Chỉ số axit uric bao nhiêu là bị gout?

Chỉ số axit uric trong máu là một trong những yếu tố quan trọng phản ánh nguy cơ mắc bệnh gout – một bệnh lý rối loạn chuyển hóa đang ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, không phải cứ axit uric tăng cao là chắc chắn bị gout, và cũng không phải ai mắc gout cũng có chỉ số axit uric giống nhau. Vậy chỉ số axit uric bao nhiêu là bị gout, ngưỡng nào cần đặc biệt lưu ý và khi nào nên đi khám để phòng biến chứng khớp và thận? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu đúng và đầy đủ.

1. Chỉ số xét nghiệm axit uric là gì?

Acid uric là một sản phẩm chuyển hóa tự nhiên, hình thành khi cơ thể phân hủy các hợp chất chứa purin. Chất này có đặc tính chống oxy hóa, tồn tại trong máu, sau đó được vận chuyển đến thận và đào thải ra ngoài thông qua nước tiểu. Khi lượng purin đưa vào vượt quá khả năng chuyển hóa và thải trừ của cơ thể, acid uric sẽ tăng cao và tích tụ kéo dài.

Nồng độ acid uric dư thừa có thể dẫn đến sự kết tinh của muối urat, đặc biệt tại các khớp và đường tiết niệu. Quá trình này làm tăng nguy cơ hình thành sỏi urat cũng như khởi phát bệnh gout. Ở người mắc gout, chỉ số acid uric trong máu kết hợp với các biểu hiện lâm sàng đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá mức độ tiến triển và giai đoạn bệnh. Sự lắng đọng tinh thể urat tại khớp chính là nguyên nhân gây viêm, sưng và những cơn đau đặc trưng của gout.

2. Chỉ số acid uric bao nhiêu là bình thường?

Giá trị acid uric trong máu có thể dao động tùy theo kỹ thuật xét nghiệm, đơn vị đo lường cũng như đặc điểm sinh lý của từng người. Vì vậy, để xác định mức chỉ số acid uric bình thường hay không, cần đối chiếu kết quả xét nghiệm với ngưỡng tham chiếu tương ứng.

Khi xét nghiệm được tính theo đơn vị mg/dL, mức acid uric được xem là bình thường thường nằm trong các khoảng sau:

• Trẻ từ 0 – 10 tuổi: 1,9 – 5,4 mg/dL
• Thanh thiếu niên từ 10 – 18 tuổi: 3,5 – 7,3 mg/dL

Người trưởng thành từ 18 tuổi trở lên:

• Nam giới: 3,6 – 8,4 mg/dL
• Nữ giới: 2,9 – 7,5 mg/dL

Các giá trị này mang tính tham khảo và có thể thay đổi nhẹ giữa các phòng xét nghiệm. Việc đánh giá nguy cơ gout không chỉ dựa trên con số acid uric đơn lẻ mà cần kết hợp thêm triệu chứng lâm sàng và các yếu tố nguy cơ liên quan.

3. Acid uric tăng bao nhiêu thì được coi là gout?

Chỉ số acid uric là một trong những yếu tố quan trọng hỗ trợ chẩn đoán bệnh gout. Vậy chỉ số axit uric bao nhiêu là nguy hiểm? Theo khuyến cáo y khoa, khi nồng độ acid uric trong máu vượt ngưỡng 10 mg/dL, nguy cơ xuất hiện các cơn gout cấp sẽ tăng rõ rệt và đây cũng là mốc thường được sử dụng trong đánh giá cận lâm sàng.

Tuy nhiên, mức độ biểu hiện bệnh không hoàn toàn tỷ lệ thuận với chỉ số acid uric. Trên thực tế, có những trường hợp acid uric tăng cao trên 12 mg/dL nhưng vẫn chưa xuất hiện triệu chứng gout, trong khi một số người chỉ tăng nhẹ đã có cơn đau khớp điển hình. Điều này phụ thuộc nhiều vào cơ địa và khả năng đáp ứng viêm của từng cá nhân.

Với những trường hợp acid uric dao động trong khoảng 7 – 9 mg/dL và chưa có dấu hiệu gout rõ ràng, nguyên nhân thường liên quan đến thuốc đang sử dụng, chế độ ăn uống hoặc lối sống. Khi điều chỉnh hợp lý các yếu tố này, chỉ số acid uric có thể trở về mức an toàn mà chưa cần can thiệp điều trị đặc hiệu.

Nếu nghi ngờ tăng acid uric hoặc lo lắng về nguy cơ gout, người bệnh nên thăm khám chuyên khoa để thực hiện xét nghiệm cần thiết. Việc đánh giá không chỉ dựa trên chỉ số acid uric mà còn cần xác định tình trạng lắng đọng tinh thể urat tại khớp nhằm chẩn đoán chính xác và có hướng xử trí phù hợp.

4. Axit uric cao có chắc chắn là bị gout không?

Không phải mọi trường hợp tăng acid uric trong máu đều được chẩn đoán là bệnh gout. Trên thực tế, đây là một hiểu lầm khá phổ biến. Gout chỉ được xác định khi nồng độ acid uric tăng cao kết hợp với sự lắng đọng tinh thể urat tại khớp hoặc mô xung quanh, gây ra các biểu hiện tổn thương và viêm khớp đặc trưng.

Vì vậy, việc phát hiện acid uric máu tăng đơn thuần chưa đủ cơ sở để kết luận mắc gout. Để chẩn đoán chính xác, người bệnh cần được thăm khám chuyên khoa và thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng cần thiết, như đánh giá hình ảnh khớp hoặc tìm tinh thể urat, nhằm đối chiếu với các tiêu chuẩn chẩn đoán hiện hành và đưa ra kết luận phù hợp.

Có thể thấy, chỉ số axit uric tăng cao là yếu tố nguy cơ quan trọng nhưng chưa đủ để khẳng định mắc bệnh gout. Việc chẩn đoán gout cần dựa trên sự kết hợp giữa nồng độ axit uric, biểu hiện lâm sàng và các xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu. Đặc biệt, khi xuất hiện các dấu hiệu sớm như đau, sưng khớp tái diễn, đau khớp bàn ngón chân cái hoặc tiền sử axit uric cao, người bệnh không nên chủ quan.

Chủ động thăm khám sớm giúp đánh giá nguy cơ mắc gout, phát hiện lắng đọng tinh thể urat và kiểm soát bệnh hiệu quả ngay từ giai đoạn đầu. Hiện nay, các gói khám sức khỏe tổng quát tại TCI được thiết kế khoa học, hỗ trợ xét nghiệm axit uric, đánh giá chức năng thận – chuyển hóa và tư vấn chuyên sâu bởi bác sĩ giàu kinh nghiệm. Việc kiểm tra định kỳ, đặc biệt khi chớm có dấu hiệu gout, không chỉ giúp phòng ngừa biến chứng khớp mạn tính mà còn bảo vệ sức khỏe lâu dài một cách chủ động và an toàn.