Bệnh Parkinson có châm cứu được không, châm cứu hỗ trợ cải thiện gì cho người bệnh?

Parkinson hay còn gọi là liệt rung Parkinson là bệnh lý thần kinh mạn tính thường gặp ở người lớn tuổi, gây run tay chân, cứng cơ và giảm khả năng vận động. Bên cạnh thuốc điều trị, nhiều người hiện nay quan tâm đến phương pháp châm cứu hỗ trợ phục hồi chức năng. Vậy bệnh Parkinson có châm cứu được không và hiệu quả ra sao?

1. Bệnh Parkinson có châm cứu được không, tác dụng gì?

Bệnh Parkinson có châm cứu được không là vấn đề được nhiều người quan tâm trong quá trình điều trị và phục hồi vận động. Hiện nay, một số nghiên cứu cho thấy châm cứu và điện châm có thể hỗ trợ cải thiện triệu chứng vận động ở người bệnh Parkinson khi phối hợp cùng điều trị nội khoa và phục hồi chức năng.
Nhiều nghiên cứu trên National Library of Medicine cho biết, tác dụng của châm cứu chữa liệt rung Parkinson theo Y học hiện đại được cho là liên quan đến nhiều cơ chế như:

• Hỗ trợ bảo vệ tế bào thần kinh dopaminergic
• Giảm phản ứng viêm thần kinh
• Ức chế stress oxy hóa
• Hỗ trợ cải thiện hoạt động dẫn truyền thần kinh

Một số nghiên cứu thực nghiệm ghi nhận điện châm có thể giúp làm chậm rối loạn vận động, giảm tổn thương tế bào thần kinh và cải thiện chức năng vận động ở mô hình Parkinson. Ngoài ra, một số liệu pháp cứu ngải kết hợp phục hồi chức năng cũng được ghi nhận hỗ trợ cải thiện khả năng vận động, thăng bằng và sinh hoạt hằng ngày ở người bệnh Parkinson.
Ngược lại, theo Y học cổ truyền, liệt rung Parkinson thuộc nhóm chứng “chấn chiến”, liên quan đến rối loạn khí huyết và chức năng tạng phủ. Thông qua tác động lên huyệt đạo, phác đồ châm cứu Parkinson có thể hỗ trợ:

• Thư giãn cơ
• Giảm run tay chân
• Hỗ trợ vận động linh hoạt hơn
• Cải thiện tuần hoàn khí huyết
• Hỗ trợ giấc ngủ và tinh thần ở một số trường hợp

Mặc dù với câu hỏi bệnh Parkinson có nên châm cứu là có. Tuy nhiên, châm cứu điều trị Parkinson chủ yếu mang tính hỗ trợ cải thiện triệu chứng và nâng cao chất lượng sống, không thay thế hoàn toàn thuốc điều trị hoặc các phương pháp chuyên khoa thần kinh khác.

2. Các huyệt thường được châm cứu điều trị Parkinson

Trong phác đồ châm cứu Parkinson, bác sĩ có thể lựa chọn nhiều huyệt đạo khác nhau tùy triệu chứng và mức độ vận động của người bệnh. Một số huyệt thường được sử dụng gồm:

• Huyệt Phong trì: Huyệt Phong trì nằm ở vùng gáy, phía sau tai, tại vị trí lõm giữa cơ ức đòn chũm và cơ thang bám vào đáy hộp sọ.
  Theo Y học cổ truyền, huyệt này có liên quan mật thiết đến tuần hoàn vùng đầu mặt và hệ thần kinh trung ương. Khi châm cứu huyệt Phong trì có thể hỗ trợ cải thiện tuần hoàn não, thư giãn cơ và hỗ trợ giảm các triệu chứng run, cứng cơ ở người bị liệt rung Parkinson.
• Huyệt Khúc trì: Huyệt Khúc trì nằm ở vùng khuỷu tay, tại chỗ lõm phía ngoài nếp gấp khuỷu.
  Đây là huyệt thường được tác động với tác dụng khu phong, thanh nhiệt và hỗ trợ lưu thông khí huyết. Trong châm cứu điều trị Parkinson, huyệt Khúc trì được cho là có thể hỗ trợ giảm co cứng cơ và cải thiện vận động tay chân.
• Huyệt Hợp cốc: Huyệt Hợp cốc nằm ở mu bàn tay, tại vị trí giữa ngón cái và ngón trỏ.
  Huyệt Hợp cốc có ảnh hưởng mạnh đến hệ kinh mạch toàn thân. Việc tác động lên huyệt Hợp cốc có thể hỗ trợ điều hòa khí huyết, giúp giảm cảm giác co cứng và hỗ trợ vận động linh hoạt hơn ở người bệnh Parkinson.
• Huyệt Thái xung: Huyệt Thái xung nằm ở mu bàn chân, giữa ngón chân cái và ngón thứ hai.
  Huyệt này thường được sử dụng nhằm hỗ trợ bình can, thư giãn thần kinh và giảm căng thẳng. Với người mắc Parkinson, châm cứu huyệt Thái xung có thể hỗ trợ giảm run và cải thiện cảm giác khó chịu do co cứng cơ kéo dài.
• Huyệt Thái khê: Huyệt Thái khê nằm ở vùng lõm giữa mắt cá chân trong và gân gót.
  Đây là huyệt có vai trò hỗ trợ chức năng gân cốt và tuần hoàn vùng chi dưới. Trong phác đồ châm cứu Parkinson, huyệt này có thể được sử dụng nhằm hỗ trợ cải thiện khả năng đi lại và giảm cảm giác mỏi yếu chân.
• Huyệt Dương lăng tuyền: Huyệt Dương lăng tuyền nằm ở mặt ngoài cẳng chân, gần đầu trên xương mác. Huyệt Dương lăng tuyền thường được châm cứu trong các bệnh lý liên quan gân cơ và vận động. Khi tác động vào huyệt Dương lăng tuyền, người bệnh Parkinson có thể được hỗ trợ thư giãn gân cơ, giảm co cứng và cải thiện vận động chi dưới.

3. Lưu ý quan trọng khi châm cứu Parkinson

Trong quá trình châm cứu điều trị Parkinson, người bệnh nên giữ cơ thể thư giãn, nằm yên và theo dõi các cảm giác xuất hiện để kịp thời thông báo cho bác sĩ nếu có khó chịu bất thường như chóng mặt, đau tăng hoặc mệt nhiều.

Thông thường, phác đồ châm cứu Parkinson cần thực hiện theo liệu trình liên tục trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần tùy mức độ bệnh. Vì vậy, người bệnh cần kiên trì điều trị thay vì kỳ vọng hiệu quả ngay sau vài buổi đầu tiên.

Ngoài ra, châm cứu cần được thực hiện đúng huyệt đạo và đúng kỹ thuật bởi bác sĩ có chuyên môn để đảm bảo an toàn. Người bệnh không nên tự ý châm cứu tại nhà hoặc thực hiện tại cơ sở không đảm bảo chuyên môn vì có thể làm tăng nguy cơ tai biến hoặc ảnh hưởng hiệu quả điều trị.

Mặc dù châm cứu là phương pháp tương đối an toàn và có thể hỗ trợ cải thiện triệu chứng liệt rung Parkinson ở nhiều trường hợp, người bệnh vẫn nên thăm khám tại cơ sở Y học cổ truyền – Phục hồi chức năng uy tín để được xây dựng phác đồ phù hợp với từng giai đoạn bệnh. Hiện nay, tại Thu Cúc TCI, người bệnh được thăm khám cùng đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm, kết hợp châm cứu, phục hồi chức năng và các phương pháp hỗ trợ vận động nhằm cá thể hóa điều trị và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh Parkinson.

Bệnh Parkinson có châm cứu được không còn phụ thuộc vào tình trạng cụ thể của từng người bệnh. Trong nhiều trường hợp, châm cứu có thể hỗ trợ giảm run, thư giãn cơ và cải thiện vận động nếu được thực hiện đúng kỹ thuật và kết hợp cùng phác đồ điều trị phù hợp.

Tuy nhiên, đây là bệnh lý thần kinh mạn tính cần theo dõi lâu dài, vì vậy người bệnh nên thăm khám tại cơ sở chuyên khoa uy tín để được đánh giá và điều trị đúng hướng thay vì tự áp dụng các phương pháp tại nhà.