xem bạn có đang sốt, ho, đau nhức, vừa phẫu thuật hay chấn thương không. Xem lại các thuốc đang dùng, đặc biệt là thuốc có chứa corticoid, và lưu ý tình trạng căng thẳng kéo dài gần đây.
Trao đổi với bác sĩ: Chỉ số NEU không được đánh giá riêng lẻ. Bác sĩ sẽ xem thêm tổng số bạch cầu (WBC), các chỉ số viêm như CRP hoặc Procalcitonin, đồng thời khám lâm sàng để tìm dấu hiệu nhiễm trùng hay viêm.
Làm xét nghiệm bổ sung nếu cần: Trong trường hợp chưa rõ nguyên nhân, bác sĩ có thể chỉ định phết máu ngoại vi, cấy máu hoặc cấy nước tiểu, chụp X-quang phổi hay siêu âm bụng. Chọc hút tủy chỉ áp dụng khi nghi ngờ bệnh lý huyết học nặng.
Điều chỉnh điều trị và lối sống: Nếu do nhiễm trùng, cần dùng thuốc đúng theo chỉ định của bác sĩ, không tự ý mua thuốc. Nếu liên quan đến stress hoặc yếu tố tạm thời, hãy nghỉ ngơi, uống đủ nước, ngủ đủ giấc và xét nghiệm lại sau 1–2 tuần. Chế độ ăn giàu vitamin C và kẽm có thể hỗ trợ miễn dịch nhưng không làm NEU giảm ngay lập tức.

Kết luận, chỉ số NEU trong xét nghiệm máu cao là dấu hiệu cho thấy hệ miễn dịch đang được kích hoạt, thường liên quan đến nhiễm trùng, viêm hoặc stress của cơ thể. Tuy nhiên, NEU cao không phải lúc nào cũng nguy hiểm và cần được đánh giá cùng các triệu chứng lâm sàng cũng như các chỉ số xét nghiệm khác. Việc thăm khám bác sĩ, theo dõi và tìm đúng nguyên nhân sẽ giúp xử trí kịp thời và bảo vệ sức khỏe hiệu quả.