Cách khắc phục mặt lệch do mất răng
Mất răng không chỉ ảnh hưởng đến ăn nhai mà có thể làm thay đổi cấu trúc khuôn mặt theo thời gian. Khi không được phục hình sớm, xương hàm tiêu dần và lực nhai mất cân đối có thể khiến má hóp, cằm lệch, gương mặt kém hài hòa. Vậy cách khắc phục mặt lệch do mất răng là gì và liệu có thể phục hồi lại sự cân đối ban đầu?
1. Vì sao mất răng lại có thể gây lệch mặt?
Mất răng hoàn toàn có thể dẫn đến tình trạng lệch mặt nếu không được phục hình kịp thời. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ sự thay đổi cấu trúc xương hàm và thói quen ăn nhai sau khi răng bị mất. Khi một mắt xích trên cung hàm biến mất, sự cân bằng lực giữa hai bên hàm cũng dần bị phá vỡ.
- Tiêu xương hàm tại vị trí mất răng: Khi không còn chân răng truyền lực nhai, xương ổ răng giảm kích thích sinh lý, dẫn đến teo nhỏ dần. Nếu tiêu xương xảy ra nhiều ở một bên, khuôn mặt có thể trở nên mất cân đối, má hóp và lệch nhẹ.
- Nhai lệch một bên kéo dài: Người mất răng thường có xu hướng dồn lực nhai sang bên còn lại. Lâu ngày, cơ nhai bên hoạt động nhiều sẽ phát triển lớn hơn, trong khi bên ít sử dụng có xu hướng teo nhỏ, tạo nên sự chênh lệch rõ rệt giữa hai bên mặt.
- Sai khớp cắn do răng nghiêng đổ: Răng kế cận dịch chuyển vào khoảng trống mất răng làm thay đổi tương quan hai hàm, ảnh hưởng đến trục cằm và đường giữa khuôn mặt.
Những biến đổi này diễn ra âm thầm nhưng có thể trở nên rõ rệt nếu tình trạng mất răng kéo dài nhiều năm.

2. Hậu quả của việc mặt bị lệch do mất răng
Mặt lệch do mất răng không chỉ ảnh hưởng đến thẩm mỹ mà còn kéo theo nhiều vấn đề chức năng nếu không được điều chỉnh sớm. Khi sự cân bằng giữa hai bên hàm bị phá vỡ, hệ cơ – xương – khớp vùng mặt sẽ hoạt động không đồng đều, từ đó phát sinh các rối loạn liên quan:
- Mất cân đối cơ hàm: Cơ nhai bên hoạt động nhiều có xu hướng phì đại, trong khi bên ít sử dụng dần teo nhỏ, khiến gương mặt bên to bên nhỏ rõ rệt hơn theo thời gian.
- Tăng mài mòn răng: Các răng ở bên nhai chính phải chịu lực lớn kéo dài, dễ bị mòn men, nứt vỡ hoặc nhạy cảm, làm tăng nguy cơ sâu răng và viêm tủy.
- Rối loạn khớp thái dương hàm: Lực nhai lệch một bên lâu ngày có thể gây đau vùng trước tai, phát ra tiếng “lục cục” khi há miệng hoặc hạn chế biên độ há miệng.
- Ảnh hưởng tiêu hóa: Thức ăn không được nghiền nhỏ đồng đều trước khi nuốt có thể làm tăng gánh nặng cho dạ dày và đường tiêu hóa.
Do đó, mặt lệch do mất răng không đơn thuần là vấn đề thẩm mỹ mà còn liên quan trực tiếp đến sức khỏe răng miệng và toàn thân.
3. Cách khắc phục mặt lệch do mất răng

Để điều chỉnh tình trạng mặt mất cân đối, nguyên tắc điều trị là phải phục hồi lại răng đã mất và tái lập sự cân bằng lực nhai giữa hai bên hàm. Việc can thiệp càng sớm thì khả năng cải thiện thẩm mỹ và chức năng càng cao. Hiện nay, trong các cách khắc phục mặt lệch do mất răng, cấy ghép Implant được đánh giá là giải pháp toàn diện và lâu dài.
Cấy ghép Implant là phương pháp đưa trụ kim loại sinh học (thường là titanium) vào trong xương hàm tại vị trí răng đã mất nhằm thay thế chân răng thật. Sau khi tích hợp sinh học với xương, trụ này đóng vai trò như chân răng thật, nâng đỡ mão sứ bên trên. Nhờ đó:
- Khôi phục lực nhai sinh lý, giúp hai bên hàm hoạt động cân bằng hơn.
- Hạn chế và làm chậm quá trình tiêu xương, từ đó cải thiện tình trạng má hóp, lệch mặt.
- Ổn định răng kế cận, ngăn ngừa nghiêng đổ và sai khớp cắn.
- Phục hồi thẩm mỹ gương mặt, đặc biệt trong các trường hợp mất răng lâu năm.
Với những trường hợp đã tiêu xương nhiều, bác sĩ có thể chỉ định ghép xương hoặc nâng xoang trước khi đặt trụ nhằm đảm bảo đủ điều kiện nâng đỡ Implant. Ngoài ra, nếu lệch mặt đi kèm sai khớp cắn rõ rệt, có thể cần phối hợp chỉnh nha để đưa hai hàm về tương quan hài hòa hơn.
Quan trọng nhất, lựa chọn đúng cách khắc phục mặt lệch do mất răng cần dựa trên thăm khám lâm sàng và chẩn đoán hình ảnh cụ thể. Điều trị sớm không chỉ giúp cải thiện diện mạo mà còn bảo vệ chức năng ăn nhai và sức khỏe khớp hàm lâu dài.
Việc lựa chọn đúng cách khắc phục mặt lệch do mất răng và điều trị sớm sẽ giúp phục hồi sự cân đối khuôn mặt, ngăn ngừa tiêu xương tiến triển và bảo vệ răng còn lại. Nếu nhận thấy dấu hiệu má hóp, nhai lệch hoặc khớp cắn thay đổi, bạn nên thăm khám nha khoa sớm để được tư vấn giải pháp phù hợp và an toàn.
















