Các tác dụng phụ của thuốc chống động kinh

Các tác dụng phụ của thuốc chống động kinh là vấn đề người bệnh và gia đình cần đặc biệt quan tâm trong quá trình điều trị. Việc nắm rõ những tác dụng phụ có thể gặp giúp người bệnh theo dõi sức khỏe tốt hơn, sử dụng thuốc an toàn và kịp thời trao đổi với bác sĩ khi có dấu hiệu bất thường.

1. Các tác dụng phụ của thuốc chống động kinh

Tất cả thuốc, kể cả thuốc chống động kinh, đều có thể gây tác dụng phụ, nhưng mức độ khác nhau tùy từng người và từng loại thuốc. Tác dụng phụ thường xuất hiện khi mới dùng hoặc khi tăng liều, dù có người không gặp vấn đề gì. Vì vậy, bác sĩ thường cho dùng liều thấp rồi tăng dần để theo dõi hiệu quả và hạn chế tác dụng phụ, đồng thời người bệnh nên ghi lại các thay đổi để trao đổi với bác sĩ.

1.1. Các tác dụng phụ thường gặp

Tác dụng phụ của thuốc chống động kinh có thể bao gồm:

Triệu chứng thể chất: buồn ngủ, rối loạn giấc ngủ, chóng mặt, khó chịu ở dạ dày.
Thay đổi hoặc dao động tâm trạng.
Vấn đề về học tập, tập trung, chú ý hoặc trí nhớ.
Vấn đề hành vi: tăng động hoặc cáu kỉnh.
Thỉnh thoảng, cơn động kinh xảy ra thường xuyên hơn.
Trong một số trường hợp hiếm, có thể xuất hiện phản ứng nguy hiểm như dị ứng hoặc suy gan.

Ở trẻ em, tác dụng phụ của thuốc chống động kinh có thể khác người lớn; ví dụ, cùng một loại thuốc có thể gây buồn ngủ ở người lớn nhưng gây tăng động và cáu kỉnh ở trẻ em.

1.2. Tác dụng phụ nghiêm trọng cần chú ý

Một số tác dụng phụ của thuốc động kinh nghiêm trọng hiếm gặp cần xử lý ngay:

Mệt mỏi cực độ hoặc không tỉnh dậy.
Vấn đề hô hấp.
Phát ban hoặc sưng da.
Thay đổi hành vi cực đoan.

Nguy cơ gặp tác dụng phụ khi dùng thuốc chống động kinh nghiêm trọng cao hơn nếu:

Bắt đầu thuốc với liều cao thay vì liều thấp và tăng dần.
Liều lượng thay đổi quá nhanh.
Dùng nhiều loại thuốc chống động kinh hoặc phối hợp với các thuốc khác.
Đã từng có phản ứng với thuốc trước đó.

Một số thuốc chống động kinh có thể làm trầm trọng thêm bệnh lý hiện có không liên quan đến động kinh, ví dụ: rối loạn chuyển hóa porphyrin hoặc bệnh gan, khiến tác dụng phụ của thuốc chữa động kinh xuất hiện nhiều hơn do thuốc tích tụ trong cơ thể.

Do đó, bác sĩ cần biết tất cả bệnh lý khác và phản ứng thuốc trước đây để giảm nguy cơ tác dụng phụ của thuốc chống động kinh.

2. Làm gì để hạn chế tác dụng phụ của thuốc chống động kinh

Một số tác dụng phụ chỉ là ban đầu và tạm thời, chúng xuất hiện khi mới bắt đầu dùng thuốc và dần dần giảm bớt. Nhưng một số tác dụng phụ khác sẽ tiếp tục kéo dài chừng nào người bệnh còn dùng thuốc. Bạn cần:

Trao đổi và tuân thủ chỉ định của Bác sĩ:

Uống thuốc chống động kinh (AED) đúng liều lượng chỉ định mỗi ngày trong thời gian dài để ngăn ngừa cơn co giật.
Tuyệt đối không đột ngột ngưng thuốc: Việc tự ý dừng thuốc có thể kích phát cơn động kinh ngay lập tức.
Hãy thảo luận kỹ với bác sĩ để tìm ra phương pháp điều trị tối ưu. Bác sĩ sẽ căn cứ vào tình trạng sức khỏe và phản ứng của cơ thể bạn để kê đơn loại thuốc phù hợp nhất.
Cung cấp đầy đủ tiền sử bệnh lý cho bác sĩ vì một số bệnh lý nền có thể cần các biện pháp phòng ngừa đặc biệt.

Theo dõi Tác dụng phụ và tâm lý:

Tác dụng phụ vật lý: Chú ý các biểu hiện bất thường hoặc nghiêm trọng. Nếu có, hãy liên hệ ngay với bác sĩ.
Sức khỏe tâm thần: Báo ngay cho bác sĩ nếu xuất hiện các triệu chứng trầm cảm mới hoặc gia tăng, có ý nghĩ tự tử, hoặc có những thay đổi bất thường trong tâm trạng và hành vi.

Tương tác Thuốc:

Tuyệt đối không dùng chung với các loại thuốc khác (bao gồm thuốc không kê đơn hoặc thực phẩm chức năng) mà chưa hỏi ý kiến bác sĩ.
Việc tự ý dùng thuốc có thể gây tương tác nguy hiểm với thuốc chống động kinh và dẫn đến co giật.

Lưu ý về thai kỳ và cho con bú:

Kế hoạch mang thai: Cần thảo luận với bác sĩ về tác động của bệnh động kinh và thuốc chống động kinh (AED) đối với thai kỳ. Do nguy cơ gia tăng dị tật bẩm sinh, bác sĩ có thể điều chỉnh đơn thuốc để giảm thiểu rủi ro.
Cho con bú: Thông báo cho bác sĩ nếu bạn đang nuôi con bằng sữa mẹ. Bác sĩ sẽ đánh giá liệu trẻ có cần theo dõi các tác dụng phụ của thuốc chống động kinh hay không, đặc biệt khi bạn đang phối hợp nhiều loại thuốc.

Thuốc chống động kinh có thể gây ra nhiều tác dụng phụ khác nhau, từ nhẹ đến nghiêm trọng, tùy từng loại thuốc và từng người. Việc dùng đúng liều, tăng liều từ từ và theo dõi sát giúp hạn chế tác dụng phụ của thuốc chống động kinh và đảm bảo hiệu quả điều trị. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường, người bệnh cần trao đổi sớm với bác sĩ để được điều chỉnh phù hợp.

Nguồn tài liệu tham khảo: Drugoffice, Epilepsy, Aboutkidshealth