Các tác dụng phụ của thuốc kháng sinh Doxycycline

Thuốc kháng sinh Doxycycline có hiệu quả tốt trong điều trị nhiều bệnh nhiễm khuẩn và một số tình trạng viêm nhờ khả năng ức chế vi khuẩn. Tuy nhiên, người dùng cần đặc biệt lưu ý các tác dụng phụ thường gặp như buồn nôn, đau dạ dày, tiêu chảy, nhạy cảm với ánh nắng và kích ứng thực quản nếu uống sai cách. Việc sử dụng kéo dài hoặc không đúng chỉ định còn làm tăng nguy cơ rối loạn tiêu hóa và kháng thuốc.

1. Kháng sinh doxycycline thuộc nhóm thuốc nào? Có tác dụng gì?

Thuốc kháng sinh Doxycycline 100mg thuộc nhóm Tetracycline, có tác dụng ức chế sự phát triển của vi khuẩn và hỗ trợ giảm viêm. Nhờ phổ kháng khuẩn rộng, thuốc thường được dùng trong điều trị mụn trứng cá, trứng cá đỏ, nhiễm trùng đường hô hấp, tiết niệu, mắt, răng miệng cũng như các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Ngoài ra, thuốc còn được chỉ định phòng ngừa sốt rét. Vậy uống thuốc Doxycycline có tác dụng gì? Chủ yếu là kiểm soát nhiễm khuẩn và hạn chế tình trạng viêm do vi khuẩn gây ra.

2. Các dạng hàm lượng của thuốc?

Kháng sinh Doxycyclin được sản xuất bởi Công ty Domesco Việt Nam. Thuốc thường được bào chế dưới dạng viên nang cứng, phần nắp và thân nang màu xanh, bên trong là bột màu vàng đồng nhất, dễ nhận biết khi sử dụng.

Về thành phần và hàm lượng, kháng sinh Doxycycline thuộc nhóm thuốc nào cũng thể hiện rõ qua các dạng bào chế đa dạng. Bao gồm:

Doxycyclin calci: dịch uống 50 mg/5 ml.
Doxycycline hyclate: Thuốc nang 50 mg và 100 mg.
Nang giải phóng chậm 100 mg.
Viên bao phim 100 mg.
Bột để tiêm truyền vào tĩnh mạch: 100 mg và 200 mg.
Doxycycline monohydrate: Thuốc nang 50 mg và 100 mg.
Bột để pha hỗn hợp dịch uống: 25 mg/5 ml.

3. Chỉ định và chống chỉ định của thuốc Doxycyclin

Thuốc kháng sinh Doxycycline được chỉ định trong điều trị nhiều bệnh nhiễm khuẩn do vi khuẩn nhạy cảm, nhưng không phải ai cũng dùng được. Việc nắm rõ các chỉ định và chống chỉ định của Doxycyclin giúp người bệnh sử dụng thuốc đúng cách, an toàn và hạn chế tối đa tác dụng phụ không mong muốn.

3.1. Chỉ định dùng kháng sinh Doxycycline

Thuốc Doxycycline 100mg được chỉ định điều trị nhiều bệnh nhiễm khuẩn do vi khuẩn nhạy cảm, bao gồm cả vi khuẩn Gram dương, Gram âm và một số tác nhân đặc biệt khác. Với đặc tính thuộc nhóm Tetracycline, Doxycycline phát huy hiệu quả trong các trường hợp sau:

Nhiễm khuẩn đường hô hấp: Điều trị viêm phổi, viêm phế quản mạn, viêm xoang và nhiễm trùng hô hấp dưới do các vi khuẩn như Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Klebsiella pneumoniae hoặc Mycoplasma pneumoniae.
Nhiễm khuẩn đường tiết niệu: Dùng cho các trường hợp nhiễm trùng do E. coli, Klebsiella, Enterobacter spp., Streptococcus faecalis và các chủng nhạy cảm khác.
Bệnh lây qua đường tình dục: Điều trị nhiễm Chlamydia trachomatis (viêm niệu đạo, nội mạc tử cung, hậu môn), viêm niệu đạo không do lậu, hạ cam mềm. Có thể dùng thay thế trong điều trị lậu và giang mai theo chỉ định bác sĩ.
Nhiễm khuẩn mắt: Thuốc kháng sinh Doxycycline áp dụng cho bệnh đau mắt hột và các nhiễm trùng nhãn khoa do Gonococcus, Staphylococcus, Haemophilus influenzae.
Nhiễm Rickettsia: Bao gồm sốt phát ban Rocky Mountain, sốt Q, sốt ve, viêm nội tâm mạc do Coxiella.
Các nhiễm khuẩn khác: Điều trị bệnh tả, sốt vẹt, Melioidosis, Leptospirosis, Brucellosis (kết hợp Streptomycin), Tularemia, một số nhiễm Clostridium, Yersinia và sốt rét do Plasmodium Falciparum kháng Cloroquin.
Dự phòng: Được sử dụng dự phòng sốt mò, tiêu chảy do E. coli sinh độc tố và phòng nhiễm Leptospira trong trường hợp nguy cơ cao.

3.2. Trường hợp chống chỉ định dùng thuốc kháng sinh Doxycycline

Thuốc kháng sinh Doxycycline không được sử dụng trong một số trường hợp nhất định nhằm tránh rủi ro cho sức khỏe. Cụ thể:

Dị ứng thuốc: Chống chỉ định với người từng quá mẫn cảm với Doxycycline, các kháng sinh nhóm Tetracycline hoặc bất kỳ tá dược nào của thuốc.
Phụ nữ mang thai và cho con bú: Không nên dùng thuốc kháng sinh Doxycycline do nguy cơ ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi và thuốc có thể bài tiết qua sữa mẹ.
Trẻ sơ sinh và trẻ dưới 12 tuổi: Việc dùng Doxycycline trong giai đoạn hình thành răng có thể gây đổi màu răng vĩnh viễn, thiểu sản men răng, đặc biệt nếu dùng kéo dài hoặc lặp lại nhiều đợt.

4. Các tác dụng phụ có thể gặp của thuốc Doxycycline

Thuốc kháng sinh Doxycycline trong quá trình sử dụng có thể gây ra một số tác dụng phụ không mong muốn như buồn nôn, khó chịu dạ dày, chán ăn, tiêu chảy nhẹ, phát ban, ngứa da, sạm da, ngứa hoặc tiết dịch âm đạo. Các triệu chứng này thường thoáng qua và giảm dần khi cơ thể thích nghi với thuốc.

Một số trường hợp bệnh nhân có thể gặp phải những tác dụng phụ nghiêm trọng như:

Dị ứng thuốc: nổi mề đay, khó thở, sưng mặt, môi hoặc cổ họng.
Phản ứng nặng xuất hiện muộn: Sốt, sưng hạch, đau họng, đau cơ, rát mắt, phát ban đỏ/tím lan rộng, phồng rộp và bong tróc da.
Rối loạn tiêu hóa nặng: Đau bụng dữ dội, tiêu chảy nhiều lần, tiêu chảy có máu (nguy cơ viêm đại tràng do kháng sinh).
Tổn thương gan, thận: Nước tiểu sẫm màu, vàng da/vàng mắt, tiểu ít hoặc không tiểu.
Ảnh hưởng thần kinh – tim mạch: Đau đầu dữ dội, ù tai, chóng mặt, rối loạn thị lực, đau ngực, nhịp tim không đều.

Nhìn chung, khi sử dụng thuốc kháng sinh Doxycycline, nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường kéo dài hoặc nặng lên, người bệnh cần ngưng thuốc và đến cơ sở y tế để được xử trí kịp thời.

Thuốc kháng sinh Doxycycline có thể gây ra nhiều tác dụng không mong muốn, từ mức độ nhẹ đến nặng. Phổ biến nhất là đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn và kích ứng da. Ít gặp hơn nhưng nguy hiểm là phản ứng dị ứng, rối loạn gan hoặc tiêu chảy kéo dài do loạn khuẩn ruột. Vì vậy trong quá trình điều trị cần lưu ý để phát hiện sớm, từ đó giảm thiểu rủi ro sức khỏe.