Đau đầu sau gáy là bệnh gì? Khi nào cần thăm khám?

Đau nhức vùng sau gáy không đơn thuần là biểu hiện của tình trạng mỏi cơ do làm việc quá sức hoặc ngồi sai tư thế. Đây còn có thể là dấu hiệu của thoái hóa đốt sống cổ, đau dây thần kinh chẩm, tăng huyết áp hoặc một số bệnh lý nguy hiểm khác. Vậy đau đầu sau gáy là bệnh gì, triệu chứng nào cần chú ý và cách điều trị ra sao? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về tình trạng này.

1. Đau đầu sau gáy là bệnh gì? Giải đáp thắc mắc

Đau đầu sau gáy là tình trạng xuất hiện những cơn đau ở vùng phía sau đầu, cổ và gáy. Cơn đau khu trú tại một vị trí hoặc lan xuống hai bên vai, thái dương với mức độ từ nhẹ đến dữ dội. Vậy đau đầu sau gáy là bệnh gì? Đây có thể là biểu hiện của tình trạng căng cơ, rối loạn thần kinh hoặc các bệnh lý liên quan đến cột sống cổ.

Ngoài cảm giác đau nhức, người bệnh đôi khi còn gặp các triệu chứng như chóng mặt, buồn nôn, mất ngủ, sợ ánh sáng hoặc rối loạn cảm giác. Tình trạng này có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, trong đó tỷ lệ mắc đau nửa đầu sau gáy ở nữ cam hơn nam. Vì vậy người bệnh không nên chủ quan, đặc biệt khi cơn đau kéo dài, tái phát thường xuyên hoặc ngày càng nghiêm trọng.

2. Đau đầu sau gáy có thể liên quan đến những bệnh nào?

Đau đầu sau gáy có thể xuất phát từ những thói quen sinh hoạt, tư thế làm việc không phù hợp hoặc là dấu hiệu cảnh báo một số bệnh lý. Vậy đau đầu sau gáy là bệnh gì và thường liên quan đến những vấn đề sức khỏe nào?

• Bệnh lý cột sống cổ: Các vấn đề như thoái hoá đốt sống cổ, thoát vị đĩa đệm hoặc gai đốt sống cổ có thể gây ra tình trạng đau đầu sau gáy. Người bệnh cảm thấy đau nhức vùng cổ, gáy rồi lan lên phía sau đầu, đôi khi lan xuống vai và cánh tay. Tình trạng đau đầu sau gáy và cổ có thể đi kèm cứng cổ, hạn chế vận động hoặc cảm giác đau nhói như điện giật.

• Đau đầu do tăng huyết áp: Huyết áp tăng cao đột ngột có thể gây đau đầu, trong đó có cảm giác đau vùng sau gáy, đầu căng tức hoặc bị bó chặt. Nếu cơn đau đi kèm hoa mắt, chóng mặt, nhìn mờ hoặc đau ngực, người bệnh cần kiểm tra huyết áp và thăm khám sớm.

• Tăng áp lực nội sọ: Khi áp lực bên trong hộp sọ tăng, người bệnh có thể xuất hiện những cơn đau đầu dữ dội, đôi khi tập trung ở vùng sau đầu. Các triệu chứng đi kèm thường gặp gồm buồn nôn, nôn, sợ ánh sáng và rối loạn ý thức.

• Viêm màng não và xuất huyết dưới nhện: Đây là những bệnh lý nguy hiểm có thể gây đau đầu dữ dội kèm cứng gáy, đau mỏi cổ và buồn nôn. Đặc biệt, cơn đau đầu xuất hiện đột ngột, dữ dội bất thường cần được cấp cứu ngay.

• Nhiễm virus: Một số bệnh do virus như cúm, sốt siêu vi hoặc sốt xuất huyết cũng gây đau đầu, đau mỏi cơ và vùng cổ gáy. Ngoài ra, người bệnh còn có thêm biểu hiện sốt, mệt mỏi, đau nhức toàn thân.

• Bệnh lý vùng hố sau của não: Các tổn thương như khối u hoặc xuất huyết ở hố sau gây đau vùng phía sau đầu. Tùy vị trí và mức độ tổn thương, người bệnh còn xuất hiện thêm các dấu hiệu thần kinh như mất thăng bằng, chóng mặt hoặc rối loạn vận động.

• Ngoài các bệnh lý trên, đau đầu sau gáy còn liên quan đến căng cơ do ngồi sai tư thế, cúi đầu lâu, mang vác vật nặng hoặc căng thẳng kéo dài. Người bệnh nên chú ý theo dõi triệu chứng, đặc biệt khi xuất hiện đau đầu kèm hoa mắt, chóng mặt hoặc cơn đau kéo dài, tái phát nhiều lần để kịp thời thăm khám chuyên khoa.

3. Khi nào đau đầu sau gáy trở nên nguy hiểm?

Không phải mọi trường hợp đau đầu sau gáy đều nguy hiểm. Tuy nhiên, người bệnh cần đặc biệt chú ý nếu cơn đau xuất hiện với cường độ mạnh, kéo dài, ngày càng nghiêm trọng hoặc đi kèm các triệu chứng bất thường như:

• Đau đầu dữ dội, đột ngột: Cơn đau xuất hiện bất ngờ và ngày càng dữ dội dù đã sử dụng thuốc giảm đau.

• Đau ngày càng tăng: Tần suất xuất hiện nhiều hơn, mức độ đau tăng dần hoặc thường xuyên tái phát.

• Co giật, tê yếu tay chân: Người bệnh có biểu hiện tê bì, yếu hoặc liệt một bên cơ thể, nói khó, nói ngọng.

• Sốt cao, cứng gáy: Đau đầu kèm sốt, cứng cổ, buồn nôn hoặc nôn có thể liên quan đến tình trạng nhiễm trùng thần kinh.

• Rối loạn thị giác và ý thức: Nhìn mờ, nhìn đôi, mất thăng bằng, lú lẫn, giảm tỉnh táo hoặc ngất.

• Nhạy cảm với ánh sáng và âm thanh: Người bệnh cảm thấy khó chịu khi tiếp xúc với ánh sáng mạnh hoặc tiếng động lớn, đặc biệt khi triệu chứng đi kèm đau đầu dữ dội và buồn nôn.

Đặc biệt, nếu xuất hiện cơn đau đột ngột, dữ dội chưa từng gặp trước đây, kèm co giật, yếu liệt, nói khó hoặc rối loạn ý thức, người bệnh cần được cấp cứu ngay. Đây là những dấu hiệu đau đầu bất thường cần cấp cứu, có thể liên quan đến xuất huyết não, đột quỵ hoặc các bệnh lý thần kinh nghiêm trọng.

4. Chẩn đoán và điều trị đau đầu sau gáy như thế nào?

Để xác định nguyên nhân gây đau đầu sau gáy, bác sĩ sẽ hỏi về vị trí, mức độ đau, thời gian xuất hiện và các triệu chứng đi kèm. Sau đó, tuỳ tình trạng cụ thể người bệnh sẽ được chỉ định thêm các phương pháp chẩn đoán:

• Khám lâm sàng: Đo huyết áp, kiểm tra phản xạ thần kinh, khả năng vận động cổ và tình trạng cứng gáy.

• Xét nghiệm máu: Đau đầu có cần xét nghiệm máu không? Thông thường, chỉ định này chỉ được đưa ra khi bác sĩ nhận thấy có dấu hiệu nhiễm trùng, viêm hoặc cần đánh giá các chỉ số sinh hoá nghi ngờ bệnh lý liên quan.

• Chẩn đoán hình ảnh: Chụp X-quang cột sống cổ giúp kiểm tra cấu trúc xương. Chụp cộng hưởng từ (MRI) não hoặc cột sống cổ có thể được chỉ định để phát hiện các tổn thương, bất thường liên quan.

• Đo điện cơ: Thực hiện khi nghi ngờ tổn thương rễ thần kinh hoặc dây thần kinh vùng cổ.

Khi đã có đầy đủ kết quả khám lâm sàng và cận lâm sàng, bác sĩ sẽ dựa vào đó để lên phương án điều trị cụ thể. Bao gồm:

• Dùng thuốc: Tuỳ vào nguyên nhân, người bệnh được bác sĩ chỉ định thuốc giảm đau, thuốc kháng viêm không steroid (NSAID), thuốc giãn cơ khi có tình trạng co cứng cơ cổ gáy hoặc thuốc điều trị đau dây thần kinh.

• Vật lý trị liệu và phục hồi chức năng: Các phương pháp như chườm ấm, chườm lạnh, xoa bóp nhẹ nhàng và tập kéo giãn vùng cổ giúp giảm căng cơ, cải thiện khả năng vận động. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm các bài tập phục hồi chức năng hoặc trị liệu thần kinh cột sống phù hợp.

• Điều chỉnh lối sống và tư thế sinh hoạt: Duy trì tư thế ngồi đúng, hạn chế cúi đầu quá lâu sau khi sử dụng điện thoại hoặc máy tính. Đồng thời thực hiện ngủ đủ giấc, nghỉ ngơi hợp lý, tránh mang vác vật nặng và kiểm soát căng thẳng để hạn chế tình trạng co cứng cơ vùng cổ gáy.

Để biết chính xác đau đầu sau gáy là bệnh gì, người bệnh cần được bác sĩ thăm khám và thực hiện các xét nghiệm cần thiết khi có chỉ định. Tùy nguyên nhân, phương pháp điều trị có thể bao gồm sử dụng thuốc, vật lý trị liệu hoặc điều chỉnh thói quen sinh hoạt. Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc giảm đau kéo dài, đặc biệt khi cơn đau ngày càng nghiêm trọng hoặc đi kèm các triệu chứng bất thường.