Sỏi ống mật chủ và phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ

Tại Việt Nam hiện nay, sỏi ống mật chủ chiếm khoảng 50-60% tổng số các ca bệnh sỏi mật. Mặc dù là bệnh khá phổ biến nhưng nếu không có phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ phù hợp, bệnh có thể tái phát lại nhiều lần hoặc gây ra các biến chứng nguy hiểm.

1.Sỏi ống mật chủ là gì?

Sỏi ống mật chủ hay sỏi đường mật ngoài gan là một khối rắn xuất hiện tại ống mật chủ.  Sỏi được hình thành do tình trạng quá bão hòa của 1 trong 3 thành phần trong dịch mật là cholesterol, sắc túi mật và muối canxi. Sỏi có thể được hiện diện ở nhiều vị trí như ống dẫn dịch mật trực tiếp từ gan hoặc ống dẫn mật từ túi mật xuống ống tiêu hóa. Số lượng và kích thước sỏi ống mật chủ là khác nhau tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của người bệnh. Trong quá trình tồn tại và phát triển, sỏi sẽ làm giảm dịch mật xuống ruột non hoặc gây tắc nghẽn đường mật. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ gây những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng.

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ phụ thuộc vào kích thước và trình trạng sức khỏe của người bệnh

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ phụ thuộc vào kích thước và trình trạng sức khỏe của người bệnh.

2. Nguyên nhân hình thành sỏi ống mật chủ

Sỏi ống mật chủ được hình thành qua ba con đường chính:

  • Sỏi ống mật chủ nguyên phát: là sỏi tích tụ và hình thành ngay trong đường ống mật (thường là sỏi sắc tố nâu).
  • Sỏi từ túi mật di chuyển vào ống mật chủ (sỏi cholesterol).
  • Sỏi từ hệ thống đường dẫn mật trong gan rơi xuống ống mật.

Nguyên nhân chính hình thành sỏi sắc tố là do nhiễm khuẩn, nhiễm ký sinh trùng. Vi khuẩn sinh sôi, phát triển và tấn công gây tổn thương thành đường mật, làm đảo lộn cấu trúc mật. Các tế bào viêm loét bong vào dịch mật, làm kết tủa một số thành phần của dịch mật và hình thành sỏi. Trường hợp khác là ký sinh trùng đường ruột mang theo trứng hoặc để lại các mảnh vỏ xác kết thành nhân sỏi cho các bilirubin bám vào.

Ngoài ra, sự chênh lệch hoặc rối loạn các thành phần trong dịch mật hoặc hậu quả của một số bệnh lý khác làm ảnh hưởng đến chức năng của gan cũng có thể gây nên sỏi trong ống mật chủ.

Một số nguy cơ khác có thể khiến sỏi ống mật chủ gia tăng và phát triển là:

  • Người từng mắc bệnh sỏi mật hoặc các bệnh lý về túi mật.
  • Người bị béo phì, thừa cân. Thường xuyên tiêu thụ các loại thực phẩm giàu chất béo.
  • Phụ nữ đang mang thai.
  • Người ăn chay dài ngày hoặc giảm cân nhanh chóng, lười vận động.
  • Do di truyền.
  • Yếu tố khác: tuổi, giới tính, dân tộc.

3. Biểu hiện sỏi ống mật chủ

Những triệu chứng ban đầu của sỏi ống mật chủ thường diễn ra âm thầm và chưa rõ ràng. Phần đông người bệnh chỉ tình cờ phát hiện có sỏi khi khám sức khỏe định kỳ. Tuy nhiên khi sỏi làm tắc nghẽn đường mật sẽ gây ra những triệu chứng sau:

  • Đau vùng hạ sườn phải: cơn đau xuất hiện đột ngột, dữ dội và kéo dài 2-3 giờ. Sau đó đau lan lên vai phải hoặc ra sau lưng. Mức độ đau tăng mạnh sau khi ăn no hoặc ăn nhiều dầu mỡ. Nguyên nhân là do sự di chuyển của sỏi mật hay do tăng nhu động túi mật, tăng co bóp ống mặt hoặc tăng áp lực đường mật.
  • Sốt:  tình trạng này xảy ra là do dịch mật bị ứ trệ, vi khuẩn phát triển nhanh tiết ra độc tố xâm nhập vào máu. Người bệnh sốt cao 39-40 °C kèm theo rét run và vã mồ hôi. Sốt xảy đồng thời hoặc vài giờ sau khi đau.
  • Vàng da và niêm mạc mắt: đây là triệu chứng xuất hiện muộn nhất. Khoảng sau 24-48 giờ khi xuất hiện 2 triệu chứng trên. Do dịch mật bị tắc nghẽn đọng lại ở gan. Sắc tố mật ngấm vào máu nên da và giác mạc mắt có màu vàng.
  • Ba triệu chứng đau, sốt và vàng da diễn ra theo trình tự thời gian là đặc điểm đặc trưng của sỏi ống mật chủ.
  • Một số triệu chứng khác: buồn nôn và nôn, nước tiểu ít và có màu vàng đậm, phân bạc màu, ngứa ngoài da…

4. Biến chứng sỏi ống mật chủ

Sỏi ống mật chủ nếu không được điều trị có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm:

  • Thấm mật phúc mạc – viêm phúc mạc mật: do dịch mật ứ đọng làm ống mật chủ bị giãn quá độ. Đồng thời khiến mật thấm vào phúc mạc nặng gây viêm phúc mạc mật.
  • Viêm mủ đường mật, áp xe đường mật: do ứ trệ mật và nhiễm trùng mật gây nên. Dịch mật thối đen và có mủ. Sau đó có thể hình thành nhiều ổ áp xe nhỏ rải rác.
  • Chảy máu đường mật: do sỏi và áp xe gây tổn thương làm loét đường mật.
  • Một số biến chứng ít gặp khác: viêm tụy cấp, viêm thận cấp, xơ gan ứ mật, sốc nhiễm khuẩn đường mật…

5. Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ như thế nào là mối quan tâm của nhiều người bệnh. Tùy theo kích thước, triệu chứng của bệnh cùng với chức năng túi mật và tình trạng sức khỏe của bệnh nhân mà bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp điều trị thích hợp.

5.1. Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ không phẫu thuật

Được chỉ định trong trường hợp sỏi mật có số lượng ít hoặc sỏi mật không tia cản quang X. Sỏi có đường kính dưới 15mm và chức năng túi mật còn hoạt động tốt. Trường hợp khác được áp dụng là những bệnh nhân không thể phẫu thuật.

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ chưa biến chứng thường chỉ định dùng thuốc Tây y để làm tan sỏi

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ chưa biến chứng thường chỉ định dùng thuốc Tây y để làm tan sỏi

Khi này phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ thường được chỉ định là theo dõi thêm. Người bệnh tái khám 3 tháng/lần; thay đổi chế độ ăn uống sinh hoạt kết hợp với điều trị bằng thuốc làm tan sỏi mật.

Các loại thuốc này có tác dụng làm giảm sự sản sinh cholesterol từ gan và ngăn chặn sự hấp thụ cholesterol từ ruột. Thời gian sử dụng thuốc kéo dài từ 6 đến 24 tháng. Tuy nhiên thường bị gián đoạn bởi các tác dụng phụ trên đường tiêu hóa. Sau khi ngưng điều trị từ 5-10 năm, người bệnh có nguy cơ tái phát sỏi. Lý do là uống thuốc tán sỏi không giải quyết được tận gốc nguyên nhân gây bệnh.

5.2. Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ phẫu thuật

Bản chất của phương pháp này là phẫu thuật nhằm lấy sỏi mật, tạo lưu thông mật ruột, dẫn lưu tình trạng nhiễm trùng đường mật.

Có nhiều cách điều trị sỏi ống mật chủ như: mổ mở; mổ nội soi hoặc nội soi mật tụy ngược dòng lấy sỏi ống mật chủ, trong đó phổ biến là:

Phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ theo phương pháp phẫu thuật

Bệnh nhân sỏi ống mật chủ cần thăm khám với bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn phác đồ điều trị phù hợp nhất.

5.2.1. Mổ mở

Bác sĩ sẽ tiến hành rạch một đường lớn ở trên và tiến hành các thao tác trên đường mật dựa theo các tổn thương bệnh lý của nó. Thực hiện phương pháp này, người bệnh phải nằm viện từ 5 đến 7 ngày và mất khoảng 4 đến 6 tuần để trở lại bình thường.

5.2.2. Mổ nội soi

Đây được xem là giải pháp điều trị hàng đầu cho sỏi ống mật chủ đã gây biến chứng vì sự an toàn và tỷ lệ thành công cao. Bác sĩ tiến hành thực hiện 3-4 vết mổ nhỏ trên thành bụng. Sau đó  đưa các dụng cụ phẫu thuật vào để lấy sỏi. Phương pháp này giúp bệnh nhân tránh được vết mổ lớn, và giảm được các biến chứng sau hậu phẫu. Thời gian người bệnh nằm viện ngắn, thời gian hồi phục sức khỏe nhanh.

Sỏi ống mật chủ là một bệnh lý gan mật có thể chữa khỏi hoàn toàn nếu được điều trị đúng cách. Việc xây dựng phác đồ điều trị sỏi ống mật chủ tùy thuộc vào tình trạng và sức khỏe của người bệnh. Vì vậy khi phát hiện sỏi trong ống mật chủ, bệnh nhân cần đến các cơ sở y tế chuyên khoa để được khám và tư vấn phương án điều trị phù hợp để đạt kết quả tối ưu.

Từ khóa: ,
Đặt khám để nhận chính sách tốt nhất
Lý do bạn nên chọn Bệnh viện Thu Cúc

  • Bệnh viện khách sạn hướng tới đạt chuẩn quốc tế

  • Đội ngũ giáo sư, bác sĩ giỏi trực tiếp khám

  • Cơ sở vật chất tiện nghi, thiết bị hiện đại

  • Chi phí khám hợp lý, chỉ từ 100.000đ

  • Áp dụng bảo hiểm y tế và các bảo hiểm khác

  • Chăm sóc người bệnh chu đáo
Tư vấn bác sĩ: 1900 55 88 92
Hỏi đáp

Xin chào chuyên mục tư vấn bệnh viện Thu Cúc, tôi có thể đặt lịch khám bệnh trực tuyến khi đến khám bệnh tại Thu Cúc hay không? Thời gian gần đây tôi thấy sức khỏe của mình không còn được như trước, thỉnh thoảng nhức mỏi người nên muốn...

Chào chuyên mục tư vấn - bệnh viện Thu Cúc. Tôi có một vài thắc mắc mong được chuyên mục giải đáp giúp. Tôi đang muốn tới bệnh viện Thu Cúc làm một số xét nghiệm y tế để tầm soát bệnh và kiểm tra sức khỏe. Tôi được biết,...

Chuyên mục tư vấn cho tôi hỏi quy trình khám bệnh tại Bệnh viện Thu Cúc có mất nhiều thời gian hay không? Công việc của tôi khá bận rộn và không có nhiều thời gian; đầu tháng 6 tôi muốn đi khám sức khỏe tổng quát cùng với con...

Hiện tại Bệnh viện Thu Cúc có những gói khám như: Gói khám sức khỏe cơ bản, Gói khám sức khỏe toàn diện, Gói khám sức khỏe tiền hôn nhân, Gói khám chuyên sâu sản phụ khoa, Gói khám chuyên sâu tầm soát bệnh lý Gan mật, Gói tầm soát phát hiện...

Hiện tại, bệnh viện Đa khoa Quốc tế Thu Cúc đang cung cấp nhiều gói khám sức khỏe tổng quát phù hợp với từng đối tượng người bệnh nhất định: gói khám sức khỏe cơ bản, gói khám sức khỏe toàn diện, khám thai trọn gói, gói khám tiền hôn...

Tôi có tìm hiểu và được biết, bệnh viện Thu Cúc có áp dụng khám, chữa bệnh theo bảo hiểm y tế tự nguyện. Vậy xin hỏi, những đối tượng nào được khám, chữa bệnh theo bảo hiểm y tế tự nguyện tại bệnh viện Thu Cúc và thủ tục...

Lời cảm ơn của bệnh nhân