Viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày có nguy hiểm không?

Viêm loét bờ cong nhỏ là tổn thương xảy ra tại phần cong vào phía trong của dạ dày, có thể gây đau thượng vị, đầy bụng, ợ chua hoặc buồn nôn. Nếu kéo dài, tình trạng viêm loét có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và làm tăng nguy cơ xuất hiện biến chứng. Việc nhận biết sớm triệu chứng và thăm khám phù hợp giúp xác định nguyên nhân, mức độ tổn thương và có hướng điều trị hiệu quả.

1. Viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày là gì?

Bờ cong nhỏ là phần mép trong, nằm ở phía hữu ngạn của dạ dày, nối từ tâm vị đến môn vị. Đây là khu vực tiếp xúc trực tiếp với lượng lớn axit dịch vị và thức ăn, đồng thời có mạng lưới mạch máu nuôi dưỡng kém hơn so với bờ cong lớn.

Để hiểu rõ hơn về vị trí và mức độ tổn thương, có thể phân biệt hai dạng chính sau:

Viêm bờ cong nhỏ: Là giai đoạn đầu của tổn thương, khi lớp niêm mạc tại bờ cong nhỏ bị xung huyết, sưng đỏ hoặc trợt nông do tác động của axit dạ dày và vi khuẩn.
Loét bờ cong nhỏ: Khi tình trạng viêm không được chữa lành, tổn thương sẽ ăn sâu qua lớp niêm mạc xuống lớp dưới niêm mạc hoặc lớp cơ, tạo thành các ổ loét thực sự.

2. Nguyên nhân khiến bờ cong nhỏ bị viêm loét là gì?

Viêm loét bờ cong nhỏ có thể xuất phát từ nhiều yếu tố làm suy yếu hàng rào bảo vệ niêm mạc dạ dày, khiến axit và các tác nhân gây hại dễ dàng gây tổn thương. Một số nguyên nhân thường gặp gồm:

Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori): Đây là nguyên nhân hàng đầu gây ra cả viêm bờ cong nhỏ và loét bờ cong nhỏ. Vi khuẩn HP tiết ra độc tố làm suy yếu lớp nhầy bảo vệ, tạo điều kiện cho axit ăn sâu vào niêm mạc.
Tác dụng phụ của thuốc giảm đau, chống viêm (NSAIDs): Việc sử dụng kéo dài các thuốc như aspirin, ibuprofen, naproxen làm giảm tổng hợp prostaglandin – chất giúp bảo vệ niêm mạc dạ dày.
Căng thẳng, stress kéo dài: Thần kinh căng thẳng làm gia tăng tiết axit dịch vị và gây co mạch máu nuôi dưỡng niêm mạc dạ dày.
Thói quen sinh hoạt kém khoa học: Lạm dụng rượu bia, thuốc lá, ăn đồ quá cay nóng, ăn uống thất thường hoặc thức khuya thường xuyên.

*Vi khuẩn Helicobacter pylori (H. pylori) gây viêm loét bờ cong nhỏ*

3. Làm thế nào để nhận biết viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày?

Các triệu chứng thường xuất hiện rầm rộ hoặc dai dẳng tùy thuộc vào mức độ tổn thương là viêm hay loét. Các dấu hiệu gồm:

Đau vùng thượng vị: Cơn đau thường xuất hiện ở vùng trên rốn, có cảm giác đau rát, đau ả mệt hoặc đau nhói. Đau có thể tăng lên sau khi ăn hoặc khi quá đói.
Ợ hơi, ợ chua, rát họng: Do dư thừa axit dịch vị trào ngược lên phía trên.
Đầy bụng, khó tiêu, buồn nôn: Cảm giác thức ăn chậm tiêu hóa, luôn ách tắc ở dạ dày.
Chán ăn, mệt mỏi, sút cân: Tình trạng đau đớn khiến bệnh nhân sợ ăn, dẫn đến thiếu hụt dinh dưỡng.

4. Viêm loét bờ cong nhỏ có nguy hiểm không?

Viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày không phải bệnh lý đe dọa trực tiếp tính mạng con người. Tuy nhiên, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, những tổn thương do loét có thể lan rộng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Thậm chí, bệnh có thể diễn tiến thành các biến chứng nguy hiểm, đòi hỏi những can thiệp điều trị ngoại khoa (phẫu thuật).

*Viêm loét bờ cong nhỏ có những biến chứng gì?.*

So với các vị trí khác trong dạ dày, tổn thương tại bờ cong nhỏ cần được lưu ý đặc biệt vì dễ dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng:

Xuất huyết tiêu hóa: Xuất huyết dạ dày là một trong những biến chứng phổ biến nhất khi bệnh không được can thiệp. Lúc này, ổ viêm, viêm xung huyết – loét phát triển quá mức gây vỡ tĩnh mạch, xuất huyết dạ dày Ổ loét ăn sâu làm thủng mạch máu, gây nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen như bã cà phê.
Thủng dạ dày: Vết viêm loét lâu ngày ăn mòn lớp ngoài niêm mạc, phần dưới niêm mạc, thậm chí cơ dạ dày, khiến dạ dày bị thủng. Đây là biến chứng cực kỳ nguy hiểm nếu không được sớm xử lý. Dịch vị dạ dày theo lỗ thủng có thể chảy vào làm nhiễm trùng các cơ quan nội tạng khác Ổ loét xuyên qua toàn bộ các lớp của thành dạ dày, gây đau dữ dội đột ngột và cần phẫu thuật cấp cứu khẩn cấp.
Hẹp môn vị: Tổn thương viêm loét gần vùng môn vị lâu ngày xơ hóa, làm cản trở thức ăn đi từ dạ dày xuống ruột non.
Nguy cơ ác tính hóa (Ung thư dạ dày): Bờ cong nhỏ là vị trí có tỷ lệ tiến triển thành ung thư cao hơn hẳn so với bờ cong lớn hay tâm vị khi bị viêm loét mãn tính kéo dài.

5. Chẩn đoán và điều trị viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày như thế nào?

Việc chẩn đoán giúp xác định chính xác mức độ tổn thương và nguyên nhân gây viêm loét bờ cong nhỏ, từ đó lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định nội soi dạ dày, xét nghiệm H. pylori và kết hợp thuốc cùng điều chỉnh lối sống.

5.1. Các phương pháp chẩn đoán viêm loét bờ cong nhỏ

Nội soi dạ dày là phương pháp quan trọng giúp bác sĩ quan sát trực tiếp niêm mạc và đánh giá vị trí, mức độ tổn thương. Bên cạnh đó, người bệnh có thể được thực hiện xét nghiệm H. pylori để xác định có nhiễm vi khuẩn này hay không.

Nội soi dạ dày: Giúp quan sát trực tiếp bề mặt niêm mạc, xác định tình trạng viêm, trợt hoặc loét tại bờ cong nhỏ. Trong trường hợp cần thiết, bác sĩ có thể lấy mẫu sinh thiết để kiểm tra mô bệnh học hoặc tìm H. pylori.
Xét nghiệm H. pylori: Có thể thực hiện bằng test hơi thở, xét nghiệm phân hoặc xét nghiệm trên mẫu sinh thiết lấy trong quá trình nội soi.

5.2. Viêm loét bờ cong nhỏ dạ dày được điều trị như thế nào?

Điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân và mức độ tổn thương. Một số nhóm thuốc có thể được bác sĩ chỉ định gồm:

Thuốc ức chế bơm proton (PPI): Giảm tiết axit dạ dày, tạo điều kiện để niêm mạc tổn thương hồi phục.
Thuốc diệt H. pylori: Nếu xác định nhiễm H. pylori, bác sĩ sẽ chỉ định phác đồ phối hợp thuốc phù hợp để tiệt trừ vi khuẩn.
Thuốc bảo vệ niêm mạc: Có tác dụng tạo lớp bảo vệ trên vùng tổn thương, hạn chế tác động của axit và dịch vị.

Người bệnh cần sử dụng thuốc đúng liều, đúng thời gian theo chỉ định và không tự ý ngừng thuốc khi triệu chứng đã thuyên giảm.

5.3. Người bị viêm loét bờ cong nhỏ nên ăn uống và sinh hoạt như thế nào?

Bên cạnh điều trị bằng thuốc, điều chỉnh chế độ ăn uống và sinh hoạt có thể giúp giảm kích thích dạ dày và hỗ trợ quá trình hồi phục. Người bệnh viêm loét bờ cong nhỏ nên duy trì những thói quen sau:

Chia nhỏ các bữa ăn và cố gắng ăn đúng giờ.
Ưu tiên thức ăn mềm, dễ tiêu như cháo, súp, thực phẩm hấp hoặc luộc.
Bổ sung rau xanh và thực phẩm giàu chất xơ phù hợp với khả năng dung nạp.
Không để dạ dày quá đói hoặc ăn quá no.
Hạn chế đồ ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ và thực phẩm có tính axit nếu làm tăng triệu chứng.
Tránh rượu bia, thuốc lá và đồ uống có gas.
Hạn chế thức khuya, ngủ đủ và duy trì tinh thần thoải mái.
Luyện tập nhẹ nhàng, phù hợp với thể trạng.
Không tự ý sử dụng thuốc giảm đau, chống viêm NSAIDs. Nếu cần dùng thuốc để điều trị bệnh lý khác, nên trao đổi với bác sĩ để được lựa chọn và hướng dẫn sử dụng phù hợp.

Viêm loét bờ cong nhỏ có thể gây đau thượng vị, khó chịu và ảnh hưởng đến sinh hoạt nếu kéo dài. Đặc biệt, ổ loét không được điều trị phù hợp có thể dẫn đến xuất huyết, thủng dạ dày hoặc các biến chứng khác. Vì vậy, khi xuất hiện triệu chứng kéo dài hoặc bất thường, người bệnh nên thăm khám để xác định nguyên nhân và điều trị sớm, hạn chế nguy cơ biến chứng.