Trang chủ » Sống khỏe » Tầm soát ung thư » Các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Ung thư gan là bệnh dễ mắc và có tỷ lệ tử vong cao. Bệnh có thể phát hiện sớm thông qua các xét nghiệm tầm soát ung thư gan. Dưới đây là những xét nghiệm phổ biến, thường được chỉ định trong sàng lọc và phát hiện sớm bệnh ung thư gan.

1. Ung thư gan – Căn bệnh ung thư dẫn đầu tại Việt Nam

Ở Việt Nam, ung thư gan đang dẫn đầu các bệnh ung thư ở Việt Nam. Thống kê của Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (AICR) năm 2020 cho thấy, Việt Nam có hơn 26.000 ca ung thư gan mới, chiếm 14,5% – cao nhất trong các bệnh ung thư phổ biến. Bên cạnh ung thư phổi, vú ở nữ, dạ dày và đại tràng, ung thư gan là căn bệnh người Việt Nam mắc phải nhiều nhất.

Theo chuyên gia lý giải, tỷ lệ mắc ung thư gan ở Việt Nam cao do do nhiều người chưa tiêm đầy đủ vaccine viêm gan hoặc không tiêm nhắc lại sau khi vaccine hết hạn. Ngoài ra, tình trạng uống nhiều bia rượu, gan nhiễm mỡ, ăn thực phẩm khô bị nấm mốc hoặc các thực phẩm ngâm chua cũng là tác nhân dẫn tới xơ gan và ung thư gan.

Bên cạnh đó, tình hình giá hóa dân số cũng là lý do khiến số ca bệnh ung thư tăng chung, trong đó có ung thư gan.

2. Dùng cách nào để tầm soát ung thư gan?

2.1. Siêu âm gan

Chẩn đoán hình ảnh thông qua siêu âm gan là phương pháp tầm soát phổ biến nhất. Siêu âm rất nhanh gọn, đơn giản, tiết kiệm, không xâm lấn, không đau và không gây hại cho cơ thể. Chẩn đoán hình ảnh có thể đánh giá mức độ tổn thương bề mặt gan.

các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Siêu âm gan là phương pháp thông dụng nhất.

2.2. Sinh thiết

Thường phương pháp này chỉ được thực hiện khi có chỉ định và khi thật sự cần thiết để khẳng định tế bào ác tính. Để tiến hành sinh thiết, bác sĩ sẽ đưa một cây kim vào trong cơ thể để lấy mẫu mô gan của người bệnh. Mẫu này sẽ được gửi đến phòng thí nghiệm để xét nghiệm tầm soát ung thư gan.

Sinh thiết gan có một vài rủi ro nhất định như nhiễm trùng, chảy máu, đường đi của kim có thể gieo rắc tế bào ung thư. Tuy nhiên, những rủi ro này chiếm tỷ lệ rất nhỏ.

2.3. Chụp hình ảnh

Nếu như siêu âm có thể phát hiện khối u >1 cm, thì chụp cắt lớp vi tính, chụp cộng hưởng từ có thể tìm ra khối u nhỏ hơn. So với siêu âm, phương pháp này mất nhiều thời gian và chi phí đắt hơn, tuy nhiên độ chính xác cũng cao hơn.

các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Khám sớm, tầm soát ung thư gan giúp giảm chi phí điều trị và tăng cơ hội chữa khỏi.

3. Xét nghiệm

Ngoài các phương pháp trên, bác sĩ còn có thể phát hiện ung thư gan thông qua phương pháp xét nghiệm.

3.1. Xét nghiệm chỉ số AFP

AFP (Alpha-fetoprotein) là protein tiết ra từ tế bào gan chưa trưởng thành của thai nhi. Chỉ số này có thể tăng lên 70% ở bệnh nhân ung thư gan. Nếu xét nghiệm thấy AFP tăng cao, đó có thể là dấu hiệu của ung thư gan.

3.2. Xét nghiệm chỉ số AFP-L3

AFP-L3 chủ yếu được sản xuất bởi tế bào u gan ác tính. Xét nghiệm này có thể chẩn đoán sớm ung thư biểu mô tế bào gan bởi tế bào ác tính sản xuất ra AFP-L3 từ giai đoạn rất sớm. Xét nghiệm AFP-L3 cũng có thể chẩn đoán ung thư sớm hơn 9 – 12 tháng so với chẩn đoán hình ảnh.

Nếu kết quả xét nghiệm AFP-L3 dao động từ 10 – 15%, có thể bệnh nhân đã bị ung thư biểu mô tế bào gan với khối u có đường kính dưới 3 cm. Nếu chỉ số là 81,3% thì kích thước khối u khoảng 2 – 5cm. Nếu lên tới 90% thì khối u có thể đã to hơn 5 cm.

3.3. Xét nghiệm DCP

DCP được sản xuất bởi u gan, mức độ tăng lên khi bệnh nhân bị ung thư gan. Xét nghiệm DCP có thể được chỉ định cùng với xét nghiệm AFP và AFP-L3 để bổ sung thông tin, đánh giá tình trạng gan.

Nồng độ DCP thường được dùng để theo dõi diễn biến của bệnh. Nếu nồng độ DCP tăng cho thấy sự hiện diện hoặc tái phát của ung thư gan. Nếu khi đang điều trị ung thư gan mà nồng độ DCP giảm có nghĩa bệnh nhân đang đáp ứng điều trị. Nếu mức độ DCP không thay đổi hoặc tăng thì có nghĩa phương pháp điều trị hiện tại không đem lại hiệu quả.

các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Lấy máu xét nghiệm chức năng gan cũng là một cách phát hiện các bất thường.

4. Tại sao cần các xét nghiệm tầm soát ung thư gan

Xét nghiệm tầm soát ung thư gan được khuyến khích sử dụng ở các đối tượng:

– Có người thân trong gia đình từng bị ung thư gan.

– Người đã bị viêm hoặc xơ gan.

– Uống rượu bia

– Bệnh nhân mắc viêm gan B hoặc C.

Không chỉ số ca mắc ung thư gan ở Việt Nam tăng, tỷ lệ tử vong vì bệnh này cũng cao. Giống như các bệnh ung thư khác, ung thư gan thường rất khó phát hiện ở giai đoạn đầu. Người bệnh không thể tự cảm nhận thông qua triệu chứng rõ rệt ở giai đoạn đầu.

Hầu hết các ca tử vong vì ung thư gan là do phát hiện muộn dẫn đến việc chữa trị kém hiệu quả. Bởi vậy các xét nghiệm tầm soát ung thư gan là phương pháp phòng và trị bệnh hữu hiệu, làm tăng khả năng cứu sống bệnh nhân. Trong 5 năm đầu phát hiện ung thư, tỷ lệ sống sót khoảng 9%. Nhưng nếu được phát hiện và chữa trị ngay từ khi bệnh có dấu hiệu khởi phát, tỷ lệ sống sẽ tăng lên 19%.

Bởi vậy, phương pháp tầm soát không chỉ được khuyến khích với người có nguy cơ bị bệnh gan mà còn với nhiều loại bệnh khác như: ung thư cổ tử vong, đại tràng, vòm họng, vú….

Từ khóa:
Bài viết liên quan
Dịch vụ liên quan
Đăng ký nhận tư vấn
Vui lòng để lại thông tin và nhu cầu của Quý khách để được nhận tư vấn
Connect Zalo TCI Hospital