Bệnh suy giáp có phải mổ không?

Nhiều người khi được chẩn đoán rối loạn tuyến giáp thường lo lắng bệnh suy giáp có phải mổ không? Thực tế, suy giáp chủ yếu được kiểm soát bằng thuốc và theo dõi định kỳ, còn phẫu thuật chỉ áp dụng trong một số trường hợp rất đặc biệt. Hiểu đúng về phương pháp điều trị sẽ giúp người bệnh yên tâm và chủ động hơn trong quá trình chăm sóc sức khỏe.

1. Bệnh suy giáp có phải mổ không?

Suy giáp có nên mổ không là điều mà rất nhiều người bệnh lo lắng. Trong hầu hết các trường hợp, suy giáp không cần và cũng không nên phẫu thuật. Bản chất của suy giáp là tình trạng tuyến giáp sản xuất không đủ hormone cần thiết cho cơ thể, đây là rối loạn về nội tiết chứ không phải do khối u hay tổn thương cấu trúc cần can thiệp bằng dao kéo. Vì vậy, khi đặt câu hỏi “suy giáp có mổ được không?” thì về mặt điều trị thông thường, câu trả lời là không. Phẫu thuật không có vai trò cải thiện khả năng sản xuất hormone của tuyến giáp, nên không được xem là phương pháp điều trị tiêu chuẩn cho suy giáp đơn thuần.

Chỉ trong một số tình huống đặc biệt, khi suy giáp đi kèm các bệnh lý khác của tuyến giáp như bướu giáp lớn gây chèn ép, hoặc nghi ngờ ung thư tuyến giáp, bác sĩ mới cân nhắc phẫu thuật. Tuy nhiên, lúc này phẫu thuật nhằm xử lý bệnh lý đi kèm, chứ không phải để điều trị suy giáp.

2. Điều trị suy giáp chủ yếu bằng phương pháp nào?

Hiện nay, cách điều trị suy giáp chủ yếu là dùng liệu pháp hormone thay thế, trong đó levothyroxine (L-T4) là thuốc được sử dụng phổ biến nhất. Thuốc có tác dụng bổ sung lượng hormone tuyến giáp mà cơ thể đang thiếu và được đánh giá là an toàn, kể cả đối với phụ nữ mang thai. Trong quá trình điều trị, người bệnh sẽ được làm xét nghiệm máu định kỳ để bác sĩ điều chỉnh liều thuốc phù hợp, giúp đưa các chỉ số hormone trở về mức bình thường, hay còn gọi là trạng thái bình giáp.

Levothyroxine thường được uống mỗi ngày, tốt nhất vào buổi sáng khi bụng đói để thuốc hấp thu hiệu quả. Sau vài tuần dùng thuốc, các triệu chứng của suy giáp sẽ dần cải thiện. Khi tuân thủ đúng phác đồ và dùng thuốc đều đặn, đa số người bệnh có thể kiểm soát bệnh tốt, sinh hoạt và làm việc như người bình thường.

Tuy nhiên, việc điều trị thường cần duy trì lâu dài, thậm chí suốt đời. Người bệnh không nên tự ý giảm liều hoặc ngừng thuốc vì điều này có thể khiến bệnh nặng hơn và làm tăng nguy cơ biến chứng. Mục tiêu cuối cùng của điều trị suy giáp là duy trì trạng thái bình giáp ổn định và bảo vệ sức khỏe lâu dài.

3. Trường hợp nào bệnh suy giáp có thể phải mổ?

Phẫu thuật có thể được cân nhắc khi người bệnh suy giáp đồng thời mắc các bất thường về cấu trúc tuyến giáp. Trường hợp phổ biến nhất là bướu giáp phát triển lớn gây chèn ép các cơ quan xung quanh như thực quản hoặc khí quản, dẫn đến khó nuốt, khó thở hoặc cảm giác nặng, căng tức vùng cổ. Khi đó, việc cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ tuyến giáp có thể cần thiết để giải quyết tình trạng chèn ép.

Một tình huống khác bắt buộc phải phẫu thuật là khi phát hiện hoặc nghi ngờ ung thư tuyến giáp. Ở những bệnh nhân suy giáp có nhân giáp nghi ngờ ác tính qua siêu âm hoặc sinh thiết tế bào, phẫu thuật đóng vai trò quan trọng nhằm loại bỏ khối u và ngăn ngừa nguy cơ di căn. Trong trường hợp này, suy giáp không phải là chỉ định mổ, nhưng là bệnh lý đi kèm trong quá trình điều trị ngoại khoa.

Ngoài ra, một số nhân giáp lành tính nhưng có kích thước lớn, phát triển nhanh, gây khó chịu kéo dài hoặc ảnh hưởng rõ rệt đến thẩm mỹ vùng cổ cũng có thể là lý do để bác sĩ xem xét phẫu thuật. Quyết định mổ trong các trường hợp này thường dựa trên mức độ triệu chứng, tốc độ phát triển của nhân và mong muốn của người bệnh.

Trong những tình huống hiếm gặp hơn như viêm tuyến giáp mạn tính gây xơ hóa nặng, viêm tuyến giáp Riedel hoặc áp xe tuyến giáp không đáp ứng với điều trị nội khoa, phẫu thuật có thể được chỉ định nhằm xử lý biến chứng. Đây không phải là các trường hợp phổ biến nhưng vẫn cần được theo dõi và đánh giá kỹ bởi bác sĩ chuyên khoa.

Nhìn chung, suy giáp chỉ cần phẫu thuật khi đi kèm các bệnh lý hoặc biến chứng nghiêm trọng của tuyến giáp. Sau phẫu thuật, người bệnh thường phải tiếp tục điều trị hormone thay thế lâu dài để duy trì trạng thái bình giáp và đảm bảo sức khỏe ổn định.

4. Mổ tuyến giáp có làm khỏi suy giáp không?

Mổ tuyến giáp không phải là phương pháp giúp chữa khỏi suy giáp. Trên thực tế, phẫu thuật tuyến giáp thường không được chỉ định để điều trị suy giáp, mà chủ yếu áp dụng trong các trường hợp như ung thư tuyến giáp, bướu giáp lớn gây chèn ép, hoặc một số tình trạng cường giáp không đáp ứng điều trị nội khoa. Theo Mayo Clinic, mục tiêu của phẫu thuật là loại bỏ mô tuyến giáp bất thường, chứ không nhằm khôi phục chức năng sản xuất hormone của tuyến giáp.

Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ (American Thyroid Association) cũng khẳng định rằng đa số các trường hợp suy giáp được điều trị hiệu quả bằng thuốc hormone thay thế, không phải bằng phẫu thuật. Trong nhiều trường hợp, đặc biệt khi cắt bỏ toàn bộ tuyến giáp, người bệnh sẽ rơi vào tình trạng suy giáp vĩnh viễn do cơ thể không còn khả năng tự sản xuất hormone tuyến giáp. Khi đó, người bệnh bắt buộc phải sử dụng hormone tuyến giáp tổng hợp như levothyroxine suốt đời để duy trì trạng thái bình giáp. Đây là tình trạng suy giáp sau phẫu thuật, đã được ghi nhận là hậu quả phổ biến sau cắt tuyến giáp toàn phần.

Ngay cả trong trường hợp chỉ cắt một phần tuyến giáp, phần tuyến còn lại không phải lúc nào cũng hoạt động đủ tốt để bù đắp lượng hormone thiếu hụt. Một tỷ lệ không nhỏ người bệnh vẫn bị suy giáp sau mổ và cần dùng thuốc hormone lâu dài. Vì vậy, phẫu thuật tuyến giáp không được xem là biện pháp giúp khỏi suy giáp, mà ngược lại, còn có thể làm phát sinh hoặc làm nặng thêm tình trạng suy giáp.

5. Cách sống chung và kiểm soát suy giáp không cần mổ

Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn nhưng suy giáp có thể được kiểm soát ổn định và sống chung lâu dài nếu tuân theo kế hoạch điều trị và lối sống phù hợp như:

• Dùng levothyroxine đúng chỉ định giúp bù hormone tuyến giáp thiếu hụt và kiểm soát suy giáp ổn định.
• Uống thuốc đều đặn vào buổi sáng khi bụng đói để đảm bảo hấp thu thuốc tốt nhất.
• Tái khám và xét nghiệm TSH định kỳ để bác sĩ điều chỉnh liều thuốc phù hợp theo từng giai đoạn.
• Duy trì chế độ ăn uống cân đối, đủ chất giúp hỗ trợ sức khỏe tổng thể và giảm triệu chứng suy giáp.
• Bổ sung i-ốt, selenium, kẽm hợp lý theo tư vấn y tế để hỗ trợ chức năng tuyến giáp.
• Tập thể dục nhẹ nhàng, đều đặn như đi bộ hoặc yoga để giảm mệt mỏi và kiểm soát cân nặng.
• Ngủ đủ giấc và hạn chế căng thẳng vì stress kéo dài có thể làm nặng thêm các triệu chứng suy giáp.
• Theo dõi các dấu hiệu bất thường của cơ thể và trao đổi sớm với bác sĩ để tránh biến chứng.

Phần lớn người bệnh hoàn toàn có thể kiểm soát và sống chung với suy giáp lâu dài mà không cần phẫu thuật nếu tuân thủ điều trị và chăm sóc sức khỏe đúng cách.

Tóm lại, suy giáp là bệnh lý nội tiết có thể kiểm soát tốt nếu được chẩn đoán sớm và điều trị đúng cách, chủ yếu bằng thuốc hormone thay thế và theo dõi định kỳ. Phần lớn người bệnh không cần can thiệp phẫu thuật, trừ một số trường hợp đặc biệt có chỉ định rõ ràng từ bác sĩ chuyên khoa. Vì vậy, thay vì quá lo lắng bệnh suy giáp có phải mổ không, người bệnh nên tập trung tuân thủ phác đồ điều trị, tái khám đều đặn và trao đổi trực tiếp với bác sĩ để đạt hiệu quả lâu dài và an toàn.