Viêm dạ dày HP là gì? Thông tin chi tiết
Viêm dạ dày HP là tình trạng niêm mạc dạ dày bị viêm do nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (HP), một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây các bệnh lý dạ dày hiện nay. Nhiều người khi nhận kết quả xét nghiệm còn băn khoăn hp dạ dày dương tính có nguy hiểm không và cần điều trị như thế nào. Bài viết dưới đây của Thu Cúc TCI sẽ làm rõ triệu chứng thường gặp, mức độ nguy hiểm và hướng điều trị HP dạ dày theo khuyến cáo y khoa hiện nay.
1. Nhiễm khuẩn HP dạ dày là gì?
Nhiễm HP là tình trạng vi khuẩn Helicobacter pylori xâm nhập và cư trú trong lớp niêm mạc dạ dày. Đây là loại vi khuẩn có khả năng tồn tại trong môi trường acid khắc nghiệt của dạ dày nhờ enzyme urease, giúp trung hòa acid xung quanh và bám vào lớp niêm mạc để sinh sống lâu dài.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), vi khuẩn HP là một trong những tác nhân nhiễm khuẩn mạn tính phổ biến nhất ở người, lây truyền chủ yếu qua đường miệng – miệng hoặc phân – miệng, thường liên quan đến thói quen ăn uống chung, vệ sinh thực phẩm và nguồn nước chưa đảm bảo. Không phải ai nhiễm HP cũng phát triển thành bệnh lý dạ dày rõ ràng, nhưng vi khuẩn này được xem là một trong những nguyên nhân chính gây viêm dạ dày mạn tính, loét dạ dày – tá tràng và có liên quan đến ung thư dạ dày.
2. Các triệu chứng HP dạ dày thường gặp
Triệu chứng HP dạ dày có thể khác nhau tùy mức độ viêm nhiễm, từ không có biểu hiện rõ ràng đến các triệu chứng tiêu hóa điển hình:
– Đau hoặc nóng rát vùng thượng vị (vùng bụng trên rốn), có thể tăng khi đói hoặc sau ăn tùy từng trường hợp.
– Đầy hơi, khó tiêu, cảm giác chướng bụng kéo dài.
– Ợ hơi, ợ chua thường xuyên.
– Buồn nôn hoặc nôn, đặc biệt vào buổi sáng.
– Chán ăn, ăn nhanh no, sụt cân không rõ nguyên nhân trong trường hợp viêm loét kéo dài.
– Một số trường hợp nặng có thể xuất hiện phân đen hoặc nôn ra máu, đây là dấu hiệu cảnh báo biến chứng xuất huyết tiêu hóa cần cấp cứu ngay.
Cần lưu ý, nhiều người nhiễm HP không có bất kỳ triệu chứng nào trong thời gian dài, chỉ phát hiện tình cờ khi nội soi hoặc xét nghiệm tầm soát định kỳ. Đây cũng là lý do khiến nhiễm HP dễ bị bỏ sót nếu không chủ động thăm khám.
3. Kết quả HP dương tính có nguy hiểm?
Hp dạ dày có nguy hiểm không là câu hỏi được nhiều người quan tâm sau khi nhận kết quả xét nghiệm dương tính. Mức độ nguy hiểm thực tế phụ thuộc vào tình trạng viêm nhiễm cụ thể, thời gian nhiễm khuẩn và việc có được điều trị kịp thời hay không.
Với phần lớn trường hợp, nhiễm HP gây viêm dạ dày mạn tính ở mức độ nhẹ đến trung bình, có thể điều trị khỏi hoàn toàn bằng phác đồ kháng sinh phù hợp. Tuy nhiên, nếu không được phát hiện và điều trị, tình trạng viêm kéo dài có thể tiến triển thành loét dạ dày – tá tràng, gây biến chứng xuất huyết tiêu hóa hoặc thủng dạ dày trong một số trường hợp nặng.
Đáng chú ý, Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) thuộc Tổ chức Y tế Thế giới đã xếp vi khuẩn HP vào nhóm tác nhân gây ung thư nhóm 1 (tác nhân gây ung thư đã được xác định ở người), do có liên quan đến sự phát triển của ung thư dạ dày ở một tỷ lệ nhất định người nhiễm khuẩn kéo dài không được điều trị.
Không phải ai nhiễm HP cũng tiến triển thành ung thư dạ dày, nhưng việc phát hiện và điều trị sớm giúp giảm đáng kể nguy cơ biến chứng nguy hiểm về lâu dài.
4. Bác sĩ điều trị HP dạ dày thế nào?
Điều trị HP dạ dày hiện nay chủ yếu dựa trên phác đồ phối hợp thuốc kháng sinh và thuốc ức chế tiết acid dạ dày, nhằm tiêu diệt vi khuẩn và tạo điều kiện cho niêm mạc dạ dày phục hồi.
Phác đồ điều trị thường bao gồm:
– Thuốc ức chế bơm proton (PPI): giúp giảm tiết acid dạ dày, tạo môi trường thuận lợi cho kháng sinh phát huy tác dụng và hỗ trợ làm lành niêm mạc.
– Kháng sinh phối hợp: thường sử dụng 2 loại kháng sinh trở lên trong cùng phác đồ để tăng hiệu quả tiêu diệt vi khuẩn và hạn chế tình trạng kháng thuốc.
– Thời gian điều trị: phác đồ thường kéo dài từ 10 – 14 ngày, tùy theo loại phác đồ và đáp ứng của người bệnh.
Sau khi hoàn thành phác đồ điều trị, người bệnh thường cần xét nghiệm kiểm tra lại (qua test hơi thở, xét nghiệm phân hoặc nội soi) sau một khoảng thời gian nhất định để xác nhận đã tiệt trừ HP thành công hay chưa. Việc tuân thủ đúng liều lượng, thời gian dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ đóng vai trò quan trọng, vì dùng thuốc không đủ liều hoặc bỏ dở giữa chừng là nguyên nhân phổ biến khiến vi khuẩn HP kháng thuốc và điều trị thất bại.
5. Khi nào người bệnh cần đi khám ngay?
Người bệnh nên chủ động đi khám và xét nghiệm HP trong các trường hợp sau:
– Có các triệu chứng tiêu hóa kéo dài như đau thượng vị, đầy hơi, ợ chua, khó tiêu không rõ nguyên nhân.
– Có người thân trong gia đình (đặc biệt sống chung) từng được chẩn đoán nhiễm HP hoặc mắc bệnh lý dạ dày liên quan.
– Có tiền sử viêm loét dạ dày – tá tràng nhưng chưa từng xét nghiệm HP.
– Có yếu tố nguy cơ ung thư dạ dày như tiền sử gia đình mắc ung thư dạ dày, viêm teo niêm mạc dạ dày, dị sản ruột.
Bên cạnh đó, người bệnh cần đến cơ sở y tế cấp cứu ngay nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo biến chứng nặng như: nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc phân có máu, đau bụng dữ dội đột ngột, chóng mặt hoặc mệt lả kèm các triệu chứng trên. Đây có thể là dấu hiệu của xuất huyết tiêu hóa hoặc thủng dạ dày, cần được xử lý y tế khẩn cấp.
Viêm dạ dày HP là bệnh lý phổ biến nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng phác đồ. Việc chủ động thăm khám, nội soi và xét nghiệm HP khi có triệu chứng nghi ngờ hoặc thuộc nhóm nguy cơ cao giúp phát hiện kịp thời, hạn chế các biến chứng nguy hiểm về lâu dài như loét dạ dày hay ung thư dạ dày.
