Đặt vòng tránh thai là gì? Có đau và an toàn không?

Đặt vòng tránh thai là một trong những phương pháp ngừa thai được nhiều phụ nữ lựa chọn nhờ hiệu quả cao và có thể sử dụng trong thời gian dài. Dù vậy, không ít người vẫn lo lắng đặt vòng tránh thai thực hiện như thế nào, có gây đau hay ảnh hưởng đến sức khỏe không. Những thông tin dưới đây sẽ giúp bạn đọc giải đáp rõ hơn về phương pháp này và các vấn đề cần lưu ý khi đặt vòng.

1. Đặt vòng tránh thai là gì?

Đặt vòng tránh thai là phương pháp ngừa thai bằng cách đưa một dụng cụ nhỏ vào bên trong tử cung. Dụng cụ này còn được gọi là IUD (Intrauterine Device) và thuộc nhóm biện pháp tránh thai có tác dụng lâu dài nhưng có thể tháo ra để khôi phục khả năng sinh sản.

Hiện nay, vòng tránh thai chủ yếu gồm 2 loại:

Vòng tránh thai bằng đồng: Không chứa hormone. Đồng được giải phóng trong tử cung, làm thay đổi môi trường tại đây, ảnh hưởng đến khả năng di chuyển và thụ tinh của tinh trùng, đồng thời tạo điều kiện không thuận lợi cho trứng đã thụ tinh làm tổ.
Vòng tránh thai nội tiết: Làm từ nhựa và giải phóng hormone progestogen, thường là levonorgestrel. Hormone này làm đặc chất nhầy cổ tử cung, khiến tinh trùng khó tiếp cận trứng, đồng thời làm mỏng niêm mạc tử cung và có thể ức chế rụng trứng ở một số người.

Cả hai loại đều có hiệu quả tránh thai cao và thời gian sử dụng kéo dài, tùy từng sản phẩm. Việc đặt vòng tránh thai cần được thực hiện bởi bác sĩ hoặc nhân viên y tế có chuyên môn để đảm bảo dụng cụ được đưa vào đúng vị trí và phù hợp với tình trạng sức khỏe của người sử dụng.

Khác với vòng đặt âm đạo, IUD được đặt bên trong tử cung, không phải trong âm đạo. Vòng đặt âm đạo là một phương pháp tránh thai nội tiết khác, sử dụng một vòng mềm đặt trong âm đạo và giải phóng hormone estrogen cùng progestin.

*Vòng tránh thai được đặt bên trong tử cung để ngừa thai*

2. Đặt vòng tránh thai có an toàn không?

Đặt vòng tránh thai có an toàn không là băn khoăn phổ biến của nhiều phụ nữ trước khi lựa chọn phương pháp này. Nhìn chung, vòng tránh thai là biện pháp ngừa thai có hiệu quả cao, có thể sử dụng lâu dài và khả năng mang thai thường được phục hồi nhanh sau khi tháo vòng. Tuy nhiên, phương pháp này vẫn có thể gây một số tác dụng phụ hoặc biến chứng, vì vậy cần được thực hiện và theo dõi bởi nhân viên y tế có chuyên môn.

Về hiệu quả, vòng tránh thai có thể đạt khoảng 97 – 99% và duy trì tác dụng trong nhiều năm, tùy loại vòng. Vòng có thể tháo ra bất cứ lúc nào khi có nhu cầu mang thai hoặc thay đổi phương pháp tránh thai. Với vòng tránh thai nội tiết, một số người còn có thể giảm lượng máu kinh, đau bụng kinh và các triệu chứng liên quan đến lạc nội mạc tử cung.

Sau khi đặt vòng tránh thai, bạn có thể gặp đau bụng, co thắt hoặc chảy máu trong vài ngày. Trong những tháng đầu, một số trường hợp có thể bị rong huyết, ra khí hư nhiều hơn hoặc đau lưng, đau bụng; các triệu chứng này thường giảm dần khi cơ thể thích nghi. Vòng cũng có khả năng bị tuột hoặc rơi ra ngoài, đặc biệt trong thời gian đầu sau đặt.

Một số biến chứng hiếm gặp nhưng cần lưu ý gồm nhiễm trùng vùng chậu và thủng tử cung trong quá trình đặt vòng. Nguy cơ thủng tử cung có thể cao hơn khi đặt ngay sau sinh hoặc ở người đang cho con bú. Ngoài ra, vòng tránh thai không bảo vệ khỏi các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Việc đặt vòng tránh thai có tốt không còn phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, nhu cầu tránh thai và loại vòng được lựa chọn. Trước khi đặt, nên được bác sĩ thăm khám để đánh giá các yếu tố như bệnh lý tử cung, nhiễm trùng vùng chậu, tình trạng chảy máu bất thường và những bệnh lý khác có thể ảnh hưởng đến việc sử dụng vòng.

3. Đặt vòng tránh thai có đau không?

Đặt vòng tránh thai có đau không? Đây là vấn đề khiến nhiều phụ nữ lo lắng trước khi thực hiện thủ thuật. Thực tế, trong lúc đặt vòng tránh thai, bạn có thể cảm thấy tức nặng bụng dưới, co thắt tử cung tương tự đau bụng kinh hoặc hơi đau nhói khi vòng đi qua cổ tử cung. Cảm giác này thường chỉ kéo dài trong thời gian ngắn và giảm dần sau khi thủ thuật hoàn tất.

*Đặt vòng tránh thai có thể gây đau nhẹ hoặc co thắt bụng dưới*

3.1. Cảm giác đau khi đặt vòng tránh thai như thế nào?

Quá trình đặt vòng thường diễn ra khá nhanh. Bác sĩ sử dụng dụng cụ chuyên dụng để tiếp cận cổ tử cung, sau đó đưa vòng vào vị trí bên trong tử cung. Khi vòng đi qua cổ tử cung, một số người có thể thấy khó chịu, căng tức hoặc đau nhẹ trong vài giây đến vài phút.

Mức độ khó chịu không giống nhau ở mỗi người và có thể chịu ảnh hưởng bởi ngưỡng chịu đau, độ nhạy cảm của cổ tử cung, tình trạng phụ khoa cũng như kinh nghiệm của người thực hiện. Phụ nữ chưa từng sinh con có thể cảm nhận rõ hơn do cổ tử cung thường ít giãn hơn; trong khi người đã từng sinh thường có thể ít khó chịu hơn.

3.2. Đặt vòng tránh thai có đau kéo dài không?

Sau thủ thuật, một số người có thể tiếp tục bị đau bụng dưới hoặc co thắt nhẹ trong thời gian ngắn. Những triệu chứng này thường giảm dần khi cơ thể thích nghi với vòng. Nếu đau kéo dài, mức độ tăng lên hoặc kèm theo những biểu hiện bất thường, nên quay lại cơ sở y tế để được kiểm tra và xác định nguyên nhân.

Để quá trình đặt vòng tránh thai thuận lợi hơn, bạn nên khám phụ khoa trước thủ thuật, giữ tâm lý thoải mái và thực hiện đúng hướng dẫn của bác sĩ. Việc lựa chọn cơ sở y tế có nhân viên được đào tạo và thực hiện đúng kỹ thuật cũng giúp hạn chế cảm giác khó chịu và các biến chứng không mong muốn.

4. Thời điểm nào thích hợp nhất để đặt vòng tránh thai?

Thời điểm đặt vòng tránh thai có thể linh hoạt, miễn là bác sĩ xác định người phụ nữ không mang thai. Vòng có thể được đặt vào bất kỳ thời điểm nào trong chu kỳ kinh hoặc sau khi sạch kinh. Một số thời điểm thường được lựa chọn gồm:

Sau sinh khoảng 6 tuần: Có thể đặt vòng mà không nhất thiết phải chờ kinh nguyệt trở lại.
Trong thời gian cho con bú: Nếu đã nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ khoảng 6 tháng và chưa có kinh trở lại, có thể được xem xét đặt vòng sau khi bác sĩ đánh giá phù hợp.
Sau khi hút thai: Vòng có thể được đặt ngay sau thủ thuật nếu không có chống chỉ định và bác sĩ xác định việc đặt vòng an toàn.
Bất kỳ thời điểm nào trong chu kỳ: Có thể thực hiện nếu đã loại trừ khả năng mang thai và không có vấn đề sức khỏe cản trở việc đặt vòng.

Ngược lại, cần trì hoãn hoặc không đặt vòng trong một số trường hợp như đang mang thai hoặc nghi ngờ mang thai, viêm nhiễm cấp tính ở cổ tử cung hay tử cung, chảy máu âm đạo chưa rõ nguyên nhân. Một số bệnh lý hoặc bất thường tại tử cung cũng cần được bác sĩ đánh giá trước khi quyết định sử dụng phương pháp này.

5. Quy trình đặt vòng tránh thai diễn ra thế nào?

Quy trình đặt vòng tránh thai thường được thực hiện tại cơ sở y tế và diễn ra trong thời gian ngắn. Trước khi đặt, bác sĩ sẽ thăm khám để đánh giá tình trạng sức khỏe, loại trừ khả năng mang thai và kiểm tra vùng chậu nhằm đảm bảo vòng có thể được đặt an toàn.

*Bác sĩ tư vấn quy trình đặt vòng tránh thai*

5.1. Trước khi đặt vòng tránh thai

Bác sĩ sẽ hỏi về tình trạng sức khỏe, thực hiện khám phụ khoa và thăm khám vùng chậu để đánh giá tử cung. Tùy trường hợp, người phụ nữ có thể được kiểm tra thai hoặc sàng lọc các bệnh lây truyền qua đường tình dục trước khi thực hiện thủ thuật. Nếu đang có nhiễm trùng phụ khoa hoặc vấn đề sức khỏe không phù hợp, bác sĩ có thể yêu cầu điều trị trước khi đặt vòng.

5.2. Trong khi đặt vòng tránh thai

Quy trình đặt vòng thường gồm các bước chính:

Đặt mỏ vịt: Bác sĩ đưa mỏ vịt vào âm đạo để quan sát và tiếp cận cổ tử cung, sau đó vệ sinh, sát khuẩn vùng âm đạo và cổ tử cung.
Đánh giá tử cung: Bác sĩ xác định vị trí, kích thước và hướng của tử cung; có thể sử dụng dụng cụ chuyên dụng để giữ cổ tử cung và đo độ sâu buồng tử cung.
Đưa vòng vào tử cung: Vòng tránh thai được gấp lại và đặt trong một ống đưa vòng. Ống được đưa qua cổ tử cung vào buồng tử cung, sau đó vòng được đẩy ra và bung mở đúng vị trí.
Cắt dây vòng: Sau khi vòng nằm trong tử cung, bác sĩ rút ống đưa vòng và cắt dây vòng với độ dài phù hợp để có thể kiểm tra khi cần.

Trong quá trình thực hiện, người đặt vòng có thể cảm thấy co thắt, đau bụng dưới, chóng mặt hoặc choáng trong thời gian ngắn. Sau thủ thuật, có thể xuất hiện chảy máu nhẹ hoặc đau bụng nhẹ.

5.3. Sau khi đặt vòng tránh thai

Sau khi đặt, người phụ nữ cần theo dõi tình trạng đau bụng và chảy máu. Bác sĩ có thể hẹn tái khám sau khoảng một tháng để kiểm tra vị trí của vòng và phát hiện sớm dấu hiệu nhiễm trùng.

Một số trường hợp được hướng dẫn tự kiểm tra dây vòng bằng cách đưa ngón tay sạch vào âm đạo để cảm nhận sợi dây ở cổ tử cung, nhưng không nên kéo dây vì có thể làm vòng bị xê dịch. Nếu không còn cảm nhận được dây, cảm thấy dây dài hơn hoặc sờ thấy một phần vòng, cần liên hệ cơ sở y tế để được kiểm tra.

Nếu xuất hiện chảy máu nhiều, đau vùng chậu kéo dài, sốt, khí hư bất thường hoặc có mùi hôi, người đặt vòng nên đi khám sớm để được đánh giá.

Đặt vòng tránh thai là phương pháp ngừa thai có hiệu quả cao, thời gian sử dụng lâu dài và khả năng mang thai có thể trở lại nhanh sau khi tháo vòng. Để đảm bảo an toàn, chị em nên được khám và tư vấn trước khi thực hiện, đồng thời tái khám theo hướng dẫn để kiểm tra vị trí vòng và tình trạng sức khỏe. Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Thu Cúc TCI có dịch vụ khám sản phụ khoa, giúp chị em được bác sĩ đánh giá tình trạng sức khỏe và tư vấn phương pháp tránh thai phù hợp với nhu cầu.