Polyp đại tràng cắt rồi có mọc lại không?
Polyp đại tràng cắt rồi có mọc lại không là thắc mắc phổ biến của nhiều người bệnh sau điều trị. Trên thực tế, phần lớn các polyp đại tràng sau khi được loại bỏ triệt để sẽ ít khi tái phát. Tuy nhiên, vẫn ghi nhận một số trường hợp xuất hiện polyp trở lại do chịu tác động từ một số yếu tố nguy cơ nhất định. Các polyp tái phát nếu không được theo dõi và xử trí kịp thời có thể tiến triển xấu, làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng. Nội dung dưới đây sẽ giúp làm rõ hơn vấn đề cắt polyp đại tràng có mọc lại không và những lưu ý liên quan.
1. Tìm hiểu về polyp đại tràng và điều trị
1.1. Polyp đại tràng là gì?
Polyp đại tràng là những tổn thương phát triển bất thường trên lớp niêm mạc bên trong của đại tràng. Đa số các polyp có bản chất lành tính, tuy nhiên theo thời gian, một số loại có khả năng tiến triển thành ung thư đại tràng và có thể đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện sớm.
Về phân loại, polyp đại tràng thường gặp gồm hai nhóm chính. Polyp tăng sản và polyp viêm nhìn chung không có nguy cơ chuyển thành polyp ác tính. Ngược lại, polyp tuyến hay còn gọi là u tuyến đại tràng, nếu không được theo dõi và xử trí phù hợp, có thể phát triển thành ung thư đại tràng.
Trong phần lớn trường hợp, polyp đại tràng không gây triệu chứng rõ ràng và thường được phát hiện tình cờ khi người bệnh thực hiện các xét nghiệm sàng lọc ung thư đại trực tràng định kỳ. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể xuất hiện các dấu hiệu như đi ngoài ra máu hoặc chảy máu trực tràng, tình trạng táo bón hoặc tiêu chảy kéo dài trên một tuần, buồn nôn hoặc nôn, đặc biệt khi polyp có kích thước lớn.
Polyp đại tràng có thể gặp ở bất kỳ đối tượng nào, song nguy cơ sẽ cao hơn ở những người từ 50 tuổi trở lên, người thừa cân béo phì, hút thuốc lá, hoặc có tiền sử cá nhân hay gia đình mắc polyp đại tràng hoặc ung thư ruột kết.
1.2. Điều trị polyp đại tràng bằng phương pháp nào?
Theo Cleveland Clinic, điều trị polyp đại tràng chủ yếu là cắt bỏ polyp. Trước khi xác định chính xác tính chất của polyp, mẫu mô thường được gửi làm giải phẫu bệnh để quan sát dưới kính hiển vi.
Việc loại bỏ các polyp tân sinh giúp giảm khoảng 80% nguy cơ ung thư đại trực tràng. Tuy nhiên, người đã từng mắc polyp vẫn có khả năng xuất hiện polyp mới trong tương lai. Dựa trên đặc điểm các polyp đã phát hiện trước đó, bác sĩ sẽ đánh giá nguy cơ tái phát và xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp.
Phần lớn polyp đại tràng có thể được loại bỏ ngay trong quá trình nội soi đại tràng do bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa hoặc phẫu thuật đại trực tràng thực hiện. Trong một số ít trường hợp, polyp cần được xử trí bằng các kỹ thuật can thiệp chuyên sâu hơn như EMR hoặc ESD)
Sau điều trị, việc theo dõi bằng nội soi đại tràng là cần thiết. Nếu không phát hiện polyp tân sinh, người bệnh có thể chưa cần nội soi lại trong vòng 10 năm. Trường hợp đã cắt bỏ polyp tân sinh, thời điểm nội soi kiểm tra tiếp theo sẽ được chỉ định sớm hơn, có thể sau một, ba, năm hoặc bảy năm, tùy theo nguy cơ cá nhân.
2. Lý giải chi tiết: Polyp đại tràng cắt rồi có mọc lại không?
2.1. Cắt polyp đại tràng có mọc lại không?
Theo Trung tâm Ung thư Toàn diện Roswell Park – Hoa Kỳ, (Roswell Park Comprehensive Cancer Center), nếu polyp được loại bỏ hoàn toàn, rất hiếm khi nó tái phát ở cùng một vị trí. Tuy nhiên, các yếu tố gây ra sự phát triển của polyp ban đầu cũng có thể khiến polyp phát triển ở một vị trí khác trong đại tràng hoặc trực tràng. Ít nhất 30% số người từng bị polyp trước đó sẽ phát triển polyp mới.
Health Harvard Publishing cũng cho rằng, sau khi polyp được cắt bỏ, người bệnh sẽ cần quay lại để nội soi đại tràng lần nữa. Có khoảng 25% đến 30% khả năng nội soi đại tràng lần thứ hai sẽ phát hiện thêm polyp. Thời gian bạn cần quay lại để tái khám phụ thuộc phần lớn vào kích thước của polyp được tìm thấy trong lần khám đầu tiên.
2.2. Những yếu tố ảnh hưởng đến sự mọc lại của polyp đại tràng
Người trên 50 tuổi, duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt kém lành mạnh hoặc có tiền sử gia đình mắc polyp đại tràng thường có nguy cơ tái phát polyp cao hơn sau khi đã cắt bỏ.
Trong một số trường hợp, polyp có thể chưa được loại bỏ hoàn toàn trong quá trình nội soi cắt polyp. Các polyp đại tràng có kích thước nhỏ dưới 5mm rất dễ bị bỏ sót, sau đó tiếp tục phát triển và có thể tiến triển thành ung thư nếu không được phát hiện kịp thời.
Đối với những polyp đại tràng kích thước lớn, bề mặt có dạng răng cưa, việc cắt bỏ theo từng phần khi nội soi làm tăng nguy cơ còn sót mô polyp. Phần polyp còn lại có thể tiếp tục tăng sinh và làm tăng nguy cơ tiến triển thành ung thư đại tràng.
Polyp đại tràng cắt rồi có mọc lại không là vấn đề người bệnh cần nhìn nhận một cách thực tế. Việc cắt polyp đại tràng giúp giảm đáng kể nguy cơ ung thư đại trực tràng, đặc biệt khi polyp được loại bỏ hoàn toàn. Tuy nhiên, sự mọc lại của chúng còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như đặc điểm polyp ban đầu, nguy cơ cá nhân và khả năng xuất hiện polyp mới ở vị trí khác trong đại tràng. Do đó, người bệnh cần tuân thủ lịch nội soi theo dõi theo khuyến cáo của bác sĩ để phát hiện sớm và xử trí kịp thời, giảm nguy cơ biến chứng ác tính.
