Có dấu hiệu tiền sản giật nhẹ, đừng nên chủ quan

Tiền sản giật là biến chứng thai kỳ nghiêm trọng, thường xuất hiện sau tuần thứ 20. Bệnh có thể tiến triển âm thầm với các triệu chứng ban đầu rất mơ hồ. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu tiền sản giật nhẹ đóng vai trò then chốt để bảo vệ tính mạng cho cả mẹ và thai nhi.

1. Hiểu đúng về tiền sản giật nhẹ và tầm quan trọng của phát hiện sớm

Tiền sản giật không phải là một bệnh lý đơn lẻ mà là một hội chứng phức tạp. Theo định nghĩa chuyên môn từ MSD Manual, tiền sản giật là tình trạng tăng huyết áp mới khởi phát (huyết áp tâm thu ≥ 140 mmHg hoặc tâm trương ≥ 90 mmHg) kèm theo protein niệu sau 20 tuần tuổi thai.

dấu hiệu tiền sản giật nhẹ — Mẹ bầu cần thực hiện các xét nghiệm chẩn đoán tiền sản giật nếu nhận thấy huyết áp tăng vọt bất thường so với chỉ số bình thường

Ở giai đoạn khởi phát, bệnh thường diễn tiến âm thầm với các biểu hiện không rõ rệt, khiến nhiều chị em chủ quan cho rằng đó chỉ là tình trạng mệt mỏi hay đau nhức cơ học bình thường khi mang bầu. Tuy nhiên, mức độ nhẹ này không cố định mà có thể thay đổi nhanh chóng theo thời gian. Nếu không được kiểm soát, bệnh có thể chuyển biến xấu rất nhanh sang thể nặng hoặc dẫn đến sản giật (co giật toàn thân) chỉ trong vài ngày, thậm chí vài giờ. Do đó, việc nắm bắt các dấu hiệu tiền sản giật sớm là chìa khóa vàng để bảo vệ an toàn cho thai kỳ.

2. Các dấu hiệu tiền sản giật sớm và nhẹ thường gặp

Ở giai đoạn khởi phát hoặc mức độ nhẹ, tiền sản giật thường không gây ra sự khó chịu rõ rệt, khiến thai phụ dễ nhầm lẫn với các thay đổi sinh lý thông thường. Dưới đây là những dấu hiệu tiền sản giật sớm và quan trọng được tổng hợp từ các tổ chức y tế uy tín.

2.1. Chỉ số huyết áp bất thường và hiện tượng protein niệu

Dấu hiệu đầu tiên và quan trọng nhất là tình trạng tăng huyết áp. Huyết áp được xem là bất thường khi đạt ngưỡng 140/90 mmHg trở lên ở thai phụ trước đó có huyết áp bình thường và xuất hiện sau tuần thứ 20 của thai kỳ.

Bên cạnh đó, theo MSD Manual, sự hiện diện của protein trong nước tiểu (protein niệu) là tiêu chuẩn quan trọng để chẩn đoán. Cụ thể, lượng protein đạt mức trên 300mg/24 giờ hoặc tỷ lệ protein/creatinine niệu từ 0,3 trở lên cho thấy thận đang chịu tổn thương do rối loạn chức năng nội mô.

2.2. Phù nề bất thường và tăng cân đột ngột

Sưng phù là hiện tượng phổ biến khi mang thai, nhưng mẹ bầu cần cảnh giác nếu phù xuất hiện đột ngột.

Theo tài liệu từ WebMD, các dấu hiệu có thể biểu hiện qua việc sưng mặt và tay, đặc biệt là khi tình trạng sưng xảy ra quá mức. Nếu mẹ bầu thấy mí mắt sưng húp, tay sưng đến mức không đeo vừa nhẫn hoặc tăng cân đột ngột trong 1-2 ngày do giữ nước, đây là dấu hiệu đáng báo động.

2.3. Một số biểu hiện lâm sàng khác cần lưu ý

Ngoài các chỉ số đo lường được, cơ thể mẹ bầu có thể phát ra các tín hiệu cảnh báo như:

Đau đầu dai dẳng: Theo WebMD, cơn đau đầu do tiền sản giật thường không thuyên giảm ngay cả khi đã dùng thuốc giảm đau.
Rối loạn thị giác: Mẹ bầu có thể gặp tình trạng nhìn mờ, nhạy cảm với ánh sáng hoặc mất thị lực tạm thời.
Đau vùng bụng: Đặc biệt là đau ở vùng thượng vị hoặc hạ sườn phải, đôi khi kèm theo buồn nôn.

3. Tại sao có dấu hiệu tiền sản giật nhẹ mẹ không nên chủ quan?

Nhiều mẹ bầu cho rằng các triệu chứng nhẹ không đáng lo ngại. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, ranh giới giữa thể nhẹ và thể nặng rất mong manh.

Theo MSD Manual (2024), tiền sản giật không được điều trị kịp thời có thể tiến triển nhanh chóng thành sản giật (co giật toàn thân) hoặc hội chứng HELLP (tan máu, tăng men gan, giảm tiểu cầu). Đây là những biến chứng đe dọa trực tiếp đến tính mạng mẹ bầu.

Ngoài ra, WebMD cũng chỉ ra rằng tiền sản giật khởi phát sớm có thể dẫn đến sinh non hoặc hạn chế tăng trưởng thai nhi (FGR), khiến em bé sinh ra nhẹ cân và gặp các vấn đề về hô hấp. Do đó, ngay cả khi chỉ mới xuất hiện dấu hiệu tiền sản giật nhẹ, việc theo dõi sát sao là bắt buộc.

4. Cần làm gì khi phát hiện các dấu hiệu nghi ngờ?

Khi nhận thấy cơ thể có những thay đổi bất thường như đã nêu trên, mẹ bầu cần bình tĩnh và thực hiện các bước sau:

Đi thăm khám ngay: Sự chủ động thăm khám của thai phụ là yếu tố then chốt giúp giảm thiểu biến chứng. Bác sĩ sẽ đo huyết áp, xét nghiệm nước tiểu và siêu âm Doppler mạch máu để đánh giá tình trạng.

Tuân thủ phác đồ điều trị: Nếu được chẩn đoán tiền sản giật, cách điều trị dứt điểm là sinh con. Tuy nhiên, tùy thuộc vào tuổi thai, bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc hạ áp, corticosteroid để hỗ trợ phổi thai nhi hoặc nhập viện theo dõi.
Dự phòng cho lần mang thai sau: Theo MSD Manual, những phụ nữ có nguy cơ cao (như tiền sử bị tiền sản giật, đa thai, bệnh thận…) có thể được bác sĩ chỉ định dùng aspirin liều thấp (81mg/ngày) từ tuần thứ 12 của thai kỳ để ngăn ngừa bệnh tái phát.

Việc lắng nghe cơ thể và khám thai định kỳ là “chìa khóa vàng” giúp mẹ bầu vượt cạn an toàn. Đừng bỏ qua bất kỳ dấu hiệu tiền sản giật nhẹ nào, dù là nhỏ nhất.

Nguồn tham khảo: MSD Manual, WebMD